Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/14060 K.2017/2709

Taraflar arasında görülen davada ...Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 01/09/2015 tarih ve 2009/156-2015/187 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekilleri ile katılma yoluyla davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin fotoğraf sanatçısı olduğunu, doğa fotoğrafları ve bilhassa havadan çekilen fotoğraflar konusunda kariyer yaptığını, eserlerinin; ..., ..., ..., ..., ... gibi pek çok dergide yayınlandığını, bu alanda çeşitli sergilere de katıldığını, eserlerinden birisinin davalı ...nin sahibi bulunduğu, 23.04.2008 tarih, 145 sayılı “...

Dergisinin 7. sayfasında, “İl adlarının kökeni ...” başlıklı haberde, bir diğerinin ise; ...ye ait 23.07-05.08.2009 tarih, 196 sayılı ...

Dergisinin 47. sayfasında, “...” başlıklı haberde, herhangi bir izin alınmadan, yazıyı yazanın kendi eseriymiş gibi kullanıldığını ileri sürerek, şimdilik 5.000 TL maddi haklar tazminatının FSEK 68/2 maddesi gereğince üç katı oranında tahsiline ve 5.000 TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, mahkeme kararının ilanına, eser üzerinde vaki tecavüzün refine ve internet sitesinde davalı tarafça yayınlanmasına son verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan ... Tic. A.Ş. vekili, aktif husumet itirazında bulunarak davacının, dava konusu fotoğrafları kendisinin çektiğini kanıtlaması gerektiğini, ... tarafından ...-... Ticari ve İktisadi bütünlüğü kapsamında “... Dergisinin diğer davalıya satıldığını, dolayısıyla, “...” başlıklı haberin kendileri ile bir ilgisi olmadığını, bu koşullarda müteselsil sorumluluktan söz edilemeyeceğini hakkın tükendiğini, zaman aşımı defilerinin olduğunu belirterek zarar ile karın birlikte istenemeyeceğini üstelik istenilen miktarın fahiş olduğunu internet sitesi üzerinde herhangi bir tasarruf hakkı bulunmadığından bu konuda kendisine sorumluluk yüklenemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalılardan ... Basım A.Ş. vekili, 23.04.2008 tarihinde yapılan ilk yayın için, o tarihte "...

Dergisi" diğer davalıya ait olduğundan, pasif husumet itirazında bulunduklarını ayrıca yayın tarihinden dava tarihine değin 1,5 yıl geçtiğini açılmış bir ceza davası olmadığı gibi cezai sorumlulukları da bulunmadığından davacının uzamış zaman aşımı süresinden yararlanmasının söz konusu olamayacağını, davacının dava konusu fotoğrafları kendisinin çektiğini, hak sahibi olduğunu ve keza 23.07.2009 tarihli yayındaki fotoğraflardan hangisini dava konusu yaptığını hangi fotoğraf için ne miktarda tazminat talep ettiğini açıklaması gerektiğini fotoğrafların eser niteliğini haiz bulunmadığını,

bu durum da 68. maddenin uygulanmasının istenemeyeceğini davacının fotoğraflarının yayınlanması sebebiyle mal varlığında ne gibi bir azalma olduğunu açıklayamadığını maddi zararının ve manevi zararını kanıtlayamadığını ve tazminatın fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, çelişkinin giderilmesi için alınan ve benimsenen bilirkişi kök ve ek raporu ve tüm dosya kapsamına göre dava konusu fotoğrafların hususiyet taşıdığı ve eser mahiyetinde olduğu davada zaman aşımı süresinin dolmadığı davacının 5846 sayılı Yasa'nın 22, 23 ve 25. maddelerinde düzenlenen mali haklarının ihlal edildiği ve umuma arz nedeniyle manevi hakkının da ihlal edildiği gerekçesiyle,

rayiç bedel olarak bilirkişi heyetince tespit edilen 4.000 TL'lik fotoğraf bedelinden iki adet fotoğraf için 8.000 TL rayiç bedel olduğu bunun somut olayın özelliği göz önüne alınarak takdiren üç katının alınması gerektiği bu nedenle toplam 24.000 TL'nin 23.07.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınması gerektiği davacı her ne kadar bunun dışında FSEK 70/2 maddesi kapsamında da zararının tazminini talep etmişse de buna ilişkin yeterli delil sunulmadığı gerekçesiyle,

bu talebin reddine umuma arz manevi hak ihlaline dayalı takdiren 5.000 TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalılar vekilleri ile katılma yoluyla davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, göre davalı ...vekilinin tüm, davalı ... Yayıncılık AŞ’nin ise (2) no’lu bent dışındaki sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasa hükümleri uyarınca açılmış mali ve manevi hak ihlaline dayalı tecavüzün ref’i maddi ve manevi tazminat talebine ilişkin olup, mahkemece yukarıda yazılı olduğu şekilde dava konusu iki fotoğraf nedeniyle davalılar aleyhine maddi ve manevi tazminata hükmedilmiş ve davalılardan belirlenen tutarların müştereken müteselsilen tahsili yönünde hüküm kurulmuştur. Oysa, fotoğraflardan biri derginin mülkiyetinin davalı ...de olduğu dönemde diğeri ise, mülkiyetin davalı ...de olduğu dönemde yayınlanmıştır.

Dava konusu derginin devir tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı BK’nın 179. maddesinin "bir mameleki veya bir taahhüdü borç ve alacakları ile beraber iktisap eden kimse bunu alacaklılara ihbar veya gazetelerle ilan ettiği tarihten itibaren onlara karşı borçlardan mesul olur ve iki sene nihayetine kadar evvelki borçlu dahi yenisiyle birlikte müteselsilen mesul kalır." hükmü uyarınca; bir mamelekin veya işletmenin devrinde, mamelekin veya işletmenin bütün aktif ve pasifiyle devri söz konusu olduğundan, devredenin devirden itibaren iki yıl boyunca devralanla birlikte müteselsil olarak borçtan sorumlu olacağı düzenlenmiştir.

Bu nedenle mahkemece davalıların her biri yönünden yayınlanan dönem ve yukarıdaki madde hükmü dikkate alınarak hüküm kurulması gerekirken; derginin mülkiyetinin ... Yayıncılık A.Ş'de iken 23.04.2008 tarihinde yayınlanan dava konusu fotoğraf nedeniyle her iki davalının sorumlu tutulmasında hukuki bir hata yok ise de; dergi mülkiyetinin davalı ...ye geçtiği devir sonrası, 23.07.2009 tarihinde yayınlanan fotoğraf nedeniyle, davalı ...

Yayıncılık AŞ’nin de müştereken sorumlu tutulması doğru olmamış; bu nedenle, maddi tazminat ve maddi tazminata göre belirlenen manevi tazminat yönünden kararın davalı ... Yayıncılık A.Ş. yararına bozulması gerekmiştir.

3- Davacı vekilinin katılma yoluyla temyiz itirazlarının incelenmesine gelince, her ne kadar mahkemece 5486 sayılı FSEK’nın 70. maddesine dayalı maddi tazminat talebinin reddine dair hüküm kurulmuş ise de; davacının gerek dava dilekçesi gerekse, yargılamanın diğer safhalarında bu yönde bir talepte bulunmamış olması nedeniyle, sözü edilen talebin reddi ile davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamış kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.