Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/8062 K.2013/22413

Taraflar arasında görülen davada Bursa 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 20.12.2012 tarih ve 2012/350-2012/229 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının davadışı acara Petrol Ürünleri San ve Tic. Ltd. Şti.'ye olan borcu nedeniyle 10.10.2007 vadeli 11.000 TL bedelli çeki verdiğini, çek bedelinin ödenmemesi üzerine dava dışı anılan şirket tarafından davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını ve takip devam ederken dava dışı şirketin alacağı müvekkiline temlik ettiğini, icra takibinin, çekin zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle, icra mahkemesince geri baırakılmasına karar verildiğini, davalının icra takibine borcu olmadığı yönünde herhagi bir itirazının bulunmadığını ileri sürerek 11.000 TL'sinin 10.10.2007 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, zamanaşımı itirazında bulunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamına göre, dava konusu çekin zaman aşımına uğradığından taraflar arasındaki temel ilişkinin incelenmesi gerektiği, davacı çeki temlik/ciro yolu ile devraldığına göre taraflar arasında temel ilişki de bulunmadığı bu nedenle alacak sebebinin dayanaksız kaldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Davacı, davada, yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere, keşidecisi davalı olan çeki dava dışı şirketten ciro yoluyla devir aldığını, çekin zamanaşımına uğradığını, hamili olduğu çek bedelinin ödemediğini ileri sürerek davalı keşideciden çek bedelinin tahsilini talep etmiştir.

İddianın ileri sürülüş biçimine göre, dava çeke dayalı müracaat hakkını yitirmiş olan hamilin, 6762 Sayılı TTK'nın 730/14'üncü maddesi yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken, aynı Yasa'nın 644.'ncü maddesi uyarınca, keşideciye karşı açtığı alacağın tahsili istemine ilişkindir.

TTK'nın 644. maddesinde, çekin meşru hamili olan kişinin kambiyo senedine dayanan haklarının muhafazası için kanun hükmünce yapılması gereken muameleyi ihmal etmesi dolayısıyla, çekten doğan borçları düşmüş olsa bile, muhataba karşı dava açabileceği hükme bağlanmıştır. Bu dava ile TTK'nda düzenlenen kıymetli evraka ek bir koruma, hamiline ek bir başvuru hakkı getirilmiştir.

Bu itibarla, mahkemece, davanın 6762 Sayılı TTK'nın 644. maddesine dayalı alacak davası olduğu nazara alınarak, tarafların iddia ve savunmalarının bu kapsamda değerlendirilip oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar vermek gerekirken, taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığından alacak sebebinin dayanaksız kaldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış kararın bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.