Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/2062 K.2017/5018

Taraflar arasında görülen davada ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 22/10/2015 tarih ve 2014/1547-2015/563 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, ile dava dışı şirket adına davalı tarafından verilen 252.000 TL'lik teminat mektubu bedeline ilişkin olarak taraflar arasında Rehin ve Blokaj Sözleşmesi imzalandığını ve bu sebeple müvekkilesinin hesabına blokaj konulduğunu, 27.03.2009 tarihinde blokede bulunan bedelden mektup bedeli dışındaki kısmın iadesi için ihtarname çektiklerini, daha sonra banka tarafından yatırılan paranın eksik olması üzerine eksik olan kısmın taraflarına ödenmesi için tekrar ihtarname gönderildiğini, banka tarafından, blokede tutulan EURO hesabının TL'ye çevrildiği,

ortaya çıkan bedelden 2008-2014 yılları arası komisyon alacağı olarak 38.367,00 TL'nin kesildiği, gelecek dönem komisyon borçlarını teminen de 25.207,36 TL'nin hesapta blokeye alındığının beyan edildiğini, müvekkilinin mektup bedeli dışındaki bedellerden sorumlu olmadığını, bu hususların taraflar arasındaki rehin ve blokaj sözleşmesinde de çok açık şekilde yer aldığını, buna rağmen masraf- komisyon adı altında müvekkilden bedel kesilmesi ve bakiye rakamdan mektup bedelinin üzerinde bir bedelin halen blokaj altında tutulmasının hiçbir yasal dayanağı bulunmadığını iddia ederek,

haksız yere tahsil edilen masraf ve komisyon bedeli olan 38.367,00 TL' nin, tahsil edildiği tarihten itibaren işleyecek faizi ile birlikte istirdadına ve haksız bloke halinde tutulan 25.207,36 TL üzerindeki blokajın kaldırılması ve bu bedelin iadesi ile tasarruf hakkının davacı tarafa verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili Banka'nın dava dışı şirket lehine verdiği 252.000,00 TL bedelli teminat mektubu riskinin teminatı olmak üzere farklı hesaplardan 12.000 TL ve 127.365 Euro'nun davacı tarafından müvekkili Banka'ya rehin ve bloke edildiğini, davacı tarafça teminat mektubu riski dışında hesapta bulunan tutarın iadesi talebi ile .... İcra Müdürlüğü'nün 2009/5221 Esas sayılı takip dosyası ile müvekkili banka aleyhine icra takibi başlattığı takibe itiraz üzerine ...

2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2010/146 Esas sayılı dosyası ile davacı tarafından itirazın iptali davası açıldığını, dosyaya sunulan Bilirkişi Raporu'nun Banka lehine olması nedeni ile davacının davayı takipsiz bıraktığı ve davanın açılmamış sayılmasına karar verildiğini, teminat mektubu tutarı veya mektup henüz iade ya da tazmin edilmediği için gelecek döneme ilişkin işleyecek teminat mektubu komisyonları nedeniyle 277.207,36 TL'nin davacı hesabında bloke edilmiş olduğunu, 2008-2014 tarihleri arasındaki dönem komisyonu olan 38.367,00 TL'nin komisyonlardan kaynaklı mektup riskine mahsup edildiğini,

bakiye 146.720,00 TL'nin ise davacı tarafından bildirilen hesaba gönderildiğini, Rehin Sözleşmesi ve Blokaj Taahhütnamesi ile teminat mektubundan kaynaklanan risklerin teminat altına alındığını, teminat mektubu komisyonu da teminat mektubu riski kapsamında olup, davacının istirdat ve bedel iadesi yönündeki davasının yasal bir dayanağının olmadığını, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, rehin sözleşmesi ve blokaj taahhütnamesi ile dava konusu hesaplar üzerindeki rehnin 252.000,00 TL bedelli teminat mektubunun riski karşılığı için konulduğu, rehin miktarının bu miktarla sınırlı olup, sözleşmede teminat mektubunun işlemiş ve işleyecek devre komisyonlarının da rehnedileceğine dair bir hüküm bulunmadığı, bu nedenle davalı banka tarafından 2008-2014 tarihleri arasındaki döneme ilişkin teminat mektubu devre komisyonu olarak davacı hesabından 38.367,00 TL'nin tahsilinin haksız olduğu,

ayrıca davalı tarafından davacı hesabına sözleşme gereğince teminat mektubunun bedeli olan 252.000,00 TL karşılığında davacının hesabına blokaj konulabileceği halde 277.207,36 TL üzerine blokaj konulduğundan fazladan konulan 25.207,36 TL blokaj uygulaması sözleşmeye aykırı olduğu anlaşılmakla bu miktar üzerindeki blokajın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Mahkemece her ne kadar kararda davacı hesabından teminat mektubu bedelini aşan 25.207,36 TL yönünden blokenin kaldırılması yönünde karar verilmiş ise de taraflar arasında imzalanan Rehin Sözleşmesi ve Blokaj Taahhütnamesi başlıklı sözleşmede, blokenin davacı adına davalı banka nezdinde bulunan her iki hesap üzerine konulacağının belirlendiği, davacının iddia ettiği gibi sadece teminat mektubu bedeli kadar bu hesaplar üzerine bloke konulmasının öngörülmediği anlaşılmakla, teminat mektubunun paraya çevrilmesi halinde teminat mektubu bankanın bu sebeple uğrayacağı ilave ek zararları da teminat altına aldığından mahkemece fazla tutar üzerinden blokenin kaldırılmasına karar verilmesi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

2- Her ne kadar bankanın henüz paraya çevrilmemiş olan teminat mektubundan doğan komisyonu davacı hesabından kesmesi doğru değil ise de, kesilen miktarın hesaba iade edilmesinin talep edilmesi gerekirken, bunun talep edilmeyerek, davacıya ödenmesinin talep edilmesi ve bu talep doğrultusunda mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.