Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/14736 K.2016/873

Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 06/11/2015 tarih ve 2015/88-2015/107 D.İş sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi ihtiyati hacze itiraz eden (borçlu) vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekili, müvekkilinin karşı taraftan 300.000,00 TL alacaklı olduğunu, protokolde belirtilen bedelin vadesinde ödenmediğini, borçluya yapılan başvuruların sonuçsuz kaldığını bildirerek rehinle de teminat altına alınmamış olan alacaklarına karşılık borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyaden haciz konulmasını talep ve dava etmiştir.

Mahkemece 23.10.2015 tarihli karar ile tüm dosya kapsamına göre, borçlu ..... Ortaklığı ve davacı arasında protokol aktedildiği, 30.07.2015 vade tarihli 100.000,00 TL, 30.08.2015 vade tarihli 100.000,00 TL ve 30.09.2015 vade tarihli 100.000,00 TL borcun vadesinin geldiği, muaccel olduğu ve sözleşme münderacatındaki alacağın ödendiğine ilişkin sözleşme metnine herhangi bir şerh konulmadığı gerekçesiyle alacaklı vekilinin isteminin kabulü ile; borçlu ..... Ortaklığı'nın gerek elindeki gerekse üçüncü kişilerdeki taşınır ve taşınmaz mallarıyla, hak ve alacaklarından borca yetecek miktarı üzerine ihtiyadi haciz konulmasına karar verilmiştir.

Borçlu vekili karara itiraz dilekçesinde; protokolde adi ortaklığın taraflarından ....'nın imzasının bulunmadığını, ortaklar arasında aktedilen "adi ortaklık sözleşmesinin" 10. maddesi hükmü gereği ortaklardan sadece birinin borçlandırıcı işlem yapamayacağını, bu nedenle dosyaya sunulan protokolün bağlayıcı olmayacağı, sözü edilen alacağın ilgili yanların ticari defterlerinde bir kaydının bulunmadığını, müvekkilinin .....'ye borcunun bulunmadığını ileri sürerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Mahkemece 06.11.2015 tarihli karar ile evrak üzerinden yapılan inceleme sonunda; 22.01.2015 tarihli protokolün adi ortaklığın ticari ünvanı altında .... tarafından imzalandığı, ....'nın imzasının bulunmadığı, borçlu ....'nın vekili tarafından sunulan 24.01.2015 tarihli belgeden anlaşıldığı üzere alacaklının ....'dan alacaklı olmadığını kabul ettiği, böylece borçlu .... vekilinin itirazında haklı olduğu, ihtiyati haciz kararının borçlu .... yönünden kaldırılması gerektiği gerekçesiyle itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının borçlu .... yönünden kaldırılmasına karar verilmiştir.

Borçlu vekili, 09.11.2015 tarihli dilekçesi ile ihtiyati haciz kararına yaptıkları itirazın adi ortaklık adına yapıldığını belirterek itirazın yeniden incelenmesini ve ihtiyati haciz kararının ortaklık yönünden kaldırılmasını talep etmiştir.

Mahkemece işbu dilekçenin temyiz dilekçesi olarak kabulü üzerine borçlu vekili 11.11.2015 tarihli dilekçesi ile, 06.11.2015 tarihli ek kararı temyiz etmediklerini, 09.11.2015 tarihli dilekçelerinin temyiz dilekçesi olmadığını bildirmiştir.

Mahkemece bunun üzerine, borçlu vekilinin 11.11.2015 tarihli dilekçesinin temyizden feragat dilekçesi olduğu kabul edilerek, 16.11.2015 tarihli ek karar ile borçlu vekilinin temyiz isteminin feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

06.11.2015 tarihli karar ile 16.11.2015 tarihli ek karar, borçlu vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Mahkemece, 16.11.2015 tarihli ek karar ile itiraz eden borçlu vekilinin 06.11.2015 tarihli ek kararı temyiz talebinin feragat nedeniyle reddine karar verilmiş ise de; muteriz vekilinin mahkemeye sunduğu 09.11.2015 ve 11.11.2015 tarihli dilekçe içerikleri incelendiğinde, ihtiyati hacze itiraz üzerine verilen kararın düzeltilmesine yönelik talepler sıralanmış olmakla, vekilin herhangi bir feragat beyan ve iradesi bulunmamaktadır. Bu nedenle, mahkemece verilen 16.11.2015 tarihli ek kararın ortadan kaldırılmasına karar verilerek, muteriz vekilinin 06.11.2015 tarihli ek karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi gerekmiştir.

2-Talep, ihtiyati haciz kararının kaldırılması istemine ilişkindir.

Anayasa'nın 36'ncı maddesine göre herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı merciileri önünde iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. Adil yargılanma hakkı hak arama özgürlüğünün uygulamaya yönelik uzantısı niteliğindedir.

2004 sayılı İİK'nın 265/4. maddesinde mahkemenin, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebileceği veya kaldırabileceği, ancak iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yaparak karar verebileceği düzenlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta mahkemece, muteriz vekilinin ihtiyati hacze itiraza ilişkin dilekçesinin mahkemeye ulaşmasını müteakip duruşma günü belirlenmemiş, taraflar davet edilip dinlenmemiş ve dosya üzerinde inceleme yapılmak suretiyle itirazın yazılı şekilde kabulüne karar verilmiştir.

2004 sayılı İİK'nın 265/4. maddesi hükmüne aykırı olarak itiraz dilekçelerinin sunulmasından sonra gün tayin edilip taraflara davetiye çıkartılmadan ve itiraz hakkında taraflar dinlenmeden hüküm kurulması savunma hakkının kısıtlanması niteliğinde olduğundan adil yargılanma hakkı ve hukuki dinlenilme hakkına aykırıdır. Mahkemece bu hususlar nazara alınmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün muteriz yararına bozulması gerekmiştir.