Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/15232 K.2016/525

Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 29/04/2015 tarih ve 2015/85-2015/84 D.İş sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla,Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

İhtiyati hacze itiraz eden vekili, yetki ve derdestlik itirazında bulunmuş, talebe konu senetlerin genel kredi sözleşmesine ek olarak sözleşme adı altında, müvekkilinin bilgisi dışında imzalattırılan, vade tarihi sonradan talep eden tarafça doldurulan senetler olduğunu, müvekkilinin kefili olduğu kredi borcunun tamamen ödendiğini ve sadece imzaladığı kredi sözleşmesinden doğan borçtan sorumlu olduğunu, müvekkili aleyhine mükerrer talep ve takipte bulunulduğunu ileri sürerek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İhtiyati haciz talep eden vekili, yetki itirazında yetkili yer mahkemesinin de ayrıca ve açıkça belirtilmesi gerektiğinden yetki itirazının geçerli olmadığını kaldı ki, mahkemenin ihtiyati haciz talebi için yetkili olduğunu, diğer itirazların da yerinde olmadığını, ihtiyati haciz şartlarının oluştuğunu savunarak, itirazın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, itiraz edenin mernis kayıtlarına göre adresinin .... İli olduğu ve talep konusu borcun aranılacak borçlardan olup, ifa yeri mahkemesinin yetkili olmadığı, İİK'nın 50. ve HMK'nın 6. maddeleri uyarınca ihtiyati haciz kararının kaldırılması gerektiği gerekçesiyle, itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Kararı, ihtiyati haciz talep eden vekili temyiz etmiştir.

Talep, ihtiyati hacze itiraz istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlenen gerekçe ile yetki itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. Ancak, muteriz vekili tarafından ibraz edilen dilekçede sadece mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş, hangi mahkemenin yetkili olduğu ise, belirtilmemiştir.

Oysa, 6100 sayılı HMK'nın 19. maddesinin 2. fıkrasında ''...Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.'', aynı maddenin 4. fıkrasında ise, ''Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir.'' hükmüne haizdir.

Bu itibarla, mahkemece ihtiyati hacze itiraz eden tarafından yetkili mahkemenin de belirtilmesi suretiyle usulüne uygun yetki itirazında bulunulmadığı ve bu nedenle ihtiyati haciz talep edilen mahkemenin yetkili hale geldiği hususları nazara alınmaksızın, yetki itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

KARŞIOY

İİK'nın 265. maddesinde düzenlenen itiraz sebepleri arasında mahkemenin yetkisine itiraz hususu da belirtilmiştir. Söz konusu yetki itirazının, ihtiyati haciz istemi ve verilen karara itirazın bir dava niteliğinde olmadığı da gözetildiğinde, HMK'nın 19/2. maddesine uygun biçimde dile getirilmesi gerektiğine ilişkin olarak İİK'da herhangi bir yasal düzenleme bulunmamaktadır.

İhtiyati haciz kararlarına yetki yönünden itirazın, sadece İİK'nın 258 ve 50. maddesi delaletiyle HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerinin kıyas yolu ile uygulanması suretiyle çözümlenmesi gerekir.

Gerçekten de, İİK'nın 258/1. maddesinden anlaşılacağı üzere, kanun, bu nitelikteki istemler bakımından yetkili mahkemenin doğru biçimde belirlenmesi konusunda alacaklıya sorumluluk yüklemiş olup, ihtiyati haciz kararının yetkisiz mahkemece verilmesi ve borçlu tarafından bu kararı veren mahkemenin yetkisiz olduğunun belirtilmesi yeterli kabul edilmelidir.

Mahkemece verilen ihtiyati haciz kararı, vaki itiraz üzerine, mahkemenin yetkisiz olması nedeniyle İİK'nın 265/4. maddesi uyarınca kaldırılmalıdır. Bu durumda, dosyanın ayrıca yetkili mahkemeye gönderilmesi gibi bir durum kanuni düzenleme içerisinde yer almadığından, yetki itirazının HMK'nın 19/2. maddesine göre yapılması gerekliliğinin ileri sürülmesinin pratik bir anlamı da bulunmamaktadır.

Öte yandan, kanun hükümlerinin kıyasen uygulanması, ancak o kanun maddesinin olayın niteliğine uygun olması halinde mümkündür. Tüm bu nedenlerle, Daire çoğunluğunun yetki itirazının niteliğine ilişen bozma ilamına katılmaya olanak görmüyorum.