Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/350 K.2014/13944

Taraflar arasında görülen davada İstanbul (Kapatılan) Anadolu 19. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 02.09.2013 tarih ve 2013/53-2013/53 D. İş sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimitarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili tarafından davalı sigorta şirketine müvekkiline ait emtiaların AEmtia Nakliyat Sigorta Poliçesi kapsamında sözleşmede yazılı ülkelere ve bu ülkelerden Türkiye'ye yapılacak sevkiyatların sigorta teminatı kapsamına alındığını, poliçe gereği sigortalı emtialrın bahse konu rizikolar dolayısıyla uğrayacağı her türlü hasarın poliçe teminatı kapsamında olduğunu,

ancak poliçe kapsamında teminat verilen emtianın bir kısmının gümrük işlemlerinin yapıldığı ve gümrük sahasında iken bir kısmının da gemilere yüklenmiş iken varma limanı olan Libya'da çıkan olaylar nedeniyle sevkiyatların durdurulduğu ve yapılmak zorunda kalınan ardiye, liman, gümrük, demuraj, iç nakliye vs masrafların davalı sigorta şirketinden talep edilmesine rağmen davalı tarafça haksız olarak teminat harici olduğu gerekçesiyle reddedildiğini ileri sürerek 254.000,00 TL tutarındaki tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili sigorta şirketi tarafından poliçe genel ve özel şartları dahilinde taşıma sırasında meydana gelecek yalnızca yük hasarının teminat altına alındığını, davacı tarafca taşınan emtianın iç ayaklanma/savaş nedeniyle geri çekilmesi sebebi ile navlun, gümrük, liman ve ardiye masraflarının talep edildiğini, bu masrafların ise teminat haricinde olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Tahkim Komisyonu 06.08.2013 tarih ve 2013/1562 sayılı kararı ile iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; sigorta poliçesi 15.09.2010-15.09.2011 vadeli olup rizikonun 18.02.2011 tarihinde gerçekleşmesi nedeniyle 6762 sayılı TTK'ya tabi olduğu ancak koruyucu hükümler bakımından 6102 sayılı TTK hükümlerinin geçerli olduğu, davalı sigortacının savaş klozu “3.

Genel istisnalar klozu bu sigorta hiçbir halde (aşağıdakileri) kapsamaz 3.7 sefer ya da yolculuğun engellenmesi ve zıyaına dayanan teminat talepleri..”gereği talep edilen masrafların teminat harici olduğunu savunduğunu, 6762 sayılı TTK'nın 1281. maddesi–sigortacı, harb ve isyandan başka bir sebeple mallara arız olan telef ve tagayyür gibi bütün hasarlardan mesul olur.

Sigortacının, 1'inci fıkra gereğince mesul olduğu rizikolardan biri sigorta poliçesinin hükmünden istisna edilmişse vakı hasarın istisna edilen rizikolardan doğduğunun ispatı sigortacıya aittir.” hükmü mevcut olup aynı Kanun'un 1264. maddesinin 4. fıkrası uyarınca 1281. maddesinin son fıkrasının sigorta ettiren zararına sözleşme değiştirilmesinin mümkün olmadığını, sigortacının 1281. maddenin 1. fıkrasında belirtilen harp tazminatını özel kloz ile sigortalıya sağladığına göre, harp rizikosunun istisna olmayıp sigortacının poliçe ile açıkça, istisna edilmeyen rizikolardan sorumlu olduğunu,

konunun 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun “Sigorta Sözleşmeleri” başlıklı 11. maddesinde de benzer şekilde düzenlendiğini, olayda koruyucı hükümler bakımından 6102 sayılı TTK'nın uygulanması gerektiğini bu bağlamda 6102 sayılı TTK'nın 1452/3. maddesi uyarınca sigortalı aleyhine aksinin kararlaştırılması mümkün olmayan 1448. madde gereği masraf ve giderlerin sigorta teminatı içinde sayılıp sayılmamasının önemi olmadığı,

bu masrafların sigorta tazminatı dışında ayrı bir ödence olarak tazmin edilmesi gerektiği, gerekçesiyle 254.000,00 TL sigorta tazminatının 23.07.2012 tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Yasa uyarınca TCMB tarafından belirlenen reeskont faizi ile birlikte sigorta kuruluşundan alınarak başvuru sahibine ödenmesine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1-Hakem kurulunca 6102 sayılı TTK'nın yürürlüğüne ilişkin 6103 sayılı Yasa'nın 39. ve 40. maddeleri uyarınca 6102 sayılı yeni TTK yürürlüğünden önce yapılmış sigorta sözleşmesine bağlı olarak yine anılan Yasa'nın yürürlüğünden önce meydana gelmiş rizikolarda da sigortalı lehtarı koruyan hükümler bakımından 6102 sayılı Yasa'nın uygulanabileceği gerekçesiyle 6102 sayılı TTK'nın 1448. maddesi uyarınca değerlendirme yapılarak sonuca ulaşılmıştır.

Ancak 6103 sayılı TTK'nın yürürlüğü hakkındaki hakkındaki Kanun'un 39. maddesinin ilk cümlesinde 6762 sayılı Yasa'nın yürürlüğü zamanında yapılmış ve hüküm ifade etmeye başlamış sigorta sözleşmelerine yeni kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren 1 yıl süreyle önceki yasanın hükümlerinin uygulanacağı öngörüldükten sonra 2. cümlede ancak; bu 1 yıllık süre içinde sigorta ettireni, sigortalıyı ve lehtarı koruyan hükümler bakımından 6102 sayılı TTK hükümlerinin geçerli olacağı belirtilmiştir.

Metinden de anlaşılacağı üzere hem sözleşmenin yapılma tarihi hem de rizikonun meydana gelme tarihi 6102 sayılı Yasa'nın yürürlüğünden önceyse 6103 sayılı Yasa'nın 39. ve 40. maddesinin uygulanma imkanı yoktur. Bu itibarla rizikonun gerçekleştiği tarih itibariyle 6762 sayılı Yasa hükümleri gereğince değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış hakem kararının davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

2-Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

KARŞI OY YAZISI

Dairemizin 2013/14689 Esas, 2014/3989 Karar sayılı ve 03.03.2014 tarihli kararındaki muhalif görüşlerim doğrultusunda sayın çoğunluğun bu bozma kararına da katılmıyorum.