Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/8624 K.2016/4018

Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 23/12/2014 tarih ve 2009/446-2014/473 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ile davalı ... vekili ve davalı ... temsilcisi vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 12.04.2016 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı ... temsilcisi ... ve davalı ... vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı ... tarafından yapılan ihaleye konu edilen 20.000 takım renkli tek kişilik nevresim takımlarının, müvekkili adına tescilli kumaş desen tasarımı ile aynı olduğunu, diğer davalının da ihaleyi kazanarak müvekkilinin tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüz teşkil eden ürünleri ürettiğini ileri sürerek, tasarıma tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, 10.000 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın davalılardan müteselslen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, maddi tazminat talebini 05.05.2014 tarihli ıslah dilekçesi ile 87.200 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... vekili, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, ayrıca davanın zamanaşımı ve derdestlik nedeniyle de reddinin gerektiğini, dava konusu tasarımın 2006 yılında davacı adına tescil edildiğini oysa müvekkilinin 2003 yılında da aynı ürünü ihale ile aldığını, dolayısıyla davacının tazminat taleplerinin yerinde bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... temsilcisi, davanın zamanaşımına uğradığını, diğer davalı bakanlığın açtığı ihaleyi kazanan temsilcisi olduğu ...in, ihale şartnamesinde yer alan ürünü imal ettirerek ihale makamına teslim ettiğini, verilen numune uyarınca üretim yapan ...in herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı adına tescilli kumaş tasarımının ayırt edilemeyecek derecede benzerinin satın alınması konusunda davalı ... tarafından ihale yapıldığını, diğer davalı ...in bu ihaleyi kazanması sonucu söz konusu ürünleri üreterek davalı bakanlığa teslim ettiğini, davalıların bu eylemlerinin davacının tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil oluşturduğunu, davalı ...in söz konusu tecavüz nedeniyle elde ettiği karın 87.200 TL bulunduğu, davalı bakanlığın bu nevresimleri bir tasarımcıya ürettirseydi ve lisansını alsaydı ödemesi gereken miktarın 4.000 TL olduğu,

ıslaha konu miktarın 554 sayılı KHK'nın 57. maddesinin yollamasıyla BK'nın 60. maddesi uyarınca zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle davalıların eylemlerinin tasarıma tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, bu eylemlerin durdurulmasına ve önlenmesine, 10.000 TL maddi(davalı bakanlığın sorumluluğu 4.000 TL olmak üzere), 5.000 TL manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalı ... vekili ve davalı ... temsilcisi temyiz etmiştir.

1-Dava, davacı adına tescilli tasarıma tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi ve maddi, manevi tazminat istemlerine ilişkin olup mahkemece, davacı adına tescilli kumaş tasarımının ayırt edilemeyecek derecede benzerinin davalı bakanlığın açtığı ihale neticesinde diğer davalı tarafından üretildiği ve davalıların bu eylemlerinin davacının tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Ancak, 554 sayılı KHK'nın 23. maddesi uyarınca, tescil başvurusunun yapıldığı tarihten veya rüçhan hakkı tarihinden önce, tescilli tasarımın koruma kapsamına giren ve tescilli tasarımdan bağımsız olarak geliştirilmiş ve o tarihte henüz kamuya açıklanmamış bir tasarımı kullanmaya başlamış veya kullanımı için ciddi ve gerçek tedbirler almış kişi veya kişilere karşı, bu kişi veya kişilerin iyi niyetli davranmış olmaları koşuluyla, tasarımı kullanmaya devam etmelerini veya kullanmaya başlamalarını önlemeye, tasarım hakkı sahibinin yetkisi yoktur.

Ayrıca, üçüncü kişilerin bu madde kapsamında bir tasarımdan yararlanmalarının başlangıçta uygulamaya konulan veya uygulanması için daha önceden planlanan tedbirlerin sınır ve gerekleri dışına çıkamayacağı hüküm altına alınmıştır. Somut olayda da, davalı ... tarafından dava konusu tasarımın tescil edildiği tarihten önceye tekabül eden 2003 yılında da aynı ürünü ihale ile aldığı savunulmuş, mahkemece bu savunma üzerinde durularak bir değerlendirme yapılmamıştır.

Bu itibarla mahkemece, davalı savunması üzerinde durularak 2003 yılında ihale ile alındığı savunulan ürünün temin edilmesi, daha sonra bu ürünün dava konusu ürün ile aynı olup olmadığının bilirkişi eliyle saptanması ve davalıların hukuki konumlarının yukarıda belirtilen hüküm çerçevesinde değerlendirilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik incelemeye dayalı olarak hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

2-Bozma sebep ve şekline göre, davalılar vekillerinin sair, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.