Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/12312 K.2015/9434

Taraflar arasında görülen davada İstanbul (Kapatılan) 51. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 13/03/2014 tarih ve 2009/506-2014/111 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 15/09/2015 günü tebligata rağmen gelen olmadığı yoklama ile anlaşıldı, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkil şirket ile davalı şirket arasında imzalanan 30/01/2009 tarihli sefer esaslı çarter sözleşmesi gereğince M. bayraklı M/V D. gemisinin kiralandığını, kira sözleşmesinde davalının kiracı pozisyonunda olmak üzere çelik çubuk taşımasının, yükleme limanı olarak D. boşaltma limanı olarak da M.'ın D.Limanı olacağının kararlaştırıldığını, davalı şirkete 06/02/2009 tarihinde hazırlık mektubunun sunulduğunu, ardından 9.998,75 metrik ton ağırlığında 5.092 adet çelik çubuk balyasının gemiye yüklendiğini, yüklemenin 11/02/2009 tarihinde tamamlandığını,

geminin yükleme limanından ayrıldığını ve 16/02/2009 tarihinde boşaltma limanına vardığını, 17/02/2009 tarihi itibari ile yükün tahliyesine başlandığını, geminin tahliyesi esnasında sadece 95 metrik ton ağırlığında 47 balya yük kalmışken 23.02.2009 tarihinde geminin bordasında bulunan çelik yükünün ıslanmış olduğu gerekçesiyle alıcının talebi üzerine yükün boşaltılmasının engellendiğini, alıcının kalan az miktardaki yükü almayı reddettiğini, gemideki az miktarda yük nedeni ile geminin limandan ayrılmasına gümrük otoritelerince izin verilmediğini,

davalı şirketin yükleme limanında taşınan yük için alınan “teslim ordinosunda” 413 adet balyanın yüklemeden önce ıslak olduğunu beyan ederek yüklemeden önce ıslak olan bu yük dolayısı ile müvekkili taşıyana yöneltilebilecek talepleri karşılamak amacı ile davalı tarafından müvekkiline garanti mektubu verildiğini, garanti mektubunda davalı şirketin söz konusu ıslaklık sebebi ile müvekkili şirketin uğrayacağı zararları karşılayacağını taahhüt ettiğini, geminin 23/02/2009 tarihinden 13/03/2009 tarihine kadar 19 gün boşaltma limanında bekletildiğini, 13/03/2009 tarihinde yükü boşaltarak limandan ayrılma imkanı bulabildiğini,

davalının taşıma sözleşmesi gereği kiracı sıfatı ile ve verdiği taahhüt nedeni ile doğan zararlardan sorumlu olduğunu, geminin fazla beklemesi dolayısı ile ödediği liman ücreti ve kullanılan tugboatlar, koruyucu acenta masrafları, temsilci masrafları, bakiye navlun alacağı, geminin haksız yere alıkonulması nedeni ödenen bedel, davalının yükleme limanında hak kazandığı dispeç 5.935,94 USD'nin alacaktan tenzilinden sonra müvekkili donatan lehine toplam 140.590,42 USD alacak doğduğunu ileri sürerek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile toplam 140.590,42 USD'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığını, M/V. D. gemisinin müvekkili tarafından 30.01.2009 tarihli sefer kira sözleşmesi uyarınca kiralanmasına dair sözleşmede davacının taşıyan sıfatıyla taraf olmadığını, M. bayraklı geminin sahip ve donatanının "D. Sh. Int. Co." olduğunu, davanın aktif husumetten reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davacı vekili "kayıt belgesi zeyli"'nde taşımanın yapıldığı Şubat 2009 periyodunu da kapsayacak şekilde 22 Haziran 2008 ile 22 Haziran 2009 tarihleri arasında geminin "managerinin" yani "işletenin" müvekkili N. Denizcilik Ltd. Şti. olduğunu iddia etmişse de "kayıt belgesi zeyli"nde N.Ltd.

Şti'nin manager olarak belirtilmesi, manager kelimesinin karşılığının işleten değil gemi yöneticisi olması ve gemi yöneticisinin gemiyi kendi nam ve hesabına deniz ticaretinde kullanmamasından dolayı geminin işletilmesinden doğan kazanç ve kayıplardan sorumlu olmaması sebebiyle davacı vekilinin bu belgede müvekkili şirketin "manager" olarak belirtilmesinin işleten olduğunu ve dolayısıyla taşıyan olduğunu ispat ettiği yönündeki beyanına itibar olunmadığı, davacı taraf delilleri kapsamında sunulan 30/01/2009 saat 16:01'de C.

S. tarafından H. S.'e, davalı taraf delilleri arasında sunulan aynı gün saat 15:13'te C. S. tarafından Ç. K.'a "teyit üzerine nihai bağlantı şartlarının aşağıdaki şekilde donatana geçildiği" açıklaması ile gönderilmiş olan bağlantı teyitlerinde, yine aynı içerikteki 08/01/2009 tarihinde gönderilen bağlantı teyidinde ve sonrasında yapılan e posta yazışmalarında davacı N. Ltd. Şti'nden söz edilmediği, sadece 14/02/2009 günü saat 12:37'de H. S. tarafından C.

S.'e gönderilen elektronik postada garanti mektubunda "H. T. Ltd" ibaresinin "N." olarak düzeltilmesinin istendiği, D. S. Int Corp. antetli davalıya hitaben yazılan tarihsiz yazıda "D. gemisi donatanları olarak" ibaresine yer verildiği, D.S.kaşesi ve imzasının bulunduğu, S.Of E. tarafından düzenlenen 24/07/2008 tarihli bir numaralı zeyilde davacı N. Ltd. Şti'nin yönetici (m.) olarak tanımlandığı, davacı N.

Ltd.Şti. tarafından davalıya gönderilen 16/04/2009 tarihli ihtarnamede davacı N. Ltd. Şti'nin M. bayraklı M/V D. gemisinin muhatap Ç.'na sefer esaslı olarak kiralandığı yönündeki beyanlarının da bir taşıma sözleşmesini değil bir gemi kiralama sözleşmesini açıkladığı, davacı N. Ltd. Şti'nin bu tarih itibariyle geminin donatanı olduğuna dair herhangi bir delil sunamadığı, sunulan navlun faturasının dava dışı H.T. Ltd. tarafından davalı Ç.

A.Ş. hakkında düzenlenmesi karşısında bu delillerin davacının taşıyan olduğunu ispatlar nitelikte olmadığı, davacı vekili davalı Ç. A.Ş. tarafından davacı N. Ltd.

Şti'ne hitaben yazılan 10/02/2009 tarihli garanti mektubunun (LLO) davacının taşıyan olduğunu ispatladığını iddia etmiş ise de dosyaya sunulan 27/01/2009 düzenleme tarihli konişmentonun dava konusu taşımaya ilişkin olmadığı, 10/02/2009 tarihli garanti mektubu karşılığında temiz konişmento düzenlenip düzenlenmediğinin tespit olunamadığı, düzenlenmiş olsa dahi TTK'nın 1064/2. fıkra hükmüne göre geçersiz olduğu, kaptanın dava konusu yük için konişmento düzenlenmesi konusunda acenteyi yetkilendirme yazısı 10/02/2009 tarihli olup dosyaya sunulan konişmentonun tarihinin 20/01/2009 olduğu,

sunulan konişmentonun dava konusu taşımaya ilişkin olmadığı, dava konusu taşımaya ilişkin konişmentonun dosyaya sunulmadığı, davacının taşıyan olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.