Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/15297 K.2017/2392

Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 13/07/2015 tarih ve 2013/170-2015/316 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin yetkili hamili olduğu, .... olan... Şubesine ait, 30/11/2012 keşide tarihli, 30.000,00 TL bedelli çekin davalı tarafından takibe konulduğunu, müvekkili tarafından dava konusu çekin iptali için açılan davada kendilerine istirdat davası açmak üzere süre verildiğini, çekin iş yerinden çalındığını, davalının yetkili hamil olmadığını ileri sürerek, çekin istirdadını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, çekin çalıntı olmadığını, müvekkilinin yetkili ve iyiniyetli hamil olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, davalının niza konusu çeki hangi ciro yoluyla iktisap ettiğini açıklayamadığı, beyaz ciro ile elde edildiği savunması yapılmış ise de, beyaz cironun şartlarının oluşmadığı, hamilin ne şekilde hamil olduğunu ispat edemediği gerekçesiyle, davanın kabulü ile, dava konusu çekin davacıya iadesine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, TTK’nın 792. maddesi (6762 sayılı TTK m.704) uyarınca açılan çek istirdadı istemine ilişkindir. Mahkemece, dosya içerisinde çek sureti de bulunmaksızın davalının niza konusu çeki hangi ciro yoluyla iktisap ettiğinin açıklanamadığı, beyaz ciro ile elde edildiği savunmasının da, beyaz cironun şartları oluşmadığından nazara alınmadığı, hamilin ne şekilde hamil olduğunu ispat edemediği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Ancak, 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesine göre, "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.'' Zayi olan çekin istirdadı talebiyle açılan işbu davada ispat yükü davacıda olup, davacının senedin rızası hilafına elinden çıktığını ve senedi elinde bulunduran şahsın kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir.

Bu itibarla, mahkemece anılan yasal düzenleme karşısında ispat yükü üzerinde bulunan davacının, senedin rızası hilafına elinden çıktığını ve senedi elinde bulunduran şahsın kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerektiği nazara alınmaksızın yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

./..