Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/9683 K.2015/13059

Taraflar arasında görülen davada ........ Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 30.05.2012 tarih ve 2009/592-2012/289 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkili şirketin sekiz yıldır Ünye'de faaliyet göstermekte olan yabancı sermayeli bir şirket olduğunu, müvekkili şirkete davalı bankanın Ünye Şubesi tarafından çek koçanları düzenlenip teslim edildiğini, müvekkili şirket tarafından P... S.. ve M.. V.. D.. B... dışında Türkiye'de hiç kimseye imza yetkisi verilmediğini, 14.10.2006 tarihinden itibaren P... J.A.

S...'ın müvekkili şirketi münferiden her konuda temsil ile yetkili kılındığını, müvekkilinin hesaplarından para tahsil edildiğinin farkedilmesi üzerine yapılan araştırma sonucunda şirket yetkilisinin imzasının taklit edilerek bir çok çekin davalı banka tarafından imza kontrolü yapılmadan ödendiğinin anlaşıldığını, dava konusunu olan 5 adet çekin de yine davalı bankanın yasal sorumluluğunu yerine getirmeyerek imza incelenmesi yapılmaksızın ödendiğini,

davalı bankanın gerekli özeni göstermeyerek kötü niyetli 3. kişilere ödeme yapan banka çalışanının ihmalinden sorumluluğu bulunduğunu ve zararı tazmin etmesinin gerektirdiğini ileri sürerek müvekkili şirket yetkilisinin imzasını içermeyen 2790706 no'lu 34.000,00 TL bedelli, 4527997 no'lu 4.000,00 TL bedelli, 4527993 no'lu 61.750,00 TL bedelli, 4527994 no'lu 67.000,00 TL bedelli ve 7308053 no'lu 24.000,00 TL meblağlı çek bedelleri toplamı olan 190.750,00 TL'nin çeklerin ödenme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; keşide edilen tüm çeklerde şirket kaşesinin bulunduğunu, çeklerdeki imzanın gerçek müşteri imzasına çok benzediğini ve banka personelinin imzaları kontrol etme yükümlüğünü yerine getirdiğini, keşidecinin kendisine bırakılan çekleri iyi saklamadığı için müvekkili bankanın sorumlu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının 2790706 no'lu 34.000,00 TL bedelli çek yönünden talebinden vazgeçtiği, davalı bankanın müşterisi olan davacı ile ilişkilerinde tacir olmanın gerektirdiği özeni göstermemiş olduğu, davaya konu çeklerdeki imza kontrolünü kendisinden beklenen özenle yapmadığı için zarardan sorumlu olduğu, çeklerin davacı şirket tarafından iyi korunmamasına bağlı olarak zararın ortaya çıktığı ve davacının uzun süre sessiz kalması sebebiyle ortaya çıkan zarar yönünden davacının %50 oranında müterafik kusurlu olduğu gerekçesiyle 78.375,00 TL'nin çeklerin ödenme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmesi gerekmiştir.

2- Ancak olaya uygulanması gereken 6762 sayılı TTK'nın 724. maddesi gereğince, sahte veya tahrif edilmiş bir çeki ödemiş olmasından doğan zarar muhataba ait olur; meğer ki, senette keşideci olarak gösterilen kimseye kendisine bırakılan çek defterini iyi saklamamış olması gibi bir kusurun isnadı mümkün olsun.

Somut olayda dava konusu edilen beş adet çekteki imzanın davacı temsilcisine ait olmadığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Ancak, davalı Banka tarafından ödenen çeklerdeki imzalar davacı temsilcisine ait olmasa dahi bu çekler nedeniyle davacının mevcut bir borcu söndürülmüş veya çekler davacı yararına kullanılmış ise bu takdirde TTK'nın 724. maddesi gereğince bankanın sorumluluğuna hükmedilmesi davacıyı sebepsiz zenginleştirecektir.

Davalı Banka çeklerin hamiline düzenlenmediğini, lehtarlarının belli olduğunu ve bu lehtarlarla davacı arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığının incelenmesi gerektiğini tüm aşamalarda savunmuştur. Dava konusu edilen çeklerden birinin lehtarı Tedaş olup, incelenen defter kayıtlarına göre davacının Tedaş'a borçlu olduğu belli olmuş, zaten davacı da bu çekle ilgili davasından vazgeçmiştir. Ancak kalan dört çekten ikisi, B.. Petrol Ltd. Şti.'ye, bir diğeri Y...

Tuhafiye Tuğrul Yalçındağ'a, diğeri ise G... İnş. Nak. Tic. Ltd. Şti.'ye keşide edilmiş olup, 2006 yılı defterlerine göre davacı, lehtar olan G.. İnş. Nak. Tic. Ltd. Şti.'den 100.426,26 TL tutarında mal alımı yapmıştır. Davacı 2005 yılı defterlerini ibraz etmemiş, mahkemece de bu defterler incelenmemiştir.

Bu durumda dava konusu dört çek nedeniyle davacının borçlarının söndürülmüş olması veya davacının yararına kullanılmış olması halinde bankanın sorumlu tutulmasının davacıya sebepsiz zenginleştireceği gözetilerek davacıya 2005 yılı defterlerini ibraz etmesi için muhtıralı tebliğat çıkartılması, ayrıca Ünye Cumhuriyet Başsavcılığı'nın bu konudaki soruşturma dosyasının getirtilmesi ve tarafların bu yönde tüm delilleri toplanmak suretiyle davacının bu çeklerin ödenmesini benimseyip benimsemediği,

çeklerin davacı yararına keşide edilip edilmediği hususu da incelenmek suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.