Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/10750 K.2018/4694

Taraflar arasında görülen davada ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 23/03/2016 tarih ve 2014/1755-2016/549 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ile davalı ... Ltd. Şti. vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 19.06.2018 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... davalılar vekili ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı ... Ltd. Şti. arasında taşıma sözleşmesi akdedildiğini, davalı ... Ltd.

Şti.'nin alt taşıyıcı, diğer davalı ... şirketinin de nakliyat emtia sigortacısı olduğunu, müvekkili şirkete ait kiraz emtiasının davalı taşıyıcı tarafından temin edilen araçlarla taşınması sırasında düşük derece ısıya maruz kalması nedeniyle emtianın 01.07.2011 tarihinde alıcı tarafından teslim alınmayarak reddedildiğini, teslim yeri olan İtalya'da yapılan incelemede aracın emtiların taşınması gereken sıcaklıktan daha düşük sıcaklıkta taşındığının ve bu nedenle donduğunun tespit edildiğini, davalılara gönderilen ihtarname ile hasar bedeli talep edilmesine rağmen davalılarca ödeme yapılmayınca aleyhlerine takip başlatıldığını ancak,

davalıların haksız itirazı ile takibi durdurduklarını ileri sürerek, itirazın iptali ile takibin devamını ve davalılar aleyhine tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Ltd. Şti. vekili, zamanaşımı def'i ve yetki itirazında bulunmuş, davacının yükleme esnasında emtia için sıcaklık değerinin önem arz ettiğini bildirmediği gibi, CMR hamule senedinde emtianın hangi sıcaklık derecesinde taşınacağına dair şerh bulunmadığı, gönderenin malın hangi şartlarda taşınacağına dair yazılı veya sözlü talimatı olmadığından zarardan müvekkilinin sorumlu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı ...Ş. vekili, hasarın poliçe teminatı dışında olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı ... Uluslarası Taşımacılık Ltd. Şti. vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı ile davalı ... Ltd.

Şti. arasında düzenlenen Yurt Dışı Taşıma Sözleşmesi uyarınca kiraz emtiasının 27.06.2011 tarihinde davalı taşıyıcıya teslim edildiği, beynelmilel hamule senedinde, varış süresi 4 gün, termoking değeri +1 derece olarak belirlendiği, emtianın senette belirtilen sıcaklık değerinde değil daha düşük sıcaklıkta taşınması nedeniyle zarar gördüğü ve taze meyve olarak satılma şansını kaybettiği, alıcı firmanın da emtiayı taze meyve olarak teslim almayı reddettiği, araçta iki ısı kaydedici cihaz bulunmamasının zararın oluşmasına veya artmasına etki edecek bir unsur olmadığı,

zararın taşımadan kaynaklandığının sabit olup, zararın oluşmasında/artmasında davacının kusurlu olmadığı, poliçede, Soğutma ve Havalandırma Aygıtlarında 24 Saatlik Arıza Klozu'na yer verilldiği, bu kloza göre, soğutma veya havalandırma aygıtının aralıksız ve en az 24 saat veya daha fazla bir süre ile arızalanması nedeniyle oluşan ısı farkı sonucu malların bozulmasının teminat kapsamında olduğu, araçtaki soğutucunun düzgün çalıştığı, bir arızanın mevcut olmadığı,

hasarın araçtaki soğutucunun ayarının düşük ısıya ayarlanmasından kaynaklandığından poliçe teminatı dışında kaldığı gerekçesiyle, davalı taşıyıcılar aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, itirazın kısmen iptaline, takibin 104.270,54 TL asıl alacak için devamına, alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, tazminat taleplerinin ve davalı ... A.Ş. hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalı ... Ltd. Şti. vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, mümeyyiz davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2- Dava, uluslararası karayolu ile eşya taşıma sözleşmesinden kaynaklanan hasar bedelinin taşıyıcı ve nakliyat emtia sigortacısından tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda poliçede yer alan ''Soğutma ve Havalandırma Aygıtlarında 24 Saatlik Arıza Klozu'' uyarınca soğutma veya havalandırma aygıtının aralıksız ve en az 24 saat veya daha fazla bir süre ile arızalanması nedeniyle oluşan ısı farkı sonucu malların bozulmasının teminat kapsamında olduğu, somut olayda araçtaki soğutucunun düzgün çalıştığı, bir arızanın mevcut olmadığı, hasarın soğutucunun ayarının düşük ısıya ayarlanmasından kaynaklandığı,

dolayısıyla poliçe teminatı dışında kaldığı gerekçesiyle davalı ... şirketi yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de, anılan poliçede nakliyat emtia sigorta poliçesi genel şartlarına atıf yapılmış ve ayrıca Institute Cargo Clauses A CL 252 klozu kapsamında teminat verilmiş olup, teminat dışında kalan haller poliçe genel şartlarının 5. maddesi ile öngörülen rizikolarla sınırlı tutulmuş, CL 252 klozu uyarınca da 4, 5, 6 ve 7. klozlarda istisna edilenler hariç sigorta edilen şeyin her türlü riziko nedeniyle uğrayacağı zıya ve hasarın teminat kapsamında olduğu düzenlenmiş,

poliçe özel şartı olan '' Soğutma ve Havalandırma Aygıtlarında 24 Saatlik Arıza Klozu'' kapsamında oluşacak riziko teminat dışı bırakılmıştır.

Yukarıda yapılan açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde uyuşmazlık, poliçedeki işbu özel şart ile poliçe genel şartlarının 5. maddesi ve ICC (A) 252 klozunda belirtilen teminat dışı hallerin somut olayda mevcut olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Her ne kadar nakliyat emtia sigorta poliçesinin genel koşullarının 1. maddesi ile sigortacıya ait rizikonun tarifi yapılmış ise de, ICC (A) 252 klozu poliçe genel şartlarının 1. maddesindeki riziko kapsamını, teminat dışı halleri öngören 5. madde dışındaki tüm rizikolar olarak genişletmiş, taşıma konusu emtia, genel koşulların 5. maddesi ve poliçe özel şartı olan ''Soğutma ve Havalandırma Aygıtlarında 24 Saatlik Arıza Klozu'' dışında kalan tüm rizikolara karşı sigorta teminatına alınmıştır.

Bu durumda, işbu poliçede yer alan özel şart emtianın taşındığı termoking cihazında bir arıza olmaması nedeniyle teminat dışı halin gerekçesi olamaz. Meydana gelen hasar ve dolayısıyla rizikonun termoking cihazındaki ısı ayarının taşınan emtiaya uygun olarak ayarlanmamasından kaynaklandığı da sabit olduğuna göre, hasarın teminat kapsamında ve davalı ... şirketinin de

oluşan zarardan sorumlu olduğu nazara alınmaksızın yanılgılı değerlendirmeye dayalı, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.