Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/16 K.2014/19336

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 16/07/2013 tarih ve 2001/408-2013/190 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı Y..B.. Uluslarası Nak. Gümrükleme Tic. A.Ş. vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 02/12/2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı-birleşen davada davacı Yeni .. Uluslararası Nak. Tic. A.Ş. vekili Av. A.. K.. ve davalı-karşı davacı Rapid Uluslararası Taş.

Turz. San. Tic. Ltd. Şti. vekili Av. E.. T.. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin 07.09.1999-10.09.1999 tarihleri arasında Kazakistan’da yapılacak Kazbuild 99 Fuarında sergilenmek üzere bir kısım emtialarının taşınması ve gümrük işlemlerinin gerçekleştirilmesi için davalı ile anlaştığını, malzemelerin müvekkili tarafından davalıya 18.08.1999 tarihinde teslim edildiğini, ancak malzemelerin fuarın bitim tarihinden çok sonra Kazakistan’a ulaştırıldığını, emtiaların gelmemesi nedeniyle müvekkilinin fuara katılamadığını, bu nedenle yapılan masraflar ve elde edilemeyen kar nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını ileri sürerek, toplam 44.474 USD ve 1.530.79 YTL’nin temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, taşımanın dava dışı şirket tarafından yapıldığını, müvekkilinin gümrük komisyoncusu olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Birleşen İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2000/720 E. sayılı dosyasında davacı vekili, 07-10.09.1999 tarihleri arasında Kazakistan’da düzenlenecek olan Kazbuild Fuarına katılmak üzere Pakpen Dış Tic.A.Ş.’nin fuar malzemelerinin Türkiye’den gümrük çıkış ve giriş işlemlerini müvekkilinin yaptığını, davalının ise taşıma işini üstlendiğini, ancak emtianın Kazakistan’a gecikmeli taşınması sonucu emtia sahibinin müvekkili hakkında tazminat davası açtığını, gecikmeden davalının sorumlu olduğunu ileri sürerek, rucüen 44.474 USD ve 1.530.79 YTL’nin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, taşımanın O. Nakliyat ltd. Şti tarafından yapıldığını, gecikmenin Rusya Devletinin gümrük işlemlerini keyfi olarak geç yapmasından kaynaklandığını, müvekkilinin kusurunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Birleşen İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2000/837 E. sayılı dosyasında davacı R.. Nakliyat Ltd.Şti. vekili, müvekkilinin anılan taşıma nedeniyle navlun bedelinin ödenmediğini, alacağın tahsili için başlatılan takibe davalının haksız ve kötüniyetli olarak itiraz ettiğini ileri sürerek, davalının itirazın iptalin ve %40 inkar tazminatının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Birleşen Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2001/934 E. sayılı dosyasında davacı R.. Nakliyat Ltd.Şti. vekili, müvekkilinin taşımayı üstlendiği P.. Dış Tic. A.Ş.’ye ait emtianın davalı tarafından fiilen taşındığını, taşımanın geç yapılması nedeniyle müvekkilin hakkında açılan dava sonucu müvekkili tarafından ödenmek zorunda kalınacak tazminatın rücuen davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı O.. Nakliyat Ltd.Sti. vekili, Rusya Devleti tarafından araçların gümrükte uzun süre bekletildiğini, gecikmeden müvekkilinin sorumlu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalılar tarafından taşıması üstlenilen davacıya ait emtianın yapılacak fuara yetiştirilmediği, bu nedenle davacının uğramış olduğu 12.174 USD ve 1.530,78 TL zarardan davalı Yeni Başaran Nakliyat AŞ.'nin asıl taşıyıcı olarak sorumlu olduğu, davalı Yeni Başaran AŞ’nin bu zararının son taşıyıcı Orhan Nakliyat Ltd.

Şti’den rücuen talep edebileceği, ancak davasını ara taşıyıcı Rapid Nakliyat Ltd Şti'ne yönelttiği, birleşen davacı Rapid Nakliyat Ltd. Şti'nin ödediği navlun bedelini asıl davacı Yeni Başaran Nakliyat Ltd. Şti’den talep edebileceği gerekçesiyle, asıl davanın kısmen kabulü ile 12.174 USD ve 1.530,78 TL’nin temerrüt faizi ile birlikte davalı Yeni Başaran Nakliyat Ltd.

Şti’den tahsiline, birleşen 2001/934 Esas ve 2000/720 Esas sayılı dosyadaki davaların reddine, navlun bedeli alacağına yönelik birleşen 2000/837 Esas sayılı davanın kabulü ile davalının takibe yapmış olduğu itirazın iptali ile %40 oranında icra inkar tazminatının davalı Yeni Başaran Nakliyat Ltd. Şti’den tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı Yeni B.. Nakliyat Ltd. Şti vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, mümeyyiz davalı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava, CMR Konvansiyonuna tabi taşımaya ilişkin taşımanın süresinde gerçekleştirilmediği iddiasına dayalı tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece mümeyyiz davalı tarafından taşıması üstlenilen ve 12-14 günde ulaştırılması kararlaştırılan davacıya ait emtianın 07.09.1999-10.09.1999 tarihleri arasında Kazakistan'da yapılacak fuara yetiştirilemediği,

emtianın fuar bittikten sonra14.09.1999 tarihinde Kazakistan'a ulaştığı, bu nedenle davacının yapmış olduğu stand kirası, stand donanımı ve reklam giderleri, konaklama gideri, navlun ücreti ile gümrük işlemleri gideri ve Konya'dan Almaata'ya gidiş dönüş uçak giderleri olmak üzere toplam 12.174 USD ve 1.530,78 TL giderlerden mümeyyiz davalının asıl taşıyıcı olarak sorumlu olduğu gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş ise de, CMR Konvansiyonu'nun 23/4. maddesinin 2. cümlesi "Gecikme halinde, hak sahibi zarar ve ziyanın bundan ileri geldiğini ispat ederse, taşıyıcı bu zarar ve ziyan için,

taşıma ücretini geçmemek üzere tazminat öder" hükmünü içermekte olup, gecikme nedeniyle taşıyıcı olan davalı, navlun ücretini geçmemek üzere davacı göndericiye karşı sorumludur.

Bu itibarla, mahkemece, taşımanın gecikmeli yapılmasından dolayı davalı taşıyıcının sorumluluğunun navlun ücreti ile sınırlı olduğunun kabulü ile buna göre hüküm tesis edilmesi gerekirken, davacının yapmış olduğu tüm giderlerden davalı taşıyıcının sorumlu tutulması doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.