Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/6609 K.2015/7944

İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 12/11/2014 tarih ve 2014/680-2014/680 D.İş sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi ihtiyati haciz talep eden (alacaklı) vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

İhtiyati haciz talep eden vekili, müvekkili Banka'nın B. Şubesi müşterisi A. Turizm Ltd. Şti. isimli şirkete genel kredi sözleşmelerine istinaden krediler açılıp kullandırıldığını, diğer gerçek ve tüzel kişilerin genel kredi sözleşmelerini müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak imzaladığını, borçlular tarafından kredi şartlarının ihlal edilmesi sebebiyle kredi hesaplarının kat edilerek noter kanalı ile borçlulara 4.328.244,10 TL nakit ve 863.366,00 TL gayri nakit borcun ödenmesinin ihtar edildiğini, buna rağmen borcun ödenmediğini ileri sürerek toplam 5.191.610,00 TL borcun tahsilini teminen borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini talep etmiştir.

Mahkemece, borcun taşınır rehni ile teminat altına alındığı, İİK'nın 257. maddesindeki koşulların oluşmadığı gerekçesiyle, asıl borçlu yönünden ihtiyati haciz isteminin reddine; diğer borçluların ise müteselsil kefil oldukları, 6098 sayılı TBK'nın 586/2 maddesi uyarınca taşınır rehninde, rehinden önce kefile başvurulamayacağı, ayrıca rehin miktarının borcu karşılamayacak düzeyde olduğunun tespit edilemediği gerekçesiyle, diğer borçlular yönünden de ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir.

Kararı, ihtiyati haciz talep eden vekili temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, ihtiyati haciz talep eden vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Öte yandan 6098 sayılı TBK’nın 586’ncı maddesinin 2’nci fıkrasının 1’inci cümlesinde müteselsil kefil hakkında icra takibi yapılmasına engel olan bir istisna öngörülmüştür. Bu hükme göre, alacağın teslime bağlı menkul rehni (TMK'nın 939. mad.) veya alacak rehni (TMK'nın 954 vd mad.) ile güvence altına alınması hâlinde rehnin paraya çevrilmesinden önce müteselsil kefil hakkında takip yapılamayacaktır.

Mahkemece bu hükme istinaden alacağın taşıt rehni ile güvence altına alınmış olduğu belirtilerek ihtiyati haciz istemi reddedilmiştir. Ancak, TMK’nın 940. maddesinin II. fıkrasında “Gerçek veya tüzel kişilerin alacaklarının güvence altına alınması için, kanun gereğince bir sicile tescili Zorunlu olan taşınır mallar üzerinde, zilyetlik devredilmeden de, taşınır malın kayıtlı bulunduğu sicile yazılmak suretiyle rehin kurulabilir.

Rehnin kurulmasına ilişkin diğer hususlar tüzükle belirlenir.” hükmüne yer verilmiştir. Bu düzenlemeden hareketle kanun gereğince bir sicile tescili zorunlu olan taşınır mallar bakımından, teslime bağlı rehin yanında, zilyetliğin alacaklıya devrine gerek olmaksızın, taşınır malın kayıtlı bulunduğu sicile kaydedilmek suretiyle taşınır mal üzerinde rehin kurulabilir.

Böyle bir rehin teslime bağlı taşınır rehni olmadığından, TBK’nın 586’ncı maddesinin 2’nci fıkrasının 1’inci cümlesine göre müteselsil kefilin takibine engel teşkil etmez. Dosya içeriğinde rehin sözleşmesi ve sicil kaydı mevcut olup kurulan TMK’nın 940’ıncı maddesine göre oluşturulan sicilli taşınır rehni olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece bu yön üzerinde durulmadan alacağın taşınır rehni ile güvence altına alınmış olduğu gerekçesiyle ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmesi doğru olmamış, ihtiyati haciz isteyen vekilinin bu yönden temyiz itirazının kabulüyle, hükmün ihtiyati haciz isteyen yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.