Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/5957 K.2018/232

Taraflar arasında görülen davada ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 29/12/2015 tarih ve 2014/614-2015/978 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkilinin davalıdan uçak bileti aldığını ve 14.04.2014 tarihinde ...-... uçağı ile ...'a uçtuğunu, ...'da Atatürk Havalimanına iniş yaptığını, ancak uzun süre beklemesine rağmen valizinin bulunamadığını, valizin kaybolduğuna dair tutanak düzenlendiğini ve valizin kısa bir süre içinde bulunup ...'da kalacağı adrese teslim edileceğinin söylendiğini, ancak yapılan aramalar sonucunda valizin bulunamadığını, müvekkilinin davalının sözleşmeye aykırı fiili sebebiyle maddi ve manevi olarak zarara uğradığını,

kayıp olan valizinde yapmayı planladığı ve fakat iptal etmek zorunda kaldığı ticari ve sosyal amaçlı faaliyetleri nedeniyle giymeyi düşündüğü giysilerini, ayakkabılarını ve kişisel eşyalarının hepsini yitirmiş bulunduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 2.000,00 TL maddi tazminat ile 3.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 5.000,00 TL tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir,

Davalı vekili; Varşova Konvansiyon hükümleri gereğince bagaj için önceden bir beyan yapılmadığından ve sigorta yaptırılmadığından bilet ve bagaj fişine göre müvekkili taşıyıcı için öngörülen sınırlı sorumluluk limitleri dahilinde davacının ancak ve sadece gerçek zararını talep edebileceğini, bunun yanı sıra bagaj içindeki eşyaların kaybı nedeniyle kişilik haklarına yönelmiş bir saldırı söz konusu olamayacağından manevi tazminat isteminde de bulunamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; davacının gerçek zararının toplam 13.039,20 TL olarak tespit edildiği, ancak uygulanması gereken 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu'nun 124. maddesi delaleti ile 1999 Montreal Birleştirme Konvansiyonun 22. maddesi uyarınca davacının sorumluluğunun 1.131 SDR ile sınırlı olduğu, ayrıca dava konusu valiz kaybı nedeni ile davacının kişilik haklarının ihlaline ilişkin koşullar oluşmadığı gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak maddi tazminat davasının kabulü ile 2.000,00 TL’nin haksız fiil tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline ve manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dava, havayolu ile yolcu taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

28.05.2014 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 6502 sayılı Yasa'nın 3/k maddesinde "Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi" tüketici, 3/ı maddesinde ise "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem" tüketici işlemi olarak tanımlanmıştır.

Aynı Yasa'nın 73/1. maddesinde tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilmiş, 83/2. maddesinde ise taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve 6502 sayılı Yasa'nın görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasının engelleyemeyeceğine değinilmiştir.

HMK'nin 1. maddesinde ise görev hususunun kamu düzenine ilişkin olduğu, mahkemece yargılamanın her aşamasında resen gözetileceği düzenlenmiştir.

Somut olayda; davanın açıldığı 26.06.2014 tarihi itibariyle 6502 sayılı Yasa'nın yürürlüğe girdiği, davacının ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket etmesi nedeniyle tüketici, dava konusu taşıma işleminin de tüketici işlemi sayıldığı, yukarıda belirtilen yasa hükümleri uyarınca davaya bakma hususunda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu hususu gözetilerek görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken işin esasının incelenip yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir. 2- Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin sair, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.