Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/6407 K.2018/249

Taraflar arasında görülen davada... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24/12/2015 tarih ve 2010/401-2015/458 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının müvekkiline ait kirazları İngiltere'de mukim ...Ltd. Şti.'ye taşıdığını, varılan anlaşma uyarınca emtianın davalının bu taşımayı +2 derecede yapması gerekirken kasta yakın ağır kusuru ile 10-12 derecede taşıdığının anlaşıldığını, alıcı firmanın bu durumu fark ederek ihtirazi kayıtla malları teslim aldığını, ihtirazi kaydını ... senedi üzerine not ettiğini, alıcının haklı olarak müvekkiline 14.902,05 Sterlin eksik ödeme yaptığını ileri sürerek 34.365 TL'nin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, ... Konvansiyonunun 32/1 maddesi uyarınca bir yıllık sürede açılmayan davanın zamanaşımına uğradığını, Uluslararası Hamule Senedinde ambalaj ve yüklemenin gönderenin sorumluluğunda olduğunun belirtildiğini, hasarın gönderenin istifleme ve yüklemeyi, ısının araç içindeki sirkülasyonunu engelleyecek tarzda yapmasından kaynaklandığını, dorsenin bir tarafındaki emtianın uygun ısıda taşınmasına rağmen diğer tarafının yüksek ısıya maruz kaldığını, hasardan müvekkilinin sorumlu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının gönderdiği, ancak davaya konu taşımaya ilişkin olup olmadığı belirlenemeyen 09.07.2009 tarihli ihtara davalı tarafından 05.08.2009 tarihli faks ile cevap verildiği, taşıyıcıya yazılı bildirim yapıldığında taşıyıcının cevabına kadar zamanaşımı süresinin duracağı, yükün kararlaştırılan ısıda taşınmamasının bilerek kötü hareket sayılmayacağı, bu nedenle ...

Konvansiyonunun 32. maddesi uyarınca bir yıllık zamanaşımı süresinin bulunduğu, davalı tarafından 05.08.2009 tarihli faks ile davacının istemi geri çevrildiğinden duran zamanaşımının faks tarihi itibariyle yeniden işlemeye başlayacağı, bu durumda istemin 05.08.2010 tarihinde zamanaşımına uğradığı, davanın zamanaşımı süresinin dolmasından sonra açıldığı gerekçesiyle zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

1-) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2-) Dava, taşıma sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir. ... Konvansiyonunun 32/2. maddesi uyarınca yazılı bir istem, taşımacı bunu yazılı bildiri ile geri çevirip, ona ilişkin belgeleri de iade edinceye kadar zaman limitini erteler. Davacı tarafından, ...Noterliğinin 09.07.2009 tarih ve 09590 sayılı ihtarnamesi ile kiraz emtiasının uygun olmayan ısıda taşınması nedeniyle hasar meydana geldiği, davalı taşıyıcının taşıma sözleşmesine ve ... senedine aykırı hareket ettiği, hasarın miktarının ekspertiz raporları ve alıcının hasarlı malı elden çıkarma bedeline göre değişeceği ihtar edilmiştir.

Her ne kadar söz konusu ihtarnamede, taşımayı yapan araç plakaları, fatura numarası vb. farklı gösterilmişse de davalı taşıyıcı tarafından faks yoluyla gönderilen 05.08.2009 tarihli cevapta davacının gönderdiği ihtarname ilgi tutularak dava konusu taşımaya ilişkin bilgiler verilmiştir.

... Konvansiyonunun 32/2. maddesi 1. cümlesi uyarınca, zarar gören tarafından yapılacak yazılı istemin zamanaşımı süresini ertelemesi için, hadiseyi genel olarak ortaya koyması, taşımacının talepten sorumluluk sebebi ile tazminat miktarı hakkında değerlendirmede bulunabilmesine imkan verecek bilgiyi içermesi yeterli olup tazminat miktarının tam olarak belirtilmesi gerekmez. Bu itibarla, davacı tarafından davalı taşımacıya gönderilen 09.07.2009 tarihli talebin mahiyeti mahkemenin de kabulünde olduğu üzere zamanaşımı süresini erteler (durdurur).

Ancak, duran zamanaşımı süresinin tekrar işlemeye başlayabilmesi için taşıyıcının cevabında talebin açıkça reddedilmesi, talep sahibine hakkını davada ileri sürmek dışında başka bir seçenek bırakılmaması gerekir. Davalı taşımacının, 05.08.2009 tarihli cevabi yazısında "dava konusu taşımayla ilgili tespit ve değerlendirmelerin halen devam ettiği, dolayısıyla şu aşamada sorumlu tutulamayacaklarından talebin reddedildiği, ekspertiz işlemleri tamamlandıktan sonra ...

Sigortacısı tarafından rücu talebinin değerlendirmeye alınacağı, izafe edilecek bir kusur bulunsa dahi bunun ... Konvansiyonu hükümlerine göre değerlendirileceği, bunun da ancak araştırmalar sonucu ortaya çıkacağı" belirtilmiştir. Davalı taşımacının, 05.08.2009 tarihli cevabı, talebin kesin reddi mahiyetinde olmadığından anılan Konvansiyonunun 32/2. maddesi 1. cümlesi uyarınca zamanaşımı süresini tekrar başlatacak nitelik taşımamaktadır.

Dolayısıyla, davacının 09.07.2009 tarihli ihtarı ile ertelenen (duran) zamanaşımı süresi işlemeye başlamamıştır. Bu bakımdan, mahkemece, dava tarihi itibariyle ... Konvansiyonunun 32/1. maddesinde belirtilen bir yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı nazara alınarak işin esasına girilmesi ve ulaşılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.