Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/15921 K.2015/11497

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19/06/2014 tarih ve 2013/137-2014/130 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı SGS Şirketi vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 03/11/2015 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı S.. A.. vekili Av. Gürhan Ayan dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin "Hugo", "Boss", "Boss Hugo Boss", "Hugo Hugo Boss" markalarının sahibi olduğunu, Zeytinburnu Gümrük Müdürlüğü'nde 4.4.2013 tarihinde yapılan incelemede davalıların sorumluluğundaki emtianın taklit markalı olduğunun anlaşıldığını ileri sürerek müvekkiline ait marka hakkına tecavüz fiillerinin durdurulmasına, el konulan ürünlerin imhasına, şimdilik 1,000 TL maddi ve 10,000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı SGS TransitNET A.Ş. vekili, dava konusu pantolonların satıcısının Endonezya'da yerleşik dava dışı PT Edward Garmindotama, alıcısının ise Moldova'da yerleşik dava dışı Vlikon Plus Şirketleri olduğunu, alıcı ile satıcı arasındaki işbu ticaretteki transit faaliyetini yürüten kişinin de dava dışı Sennan Dış Ticaret Danışmanlık-Erhan SÜSLER olup, gümrük idarelerindeki temsilcisinin de diğer davalı Akel Gümrük Müşavirliği Ltd.

Şti. olduğunu, müvekkili şirketin yapılan ticaretin hiç bir aşamasında taraf olarak dahili bulunmadığını, müvekkili şirket ile dava dışı Y.. A.. isimli şahıs arasında 01.03.2013 tarihinde "SGS TransitNet NCTS Hizmet Sözleşmesi" imzalandığını, sözleşme uyarınca, müvekkilinin sadece dava konusu, beyan üzerine belirtilmiş mühürlü konteynır içindeki emtiayı, Y..

A.. tarafından Ambarlı Gümrük Müdürlüğü’nden Zeytinburnu Gümrük Müdürlüğü’ne taşınması esnasında kaybolması halinde Gümrük Bakanlığı’na vergileri (gümrük vergisi, KDV, vb.) ödemekle yükümlü kılındığını ve dava konusu ticari faaliyetin tarafı olmamakla birlikte sadece "Asıl Sorumlu" sıfatına haiz olduğunu,

yasal mevzuat gereği müvekkili şirketin sorumluluğunun iki gümrük müdürlüğü arasında taşınan malların talimata uygun taşınması ve kaybolması halinde Gümrük Bakanlığı’na ilgili vergileri ödemekle ve böylece vergi tarhiyatını önlemek ile sınırlı olması sebeplerine binaen müvekkilinin aleyhine ikame edilen işbu davanın esastan da reddi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı Akel Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti. davaya cevap vermemiş, ancak daha sonraki beyanlarında davanın istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafa ait markanın birebir aynısının kullanıldığı hususunun sabit bulunması karşısında davacının markasına tecavüzün gerçekleştiği, davalı SGS Şirketinin gümrük sahasında mühürlü olan malın fatura değeri üzerinden taşıması sırasında oluşabilecek gelir kaybı için teminat veren asıl sorumlu sıfat olup asıl sorumluluğu nedeniyle malın muhteviyatı konusunda bilgi sahibi olması gerektiği için yaptığı işin niteliği gereği sorumluluğunun bulunduğu,

ancak davalı Akel Şirketi'nin gümrük müşavirliği hizmeti verdiği ve ürünü kontrol etme yükümlülüğü bulunmadığı gerekçeleriyle davalı SGS Transit yönünden davanın kabulü ile dava konusu 27180 adet gümrükte el konulan pantolonda davacıya ait Hugo Boss ve Boss markalarının taklit edilmek suretiyle kullanılması suretiyle marka hakkına tecavüzün tespitine ve men'i'ne, Gümrükte el konulan ürünlerde pantolonlar üzerinde bulunan etiket, düğme ve rivetlerin pantolonlar üzerinden çıkarılmak suretiyle ve çıkarılanların imha edilmek suretiyle tecavüzün giderilmesine,

söz konusu tecavüzün giderilmesi yolundaki masrafların hakkında hüküm kurulan davalı SGS Transit tarafından karşılanmasına, söz konusu ürünler üzerinde davacı markaları temizlendikten sonra ürünlerin davalı tarafa talep halinde teslimine, ele geçen pantolonların miktarı, yapılan bilirkişi hesaplaması dikkate alınarak 38.776,00 TL maddi tazminatın ve 10.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faiz ile davalı SGS Transit tarafından tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

kararın kesinleştikten sonra masrafı SGS Transitten alınmak suretiyle 5 büyük gazeteden birinde ilanına, davalı Akel Gümrük yönünden sorumluluğu olmadığından husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı davalı SGS Şirketi vekili temyiz etmiştir. Dava, marka hakkına tecavüzden kaynaklanan, tespit, men ve maddi ile manevi tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda anılan gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Ancak, dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelerden, dava konusu pantolon emtiasının Endonezya'da mukim firma tarafından Moldova'da bulunan alıcısına gönderilmek üzere CMA Gemisi'ne yüklenerek Ambarlı Limanı'na getirildiği, buradan da Moldova'da bulunan alıcısına ulaştırılmak için, transit rejim kapsamında, Zeytinburnu'na getirildiği, ancak Zeytinburnu Gümrüğü'nde yapılan inceleme sonucunda emtianın taklit mallar olduğunun tespit edildiği anlaşılmaktadır.

Davalı SGS Transitnet AŞ'nin gümrük sahasında mühürlü olan malın fatura değeri üzerinden taşınması sırasında olabilecek kamu borçları yönünden gelir kaybı için teminat veren sıfatı ile asıl sorumlu olarak bulunduğu, ancak gönderen, taşıyan ya da konişmento hamili olmadığı anlaşılmakta olup, bilirkişi raporunda da, davalının bu sıfatı nedeniyle konteyner içindeki malın muhteviyatı hakkında bilgi sahibi olmasının mümkün olmadığı belirtilmiştir.

Bu itibarla mahkemece davalının marka ihlalinden sorumlu olacağına dair herhangi bir yasal düzenleme gösterilmeksizin, sırf malın muhteviyatı hakkında bilgi sahibi olması gerektiğinden bahisle sorumluluğuna hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.