Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/5038 K.2018/921

....

Taraflar arasında görülen davada .... 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 09/12/2015 tarih ve 2012/246-2015/399 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; ... SORULARI isimli kitabın ilk olarak 1998 yılında hazırlandığını, müvekkilinin kitabın hem yazarı hem editörü olduğunu, kitabın telif haklarının davalı şirket yetkisili .... ile birlikte 1/2 oranında kendilerine ait olduğunu, anılan eserin ilk baskısını Sağlık Vakfı'nın, sonraki basılarının ... Tıp Kitapevi'nin yaptığını, 5 basıda telif ücretlerinin 1/2 oranında .... ile paylaşıldığını, 2002 yılında davalı ...

Yayıncılık Eğitim Danışmanlık Sağlık ve Bilgisayar Hizmetleri Sanayi Ticaret A.Ş'nin kurulduğunu, 2004 yılında kendisinin de şirkete hissedar olduğunu, 2004 yılından sonra bu kitabın 6. 7. 8. ve 9. basılarını davalı şirketin yaptığını, anılan basılarda değişen yazarları veya kitaba eklemeleri, çıkarmaları ....'in sevk ve idare etttiğini, ancak kitabın içeriğinin kabaca aynen korunduğunu, sadece soruların sıraları veya yerlerinin değiştirilmiş olduğunu, ancak kendisine telif ücreti ödemediğini, davalı şirketten 2005 yılı Nisan ayında ayrıldığını, şirketteki hisse bedelinin kendisine ödendiğini,

bu kitapla ilgili telif haklarını davalı şirkete sermaye olarak koymadıklarını veya şirkete devretmediklerini, sadece şirketin basımlarını yaptığını, telif ücretini de vermeyi taahhüt ettiğini ancak vermediğini ileri sürerek ......

SORULARI adlı eserin 6. 7. 8. ve 9. basılarından hesap edilecek telif ücretinin tespiti ile FSEK'in 68. maddesi uyarınca üç katından şimdilik 20.000,00 TL maddi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile talebini 37.593 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı şirket vekili; davacının şirkete 2004 yılında ortak olduğunu, kendi talebi üzerine kitabın 2004-2005 tarihli basılardan isminin çıkarıldığını, 2005 yılında şirketten ayrılırken şirketin basmakta olduğu kitapları da içeren bir değer tespiti yapıldığını, bunun neticesinde bir hisse devir sözleşmesi imzalandığını, devir sözleşmesine konulan hüküm gereği sözleşmedeki şartlar yerine getirildiği sürece davacı ...'in ....

Soru Kitabı haricinde iki yıl boyunca ..... ile ilgili faaliyette bulunamayacağının kararlaştırıldığını, bundan kitapların şirketin sermayesi olduğunun anlaşılması gerektiğini, davacının eserin ne sahibi ne de mali hak sahibi olduğunu, eylemlerin başlangıcından itibaren 10 yıl geçtikten sonra dava açılmasının hakkın kötüye kullanımı niteliğinde bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

.../...

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; dava konusu eserin davacı ve .... tarafından tayin ettiği plan dahilinde meydana getirildiği, eserin mali nitelikteki haklarının 1/2 oranında davacı ile ...'e ait olduğu, 2002 yılında davalı şirketin kurulduğu ve davacının da 2004 yılında bu şirkete ortak olduğu, şirket kuruluşu sırasında eserle ilgili mali hakların davalı şirkete sermaye olarak konulduğuna yönelik bir kanıt bulunmadığı, ancak rıza birliği ile eserin 6. 7. 8. ve 9. basılarının davalı şirket tarafından yapıldığı, davacının şirkette hissedar iken yapılan basılar için herhangi bir telif ücreti almadığı,

esasen diğer hak sahibi ....'in de bu eser için herhangi bir telif ücreti almadığı, yapılan basıların satışından elde edilecek gelirlerin şirketin geliri olarak tanımlandığı, herhangi bir telif ücreti almaksızın ortaklık paylarından doğan kâr payı almak sureti ile faydalanma sağladıkları, davacının 05.04.2005 günlü sözleşme ile şirketteki hissesini 1.180.000,00 YTL karşılığı diğer ortak ....'e devir ettiği, hisse devir sözleşmesine esas ortaklık hisse değer tespitinde davalı şirketin yaptığı eserle ilgili basıların getireceği gelirlerin de gözönünde tutulduğu,

anılan sözleşmede "davacının devir edilmiş paydan dolayı eski ve geleceğe ilişkin hiçbir hak talep etmeyeceğinin, sözleşmenin imza tarihinden sonraki iki yıl boyunca .....

Soru Kitabı haricinde tıpta uzmanlık sınavı konusunda direk ya da dolaylı bir iş yapmayacağının" kararlaştırıldığı, bu şekilde davacının 05.04.2007 tarihine kadar yargılama konusu eserin davalı şirket tarafından basım yapılmasına rıza gösterdiği ve doğacak telif ücretine karşı kâr paylarını da hisse devir sözleşmesiyle peşinen aldığı sonucunun doğduğu, buna karşın eserle ilgili mali hakların davalı şirkete devredilmemiş olduğu,

davacının artık sadece 05.04.2007 tarihinden sonra gerçekleşecek basılardan telif ücreti talebinde bulunabileceği, eserin tamamında 1/2 oranında telif ücreti sahibi olan davacının payının 10.565,10 TL olarak hesaplandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; taraflar arasındaki ilişkinin 1996 yılına kadar dayandığı, 1996 yılından bu yana dava konusu ... adlı eserin ve bununla birlikte birçok eserin basımını birlikte gerçekleştirdikleri, davacı ... ve davalı ....'in dava konusu eseri meydana getiren yazarları bulup biraraya getirdiği ve eserde editör olarak kendi isimlerinin yer aldığı, eserden kaynaklı telif haklarına da birlikte sahip oldukları, 2002 yılında davalı ve davacının eşi ...... birlikte davalı şirketi kurdukları, davacının da bu şirkete 2004 yılında ortak olduğu,

şirketin kurulmasıyla birlikte dava konusu eserin basımının da davalı şirket tarafından yapılmaya başlandığı, eserin 2004 yılında 6. basısı ve 2005 yılında 7. basısının şirket tarafından gerçekleştirildiği, gerçekleştirilen basılar nedeniyle davacı ve dava dışı ....'e telif bedeli adı altında herhangi bir ödeme yapılmadığı,

davacı ... ve eşi ..... toplam 2.360.000,00TL bedel karşılığı hisselerini ....'e devrederek şirket ortaklığından 07.04.2005 tarihi itibariyle ayrıldıkları, devir esnasında hisse devir sözleşmesi ile davacı ...'in sözleşmedeki şartlar yerine getirildiği sürece, sözleşme imza tarihi itibariyle 2 yıl boyunca “.... soru kitabı” haricinde ....ı konusunda direkt yada dolaylı ticari iş yapmayacağını taahhüt ettiği, söz konusu yasağın bir nevi rekabet yasağı sözleşmesi mahiyetinde olduğu, sonrasında eserin 2007 yılında 8. basısı ve 2009 yılında 9. basısının yine davalı şirket tarafından gerçekleştirildiği anlaşılmıştır.

Davacının, söz konusu eylemleri bilmesine ve eserin yeni basılardan haberdar olmasına rağmen, işbu davanın açılış tarihi olan 2012 yılına kadar sessiz kaldığı, davalılara bir ihtar göndermediği

.../...

gibi herhangi bir hak talebinde de bulunmadığı, bu kadar uzun süre sessiz kaldıktan ve karşı tarafta artık dava açmayacağına dair güven oluşturduktan sonra işbu davayı açarak eser sahipliğine dayalı telif haklarını talep etmesinin Türk Medeni Kanunu 2. maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralına aykırı olduğu gözetildiğinde davacının sessiz kalma suretiyle hak kaybına uğradığının kabulü ile davanın reddi yönünde hüküm kurulması gerekirken, yazılı gerekçelerle davanın kabulü doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

3- Ayrıca, kabule göre de.

5846 sayılı FSEK'nin 10/4. maddesinde yer alan“ Birden fazla kimsenin iştiraki ile vücuda getirilen eser, ayrılmaz bir bütün teşkil ediyorsa bir sözleşmede veya hizmet şartlarında veya eser meydana getirildiğinde yürürlükte olan herhangi bir yasada aksi öngörülmediği takdirde birlikte eser üzerindeki haklar eser sahiplerini bir araya getiren gerçek veya tüzel kişi tarafından kullanılır.” hükmü uyarınca, hernekadar davacı ... ve davadışı ....'in eserden doğan hakları kullanma yetkileri var ise de, mali hakların da bu hakları kullanan kişilere ait olduğu sonucuna varılamaz (....).

Bu nedenle, her bir eser yönünden mali hakların hangi tarihte kime devredildiği, eserin sonraki basılarında eserde işleme yoluyla genişletme yapılıp yapılmadığı, yeni eklenen veya çıkarılan yazarlar ve eserler olup olmadığı tespit edilmeksizin ve bunlardan doğan hakların eserlerin yazarları tarafından kime devredildiği hususu dahi tartışılmaksızın, yazılı gerekçelerle davacının dava konusu eser üzerinde ½ telif hakkına sahip olduğu sonucuna varılarak hüküm kurulması da doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

....