Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/711 K.2014/7120

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 28/03/2011 gün ve 2009/663-2011/158 sayılı kararı bozan Daire’nin 26/09/2013 gün ve 2011/13294-2013/16893 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, davalının müvekkili bankanın Hadımköy Şubesi müşterilerinden olduğunu, davalı lehine 15.07.2004 tarihinde 133.000 Euro bedelli ihracat akreditifi açıldığını ve 23.07.2004 tarihinde teyidin eklendiğini, 02.08.2004 tarihinde 55.800 Euro bedelli vesaikin Banca Di Roma SPA’ya gönderilmiş olduğunu ve 05.08.2004 tarihinde bu vesaik için vade teyidi mesajının alınmış olduğunu, davalının talimatına istinaden 10.08.2004 tarihinde iskonto edilerek davalıya ödendiğini, bunun Banca Di Roma SPA’ya bildirildiğini, bu bankanın İtalyan kanunlarına göre ödemeyi durdurma kararının olduğunu bildirdiğini, davalı firmanın 55.800 Euro sebepsiz zenginleştiğini ileri sürerek, anılan meblağın faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece davanın reddine dair verilen kararın davacı vekilince temyizi üzerine karar Dairemizin 2011/13294 E, 2013/16893 K sayılı ilamıyla bozulmuştur.

Davalılar vekili, karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dava akreditif ilişkisine dayalı olarak davacı banka tarafından yapılan ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca davalı lehtardan tahsili istemine ilişkindir.

Teyit edilmiş akreditiflerde, akreditif meblağının ödenmesini engellemek üzerine ihtiyati tedbir kararının hem akreditif bankasına hemde teyit bankasına karşı alınması gerekecektir.Zira 500 sayılı Yeknesak Kurallara göre lehtar,akreditif bedelini birbirinden tamamen bağımsız bir şekilde borç altına girmiş olan hem akreditif bankasından, hem de teyit bankasından talep imkanına sahiptir.

İhtiyati tedbir kararları hangi ülke mahkemesince verilmişse sadece o ülkede uygulanabileceğinden,amir kendi ülkesinde akreditif bankasına karşı,teyit bankasının bulunduğu ülkede de teyit bankasına karşı o ülke mahkemelerine başvurarak ihtiyati tedbir kararı almak zorundadır.

Teyit edilmiş bir akreditifte teyit bankası lehtara karşı akreditif bankasından tamamen bağımsız, kesin bir yükümlülük altına girdiğinden, akreditif bankasının lehtara ödemesini durduran bir ihtiyati tedbir kararı, hiç bir şekilde akreditif bankasının teyit bankasına ödemesini durdurmayacaktır.(Prof. Dr. Seza Reisoğlu,Türk Hukukunda ve Bankacılık uygulamasında Akreditif,Ankara,1995,sayfa 260).

Somut olayda da amirin kendi ülkesinde akreditif bankasına karşı almış olduğu ihtiyati tedbir kararının akreditif bankasının teyit bankasına ödemesini durdurması söz konusu olamayacağından davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 2011/13294 E, 2013/16893 K sayılı bozma kararının kaldırılarak usul ve yasaya uygun yerel mahkeme kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.