Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/13193 K.2016/1257

.

Taraflar arasında görülen davada...Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 26/02/2015 tarih ve 2014/219-2015/22 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkilinin 2005 yılından itibaren farklı tarihlerde tüketici kredisi kullanmış olduğunu ve bunun akabinde davalı banka tarafından kendisinden fahiş miktarlarda komisyon bedeli ve dosya masrafı adı altında para tahsil edildiğini, sözleşmede yer alsa dahi masraf adı altında yapılan tahsilatların haksız oluğunu ve genel işlem şartı niteliği taşıdığını ileri sürerek davalı bankanın dosya masrafı adı altında tahsil etmiş olduğu 13.069,35 TL tutarındaki bedelin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faili ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacının ticari kredi nedeniyle alınan masraf ve komisyonların iadesini isteyemeyeceğini, bankaların gördükleri hizmetin karşılığında ücret isteme hakkı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında imzalanan 05/07/2012 tarihli 3.000.000,00 TL tutarlı kredi sözleşmesi ve sonrasında kullanılan kredilerin ticari kredi oldukları, kredilerin kapanması sırasında alınan 11.914,35 TL'nin ticari kredilerin kapanması nedeniyle erken ödeme ücreti olarak alındığı,

dava konusu bu tutarın iadesi talebinin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu kapsamında değerlendirilebileceği, taraflar arasındaki sözleşmenin tip sözleşme olduğu ve sözleşmede davacı yan aleyhine konulan muhtelif masraflar, erken kapama komisyonu, ipotek fek ücretinin yazılmamış sayılacağı ve bankaca tahsil edilen tutarların iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 11.914,35 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. Dava, davacı tarafından kullanılan ticari kredilerin kapatılması esnasında, davalı banka tarafından tahsil edilen erken kapama komisyonu ve BSMV'nin istirdatı istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı olduğu şekilde TBK'nın 20. maddesi değerlendirilmek suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasındaki kredi sözleşmesi 05.07.2012 tarihinde imzalanmış olup, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümlerine tabidir.

Söz konusu kredi sözleşmesinin erken ödeme başlıklı 2.6.1. maddesi ve 2.7.1. maddesinde “...her nevi komisyon, kesinti, masraf, hesap işletim ücretlerini, fon ve BSMV, KKDF gibi yasal ve banka düzenlemelerine ve teamüllerine göre talep edilebilecek her türlü ücret, masraf, vergi vesair giderleri ve bunların gider vergilerini, müşteri, Bankaya derhal ödemekle yükümlüdür.” şeklinde yer alan düzenleme, mahkemenin de tespit ettiği gibi, davalı banka tarafından tek taraflı olarak düzenlendiğinden genel işlem şartı niteliği taşımaktadır.

Ancak 6098 sayılı TBK'nın 21. maddesine göre, genel işlem şartı niteliği taşıyan düzenlemelerin yazılmamış sayılmasına karar verilebilmesi için, sözleşmenin bu hükmünün karşı tarafın menfaatine aykırı olması gerekir. Aynı Yasa'nın 25. maddesine göre ise, genel işlem şartına dürüstlük kurallarına aykırı olarak karşı tarafın aleyhine veya onun durumunu ağırlaştırıcı nitelikte hükümler konulamaz.

Yine aynı Yasa'nın 96. madde düzenlemesine göre ise, borçlu edimini sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça süresinden önce ifa edebilir, ancak kanun ya da sözleşme ya da adet gereği olmadıkça borçlunun erken ifada bulunması sebebiyle indirim yapılmaz. Mahkemece, komisyon ve masraflara ilişkin tek taraflı düzenlemeler içerdiği için yazılmamış sayılmasına karar verilen sözleşmenin 2.6.1. madde hükmünde de “Müşterinin bakiye borcunu kısmen veya tamamen vadesinden önce ödemesi Bankanın kabulüne bağlıdır. Bankanın kabulü olmaksızın yapılan ödeme, kredi vadesinde krediye mahsup edilir. Müşteri Bankanın muvafakine dayanmayan erken ödeme nedeniyle faiz indirimi dahil Bankadan herhangi bir talepte bulunulamaz.” şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir.

Bu durumda, mahkemece 6098 sayılı TBK'nun 96, 21, ve 25. maddeleri hep birlikte değerlendirilmek suretiyle, erken kapama komisyonu, masraf ve BSMV'ye ilişkin düzenlemeler içeren ve genel işlem şartı niteliğinde kabul edilen sözleşmenin ilgili maddelerinin yazılmamış sayılmasına karar verilip verilemeyeceğinin tartışılıp değerlendirilmesi gerekirken, davacı müşterinin menfaatleri yönünden yeterli değerlendirme yapılmaksızın karar verilmiş olması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

.