Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/4975 K.2015/5894

Taraflar arasında görülen davada ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 06/05/2014 tarih ve 2013/323-2014/231 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirketten aldığı mal karşılığında ödemeyi keşidecisi dava dışı ...a olan hamiline yazılı 3 adet çek ile yapılacağının davalı şirketin pazarlamacısı olan dava dışı kişi ile kararlaştırıldığını, ancak bu kişinin müvekkilinin kısa bir süre için bürosundan ayrıldığı sırada çekleri alıp büroyu terk ettiğini, müvekkilinin çekleri cirosu eksik olduğu gerekçesiyle geri istediğini ancak ne çeklerin ne de malların davalı şirket tarafından gönderildiğini ileri sürerek 3 adet çekin iptalini istemiştir.

Davalı temsilcisi dava konusu edilen çeklerden bir tanesinin kendilerinde olduğunu, bunun da dava dışı ... tarafından kendilerine verildiğini, davacının ödeme yapmamak için davayı açtığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın çek istirdatı istemine ilişkin olduğu, davacının çekin hamili olan davalının kötü niyetli iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu yazılı delil ile ispatlayamadığı, davacının verilen kesin süre içerisinde ticari defterlerini sunmadığından bilirkişi incelemesi yapılmadığı, bu nedenle davalının ticari defterlerinin incelenmesinde davacının hukuki yararının kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, mülga TTK'nın 704. maddesi uyarınca açılmış çek istirdatı davasıdır. Bu madde hükmü uyarınca davacının öncelikle çekin meşru hamili olduğunu ve rızası dışında elinden çıktığını ispat etmesi gereklidir. TTK'nın 702. maddesi hükmüne göre, davacının meşru hamil olup olmadığının belirlenmesi ve davacının bu konudaki delillerinin değerlendirilmesi zorunludur.

Her ne kadar verilen kesin mehile rağmen taraflar defterlerini sunmamış iseler de, davacı, keşidecinin ve davalıya ciro eden ...'ın ticari defterlerine de dayanmış, ayrıca dava dilekçesi ekinde çek tahsilat makbuzu sunmuştur.

Tahsilat makbuzunda, dava konusu çekin kaydı bulunmakta olup, mahkemece, dava dışı keşidecinin ve davalıya ciro eden ...'ın ticari defter ve belgeleri HMK uyarınca istenerek, sunulduğunda bu defter kayıtlarının ve tahsilat makbuzu değerlendirilerek, davacının çekin yetkili hamili olup olmadığının belirlenmesi,

meşru hamil olduğunun belirlenmesi halinde davalının çeki kötü niyetle iktisap etmiş olup olmadığı veya iktisapta ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının tanık dahil tüm delillerinin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.