Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/16391 K.2015/1888

Taraflar arasında görülen davada (Kapatılan) Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 03/07/2014 tarih ve 2011/271-2014/244 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin dava dışı gönderici firmadan satın aldığı emtiaların bu firma tarafından davalı taşıyıcı şirketle gönderildiğini, müvekkilinin davalı taşıyıcı ile arasında bir anlaşma bulunmadığını, nakliye ücretini dava dışı gönderici firmanın ödediğini, ticari hayattaki fiili uygulama gereğince demuraj bedelini müvekkillerinin ödemesi gerektiğini, davalının talep ettiği demuraj ücretinin diğer firmalara göre çok fahiş olduğunu,

demuraj bedelinin fazla artmaması ve bir an önce malların gümrükten çekilmesi için fazladan ödenecek demuraj bedelinin geri alınması hakkı saklı tutulduğuna dair noter ihtarnamesi çekildikten sonra müvekkillerince demuraj bedelinin ödendiğini, davalının müvekkillerinden toplam 62.135 USD fazla demuraj bedeli tahsil ettiğini ileri sürerek, şimdilik 30.000 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesiyle toplam talebini 19.100 USD'ye çıkarmıştır.

Davalı vekili, davacı şirketler konşimentoları ciro ederek yükü teslim almada kullanmakla taşıma sözleşmesine taraf olduklarını konşimentonun ön ve arka yüzünde belirtilen tüm hüküm ve şartlarla bağlandıklarını, tarifenin standart olduğunu, davacı yanın ücret tarifesini kabul etmemesi halinde yükü teslim almaması gerektiğini, tarafların tacir olduğunu, bedelin fahiş olduğundan bahisle indirim/iade talep edemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, demuraj bedeli sunulan örnek bedellerden fazla ise de, demuraj tarifesi belli olup davacıların bunu kabul etmesi ve davalının tacir olması nedeniyle gabin hükümlerinden yararlanamayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.

Dava, fazla ödenen demuraj ücretinin istirdadı istemine ilişkin olup, mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece alınan denetime elverişli ikinci bilirkişi raporunda, davalı tarafa ait varış ihbarnameleri ekindeki demuraj tarifesi uygulandığında yapılan hesaplamaya göre davalının 67.545 USD talep edebileceği, davacı tarafça ise 79.303 USD'lik ödeme yapıldığı belirlenmiştir. Nitekim davalı tarafca delil listesinde sunulan varış ihbarnameleri ekindeki

demuraj tarifesi de bilirkişi raporunda hesaplamaya esas alınan tarifeyle aynıdır. Bu durumda mahkemece, davalının varış ihbarnamelerinde bildirdiği demuraj tarifesi dikkate alınarak, davacıdan fazladan tahsil edilen miktarın istirdadına karar verilmesi gerekirken, davalının varış ihbarnamelerinde belirttiği tarifeye göre tahsil ettiği miktarın daha fazla olduğu gözden kaçırılarak, davalı taşıyıcının ücret tarifesini davacının kabul ettiği, davacının tacir olup indirim/iade talep edemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.