Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/10416 K.2015/7173

Taraflar arasında görülen davada ...’nce verilen 11/02/2014 tarih ve 2013/197-2014/44 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilileri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 26/05/2015 günü hazır bulunan davacı ... vekili Av. ... ile davalı...vekilleri Av.... ile Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi .... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalıya ait tomografi cihazının müvekkili tarafından elektronik cihaz sigorta poliçesi ile teminat altına alındığını, bu cihazın....tüpünün arızalanması nedeniyle müvekkili tarafından davalıya 82.743,75 USD tazminat ödendiğini, ödenen tazminatın rücuen tahsili için dava dışı üretici firma hakkında müvekkili tarafından açılan davada davalı sigortalının zararının 42.333 USD olduğu ve bu miktarın da üretici firma tarafından davalının cihazına yeni tüpün takılması sırasında fiyattan düşüldüğü, dolayısı ile davalının zararının karşılandığı gerekçesiyle reddedildiği,

bu durumda davalının zararının üretici firma tarafından karşılanması nedeniyle davalının müvekkilinden tahsil etmiş olduğu 82.743,75 USD yönünden nedensiz zenginleştiğini ileri sürerek, anılan bedelin ve müvekkili tarafından dava dışı üretici firma hakkında açılan davada yapılan yargılama gideri toplamı olan 11.506,00 TL’nin temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, zamanaşımı defi ile birlikte davacının müvekkiline ödemiş olduğu 82.743,75 USD tazminatın müvekkili tarafından ... tüpünün yenisinin satın alınması için harcandığını, müvekkilinin gerçek nedensiz zenginleşmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının hasar miktarının üretici firma tarafından garanti kapsamında karşılandığı, dolayısı ile davalının zararının kalmadığı, bu nedenle davalının davacıdan tahsil etmiş olduğu 82.743,75 USD yönünden nedensiz zenginleştiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, anılan bedelin temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, diğer istemin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve hatalı ödeme yapıldığının öğrenilmesinden itibaren zamanaşımı süresinin dolmamış olmasına başlayacak olmasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, elektronik cihaz sigorta sözleşmesi nedeniyle sigorta şirketi tarafından sigortalıya hasar bedelinin mükerrer ödendiği iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK’nun 1263/1. maddesine göre sigorta, bir akittir ki, bununla sigortacı bir prim karşılığında diğer bir kimsenin para ile ölçülebilir bir menfaatini halele uğratan bir tehlikenin (bir rizikonun) meydana gelmesi halinde tazminat vermeyi yahut bir veya birkaç kimsenin hayat müddetleri sebebiyle veya hayatlarında meydana gelen belli bir takım hadiseler dolayısıyla bir para ödemeyi veya sair edalarda bulunmayı üzerine alır.

Yapılan bu tanımlamaya göre Türk Ticaret Kanunu’nda iki tür sigorta düzenlenmiş olup, bunlar mal sigortaları ve can sigortalarıdır. Mal sigortaları ise somut aktif değer sigortaları ve sorumluluk sigortaları şeklinde ikiye ayrılmaktadır. Dava konusu sigorta sözleşmesi ise mal sigortalarından somut aktif değer sigortaları içinde yer almaktadır.

Zira somut aktif değer sigortalarında para ile ölçülebilen bir menfaatin zarar görmesi halinde sigorta şirketi tarafından zararın karşılanması amaçlanmaktadır. Gerek dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı ve gerekse 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda somut aktif değer sigortalarının neler olduğu ve ilkelerinin ne olduğu açıkça düzenlenmemiştir.

Dolayısı ile dava konusu elektronik cihaz sigorta sözleşmesi gibi somut aktif değer sigortalarında sigorta sözleşmesine konu teminatın kapsamı, istisna edilen haller, rizikonun meydana gelmesi halinde izlenecek yol, sigortalının görev ve yükümlülükleri, anlaşmazlık halinde uygulanabilecek hükümler, prim ödemesi, rücu durumu gibi sigorta sözleşmesinin esaslarını içeren koşullar Hazine Müsteşarlığı tarafından hazırlanan Genel Şartlara göre belirlenmektedir.

Bu açıklamalar doğrultusunda somut olaya gelindiğinde, yukarıda yazılı özetten de anlaşılacağı davalının hastanesinde kullanmış olduğu tomografi cihazının ... tüpünün arızalanması sonucu davacı tarafından davalıya 82.600 USD ödeme yapıldığı, davacının cihazın üretici firmasına karşı açmış olduğu rücu davasında ise hasar bedelinin 42.333 USD olarak belirlendiği ve üretici firma tarafından tomografi cihazına takılan ... tüpünün fiyatından bu bedelin düşüldüğü, dolayısı ile davalının zararının hem üretici firma tarafından karşılandığı ve hem de davacıdan zarar bedeli tahsil ettiği iddia edilmiş, mahkemece yapılan yargılama sonucu yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Oysa, sigorta şirketi rizikonun meydana gelmesi ile sigorta sözleşmesinin genel ve özel şartları dahilinde gerçek zararı ödemekle yükümlü olup, davaya konu sigorta poliçesi özel şartlarında valf ve tüplerin Munich-re 502 klozu çerçevesinde teminata dahil edildiği yazılmış, ancak bu klozun ne anlama geldiği ve neyi kapsadığı hükme esas alınan bilirkişi raporunda açıklanmamış olup, mahkemece, oluşturulacak yeni bir bilirkişi heyetinden veya aynı heyetten ek bir rapor almak suretiyle anılan klozun ne anlama geldiğinin belirlenerek buna göre hasarlanan ... tüpü nedeniyle amortisman, kıymet artışı,

sovdaj ve muafiyet durumlar gözönüne alınıp üretici firmanın vermiş olduğu garanti süresinden bağımsız olarak davacının ödemesi gereken gerçek zarar miktarının belirlenmesi ve daha sonra üretici firma tarafından tomografi cihazına takılan yeni ... tüpünün gerçek değerine göre davalıya nedensiz zenginleşme oluşturacak şekilde bir ödeme yapılıp yapılmadığının belirlenmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3- Bozma neden ve şekline göre davacı vekilinin açmış olduğu önceki davadaki yargılama giderlerine ilişkin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.