Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/15880 K.2015/1703

Taraflar arasında görülen davada Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 02/04/2014 tarih ve 2013/70-2014/75 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı/karşı davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı-karşı davalı vekili; davalı şirket adına TPE nezdinde tescilli 2009/00671-1-2 nolu endüstriyel tasarım tescil belgesi ile 2011/03908-1 nolu endüstriyel tasarım tescil belgesinin yenilik ve ayırt edicilik vasfını taşımaması, müvekkilinin daha eski tarihli 2007/.., 2009/.. nolu endüstriyel tasarım tescil belgeleri ile 2009/..., 2009/.., 2009/.. nolu faydalı model belgelerine benzediğini ileri sürerek hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine ve hükmün ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı-karşı davacı vekili; müvekkili tasarımlarının yeni ve ayırt edici olduğunu, aksine davacı tasarımlarının ve faydalı model belgelerinin yenilik/patent verilebilirlik vasfını taşımadığını savunarak asıl davanın reddini istemiş; karşı dava olarak da davacı karşı davalı adına tescilli 2007/02938 ve 2009/01120 nolu tasarımlar ile 2009/01692, 2009/... ve 2009/... nolu faydalı model belgelerinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini taelp ve dava etmiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı adına tescilli tasarımlara benzer bir tasrım sunulmadığı,yenilik giderici olarak sunulan gazete görsellerinin ve fuar stand resimlerinin yeterince açık olmadığı, internet çıktılarının refarans alınamayacağı, dava tarihi itibariyle yenilik ve ayırt edicilik niteliğini haiz oldukları gerekçesiyle asıl davanın reddine; davacı/karşı davalı adına tescilli 2009/.. nolu faydalı model belgesinin (ürün kutusunda geliştirme buluş başlıklı), D1 US 2007/..

A1 nolu patent belgesi karşısında hiç bir isteminin başvuru tarihi itibariyle yenilik içermediği gerekçesiyle hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, davacı/karşı davalı adına TPE nezdinde tescilli TR 2009/... nolu faydalı model belgesi başvuru tarihi itibariyle yenilik içerdiğinden hükümsüzlük isteminin reddine, davacı/karşı davalıya ait TR 2009/... nolu faydalı model belgesinin başvuru süreci tescil ile sonuçlanmadığından hükümsüzlük istemi hususunda karar verilmesine yer olmadığına,

davacı/karşı davalı adına TPE nezdinde tescilli 2007/02938 nolu ETTB başvuru tarihi itibariyle yenilik ve ayırt edicilik niteliğini taşıdığından hükümsüzlük isteminin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı-karşı davalı vekili temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı/karşı davalı vekilinin karşı davaya yönelik tüm, asıl davaya yönelik olarak da aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir 2-Asıl dava yönünden ise davacı/karşı davalı tarafça davacı adına tescilli 2009/00671 ve 2009/03938 sayılı tasarımların hükümsüzlüğü talep edilmiştir.

554 sayılı KHK'nın 5. maddesi uyarınca yeni ve ayırt edici niteliğe sahip tasarımlar belge verilerek korunur. Bir tasarımın yeni olduğunun kabul edilmesi için tasarımın aynısının, başvuru tarihinden önce Türkiye'de veya dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış olması gerekir.

Bir tasarımın ayırt edici olduğundan söz edebilmek için de, KHK'nın 7. maddesi uyarınca, koruma talep edilen tasarımın, önceden bilinen tasarıma karşı, bilgilenmiş kullanıcı nazarında genel izlenim yönünden belirgin bir faklılık oluşturacak özellikte olması gerekir.

Ayırt edici nitelik belirlemesi yapılırken, koruma talep edilen tasarımın, önceki tasarımlarla karşılaştırması sırasında, tasarımcının bu sınıftaki ürünler yönünden sahip olduğu seçenek özgürlüğü de dikkate alınarak, tasarımlar arasında farklılıklardan çok ortak özelliklerinin belirlenmesi ve bilgilenmiş kullanıcının genel izlenimi itibariyle, ortaya çıkan farklılıkların, tasarımı önceki tasarımlara nazaran ayırt edici kılıp kılmadığının belirlenmesi gerekir ve karşılaştırılan ürünlerin teknik ve işlevsel özellikleri dikkate alınmaz.

KHK'nın 7. maddesinde bahsedilen bilgilenmiş kullanıcı olarak, tasarım konusu ürünü bizzat kendi işlerinde veya ortamında kullanan, genel kullanıcılara göre nispeten daha dikkatli, ancak tasarıma konu ürünün de uzmanı olmayan kişiler ölçüt olarak dikkate alınmalıdır.

Somut olayda, yerel mahkeme tarafından, davalı adına tescilli 2009/671 ve 2011/3908 sayılı tasarımların hükümsüzlüğüne ilişkin davanın reddine karar verilmiş ise de; hükme esas alınan bilirkişi raporunda, tasarımlar arasında hiçbir somut karşılaştırma yapılmaksızın ve bu konuda davacı tarafın delilleri tartışılmaksızın "davacı-karşı davalının delil listesinde, inceleme konusu tasarımlara ait genel biçim, form, algı, temel strüktürel yapı bakımından net benzer olacak bir tasarım mevcut değildir.

Gazetelerdeki ve fuar stant resimleri açık değildir. İnternet çıktıları da referans olarak kullanılamaz" gerekçesiyle davalı tasarımlarının yeni olduğu ifade edilmiş ise de, söz konusu rapor denetime ve hüküm tesisine elverişli bulunmamaktadır.

Mahkemece, gerektiğinde teşhise imkan tanıyan net görüntü içeren görselleri dosyaya sunması için davacı tarafa mehil verilmesi ve sunulacak delillerin mevcut bilirkişi heyetinden ya da gerektiğinde yeni bir bilirkişi heyeti tarafından yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılması,

ayrıca davacı tarafça dosyaya sunulan internet görsel delilleri yönünden ise, bilgisayar teknolojileri alanında uzman bir bilirkişiden bu görsellerin hangi tarihte internete yüklendiğinin tespit edilerek kamuya sunulma tarihinin belirlenmesi gerekirken, davacı tarafın rapora ciddi itirazları karşılanmaksızın yazılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.