Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/16789 K.2015/4422

Taraflar arasında görülen davada Istanbul (Kapatılan) 51. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 17/06/2014 tarih ve 2010/192-2014/222 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalıya ait emtiayı ... Limanına taşıdığını, malların alıcı tarafından teslim alınmaması üzerine imha edildiğini, demuraj ve ardiye ücretleri, imha ve liman masrafları olmak üzere davalıya düzenlenen 96.400,12 USD tutarındaki faturanın ödenmeyince takip başlatıldığını, davalının takibe yaptığı itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptalini ve icra inkar tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının verdiği hizmeti ispatlaması gerektiğini, talep edilen ücretlerin fahiş olduğunu ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, ara konişmentolar üzerinde demuraj kaydının bulunmadığı, demuraj ücretinin navlun sözleşmesi kurulurken ayrıca kararlaştırıldığına dair herhangi bir delil de sunulmadığı, aksinin kabulü halinde dahi konteyner gecikme ücretinin fiili taşıyan ... firmasınca istenebileceği, davacının fiili taşıyana demuraj ödediğine dair herhangi bir iddia ileri sürmediği, 6762 sayılı TTK'nın 1057 ve 1059'uncu madde hükümlerinin yerine getirildiğine dair delil sunulmadığı,

dava konusu alacaklardan bir kısmının dava dışı ... firmasına ödendiği iddia edildiyse de anılan firmanın davacıya düzenlediği fatura tarihinden daha sonraki tarihler için demuraj bedeli gösterdiği, ... firması ile alt taşıyıcı ... firmasının fatura düzenleme tarihlerinin örtüşmediği, dava konusu edilen hizmetlere ilişkin üçüncü kişileri ödeme yapıldığının ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dava deniz taşıması sebebiyle meydana gelen demuraj, ardiye, imha ve liman ücreti alacaklarının tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı üç adet konişmento ile davalı şirkete ait malların İzmir Limanından .... Limanına taşınmasını üstlenmiştir. Son parti 5 palet kaynak suyunun, gönderilen ... firması tarafından teslim alınmaması sebebiyle davacı şirket adına taşımayı yapan ... isimli gemi acentesinin durumdan davacı taşıyanı ve gönderileni Noter aracılığıyla ihtar ettiğine dair yazışmalar sunulmuştur. Davalı taşıtanın da,

malların Dubai Gümrüğüne terk edilmesi istemine dair davacı taşıyana gönderdiği 13.11.2009 tarihli Noter ihtarnamesi bulunmaktadır. Davalı taşıyan,...menşeli ..... firmasınca düzenlenen ve teslim alınmayan mallar için yapılan yapıldığı ileri sürülen ve dava konusu taşımaya ilişkin konişmentolara da atıfta bulunan 14.12.2009 tarihli 59.845,17 USD bedelli bir fatura sunmuştur. Tek başına söz konusu fatura davacı taşıyanın alacak miktarını ispata yeterli değildir. Fatura içeriğinde, fatura tanzim tarihinden sonraki günleri de içeren masraf kalemleri yer almaktadır. Ayrıca davacı firma tarafından davalı tarafa gönderilen ve süresinde itiraza uğrayan 16.12.2009 tarihli ve 96.400,12 USD bedelli fatura da tek başına alacağın varlığını ve miktarını ispata yeterli değildir.

6762 sayılı TTK’nın 1057 ve 1059.maddeleri uyarınca, verilen süre içerisinde yükün gönderilen tarafından teslim alınmaması halinde, kaptan tarafından yine gönderilene haber verilerek malları ambara teslim etme hak ve yetkisi bulunmaktadır. Taşıyan bu uğurda yapılan masrafları ve sürestarya ücretini talep edebilir. Davacı taşıyan bu konuda ... acentesi tarafından gönderilen Noter ihtarnamesi suretini sunmuş ise de bu ihtarın gönderilene tebliğ edildiği anlaşılamamakta, bu konuda gönderilenin kaptan tarafından başka bir vasıtayla haberdar edildiğine ilişkin de bir delil bulunmamaktadır. Bununla birlikte, ticari defter ve kayıtlarına da işlediği ... firması tarafından tanzim edilen fatura örneğini dosyaya sunmuştur.

Yerel mahkeme tarafından, davalı taşıtanın malların gümrüğe teslim istemli 13.11.2009 tarihli noter ihtarnamesinin bulunduğu da gözetilerek, öncelikle malların gönderilene teslimi hususunda taşımayı yapan gemi kaptanı tarafından gönderilene ihbar edilip edilmediği, hangi süreler arasında depolama yapıldığı, depo ve imha ile diğer ücretlerin rayiçlere uygun olup olmadığı hususunda, davacı tarafa diğer gemi jurnalleri, ticari kayıt ve yazışmaları sunma ve bu hususta açıklamada bulunması hususunda uygun bir mehil verilerek,

gerektiğinde aralarında bir uzak yol kaptanı ile böyle bir taşımada talep edilebilecek gümrükleme, depolama, imha masrafları konusunda bir uzmanın da bulunduğu üç kişilik yeni bir bilirkişi heyetinden, TTK 1057 ve 1059.maddeleri hükümleri doğrultusunda davacı tarafın bu taşıma sebebiyle doğan alacağının bulunup bulunmadığı,

alacağının varlığı halinde, faturada yer alan miktarlarla bağlı kalmaksızın, söz konusu masraf kalemlerinin hangilerinden davalı tarafın sorumlu olduğu ve talep olunan masrafların süre ve miktar açısından makul olup olmadığı konusunda rapor alınarak rayiç zarar bedelinin belirlenmesi gerekirken, sunulan fatura ve kayıtların birbirleriyle örtüşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve yerel mahkeme kararının bozulmasını gerektirmiştir.