Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/725 K.2014/5135

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 18/09/2012 tarih ve 2011/84-2012/205 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılardan Türkiye Ekonomi Toplumsal Tarih Vakfı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmişti. Bu noksanlıkların giderilerek dosyanın gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin "6 Eylül 1955-Yassıada 6-7 Eylül Davası" isimli kitabın sahibi olduğunu, davalılardan Dr. D. G.. tarafından yazılan ve diğer davalılar tarafından yayınlanan "6-7 Eylül Olayları" isimli kitapta müvekkilinin kitabından yapılan alıntılarda kasıtlı olarak kısaltma ve değiştirmelerin yer aldığını ileri sürerek, yapılan alıntıların aynen düzeltilmesine, düzeltmeler yapılıncaya kadar kitabın yayım ve satışının durdurulmasına, hükmün ulusal bir gazetede ilanına, 100 TL maddi ve 5.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiz ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, müvekkillerinden D.. G.. tarafından doktora tezi olarak yazılan dava konusu kitabın bilimsel atıf usullerine uygun olarak yazıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozma sonrası yapılan yargılamada iddia, savunma ve tüm dosya kapsamı uyarınca her ne kadar davalı D.. G..'in yazdığı ve davalı Türkiye Ekonomi Toplumsal Tarih Vakfı ve T..

Y.. tarafından yayınlanan "6-7 Eylül Olayları" isimli kitapta davacının "Cumhuriyet Dönemi Azınlık Politikaları Bağlamında 6-7 Eylül Olayları" adlı kitaptan FSEK 35. maddesi kapsamında iktibas serbestisi çerçevesinde alıntı yapıldığı, bu alıntıların mali hakları ihlal etmediği, davalılardan D.G.. hakkında açılan davadan feragat edildiği, bozma öncesi yargılamada bu husuların kesinleştiği, davalı taraf kitabının 3, 11, 12, 13, 14, 15, 32, 174 ve 401. sayfalarında, davacının eserindeki dipnotlarla ilgili bilgilerin yanlış ve yanıltıcı bir şekilde alındığı,

bu hususun FSEK 16/5 maddesine aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, takdiren 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılar Türkiye Ekonomi Toplumsal Tarih Vakfı ve T.. Y..'ndan dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalılardan Türkiye Ekonomi Toplumsal Tarih Vakfı vekili temyiz etmiştir.

Dava, telif haklarına tecavüz nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor esas alınmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Ancak uyulan Dairemiz bozma kararında davacının eserinden yapılan alıntıların, davacının özgün düşünce ürünü olan bölümlerine yönelik olup olmadığı, davalı eserin nitelik ve amacı göz önüne alındığında, davalı eser sahibi tarafından yapılan değerlendirme ve atıfların davacının eseri üzerinde olumsuz bir etki oluşturup oluşturmadığı hususlarının değerlendirimesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilmiş olup, bu konuda her hangi bir değerlendirme yapmayan bilirkişi raporu esas alınarak karar verilmesi doğru olmamıştır.

Öte yandan, bozma öncesi aksi yönde düzenlenen bilirkişi raporu ile hükme esas alınan bilirkişi raporu arasındaki çelişkiler de giderilmemiştir. Ayrıca, raporu düzenleyen bilirkişi emekli öğretmen olup davaya konu yayınlarla ilgili uzmanlığının nereden kaynaklandığı anlaşılamamaktadır.

Bu nedenlerle davaya konu eserlerin konuları ile ilgili öğretim üyesi bilirkişi veya öğretim üyelerinden oluşacak bilirkişi kurulu aracılığıyla bozma öncesi bilirkişi raporu ile hükme esas bilirkişi raporundaki çelişkileri de gidermek suretiyle sonuca ulaşmak gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidilmesi doğru olmamış mümeyyiz davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.