Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/6316 K.2018/2388

Taraflar arasında görülen davada ... 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 16/12/2014 tarih ve 2008/5-2014/305 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalıya ait TR 2006/04278 no'lu “esnek taşıyıcı karkas bağlantı konfigürasyonu içeren cephe paneli” isimli faydalı modelin yeni olmadığını, müvekkiline ait TR'00100 nolu patent belgesindeki usul ile elde edildiğini, davalının faydalı modeli ile müvekkilinin patent hakkına tecavüz teşkil ettiğini ileri sürerek davalıya ait TR 2006/04278 no.lu faydalı modelin hükümsüzlüğünü ve patentli usullerinin davalı tarafından kullanılmasının patentlerine tecavüz teşkil edeceğini iddia ve talep etmiş, ıslah dilekçesi ile davalının eylemlerinin müvekkili patentinin tüm istemlerine tecavüz teşkil ettiğini ileri sürerek maddi ve manevi tazminat istemiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin faydalı modelinin yeni olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabulü ile davalıya ait TPE nezdinde tescilli 2006/04278 no'lu faydalı modelin 1, 2 ve 8 no'lu istemlerinin yenilik unsuru taşımamaları nedeni ile 1,2 ve 8 no'lu istemler yönünden hükümsüzlüğüne, davacıya ait TR 1997/00100 no'lu patente davalı tarafından herhangi bir tecavüz bulunmadığından buna ilişkin maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, 2006/04278 no/lu faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü ve davalının eylemlerinin davacının tescilli patentine tecavüz eder nitelikte olduğunun tespiti ile tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, 2006/04278 no'lu faydalı model belgesinin 1. 2. ve 8. no'lu istemlerinin yeni olmadığı gerekçesiyle hükümsüzlüğüne, davalının eylemlerinin davacının patent hakkına tecavüz yaratmadığı gerekçesiyle tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

551 sayılı KHK 156. maddesinde mutlak yenilik koşulu benimsenmiştir. Buna göre; faydalı model belgesi başvurusuna konu olan buluş başvuru tarihinden önce, Türkiye içinde veya dünyada herkesin ulaşabileceği şekilde yazılı olarak veya bir başka yolla açıklanmış veya yöresel veya ülke çapında kullanılmış ise, yeni değildir.

Faydalı model belgesi başvurusu sahibi veya selefleri tarafından başvuru tarihinden veya var ise rüçhan hakkı tarihinden, oniki ay önceki tarihten itibaren yayınlama veya bir başka yolla yapılan açıklama veya kullanma, başvuru konusu buluşun yeniliğini ortadan kaldırmaz.

Faydalı model belgesi başvurusu tarihinden önce, Türkiye'de yapılmış olan patent veya faydalı model belgesi başvuruları, faydalı model belgesi başvurusu tarihinden sonra yayınlanmış olsalar dahi, başvuru konusu buluşun yeniliğini ortadan kaldırır.

Davacı tarafça, davalıya ait faydalı model belgesindeki buluşun uygulandığı ürünün anılan KHK'de belirtilen başvurudan önceki oniki aylık süreden önce piyasaya sunulduğu, bu hususun ... 3. Fikri Sınai Haklar Ceza Mahkemesi 2005/900 esas sayılı dosyada yapılan ceza yargılamasında ve alınan bilirkişi raporunda da tespit edildiği iddia edilmiştir. 551 sayılı KHK 154. maddesine göre, yeni ve sanayiye uygulanabilir buluşlar faydalı model belgesi verilerek korunur.

Aynı KHK 165/a. bendine göre de, 156. maddede belirtilen koşulların bulunmaması bir hükümsüzlük halidir. Bu durumda, öncelikle, taraflar arasındaki ceza davasında yer alan deliller değerlendirilerek uyuşmazlık konusu faydalı model belgesinin mutlak yenilik koşulunu taşıyıp taşımadığının tespit edilmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle hükümsüzlük davasının kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

Öte yandan mahkemece, davacıya ait patente tecavüz bulunduğuna yönelik talebin reddine karar verilmiş ise de, öncelikle uyuşmazlık konusu faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü koşullarının yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde incelenip, 551 sayılı KHK 78. maddesi de dikkate alınmak suretiyle hasıl olacak sonuca göre patent hakkına tecavüzün varlığına dair bir değerlendirme yapılması gerekirken, yazılı gerekçelerle patent hakkına tecavüzün bulunmadığı gerekçesiyle davacının tazminat taleplerinin reddine karar verilmesi de doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.