Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/6788 K.2017/7374

Taraflar arasında görülen davada ...1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 31/03/2016 tarih ve 2016/108-2016/221 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 19.12.2017 günü tebligata rağmen gelen olmadığı yoklama ile anlaşıldı, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin meşru hamili olduğu keşidecisi ... olan, 15.03.2012 keşide tarihli 23.000 TL miktarlı çekin,... isimli şahsın iş yerinde düşürülmesi sonucu bu şahıs tarafından ciro edilerek davalıya verildiğini, davalı şirketin ise hem müvekkili hem de diğerleri aleyhine icra takibi başlattığını,...'ın bu eylemi nedeniyle cezalandırıldığını, çekin meşru hamilinin ve alacaklısının müvekkili olduğunu ileri sürerek dava konusu çekin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı tarafın iddialarının tamamen yersiz ve asılsız olduğunu, söz konusu çekin müvekkili şirketin...-... Kömür Ltd. Şti.'den olan alacaklarına mahsuben alınmış olup mevcut bir borç ilişkisinden kaynaklandığını, davacının kendisinin yetkili hamil olduğunu kanıtlaması gerektiğini, müvekkilinin kötü niyetli olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak, davacının kayıp ettiği dava konusu çekin, dava dışı...'ın eline geçtiği, bu şahsın kaybolmuş veya hata sonucu ele geçmiş eşya üzerinde tasarrufta bulunmak suçundan dolayı mahkum olduğu ve buna ilişkin kararın kesinleştiği, bu nedenlerle davaya konu çek bedelini tahsil etmek isteyen davalının, davaya konu çekin yetkili hamili olmadığı, davacıya ait dava konusu çekin kaybolduğunu davalı şirket temsilcilerinin bilebilecek durumda olduğu, çekin davalı şirkete geçme zamanı itibariyle şüpheli bir durum bulunduğu,

çekin ciro ve teslim zamanında davalı şirket temsilcilerini kusurlu veya ağır kusurlu oldukları hususundaki şüphe, çekin ciro ve tesliminden sonra ortadan kalktığı, davalı şirket temsilcilerinin kaybolmuş veya hata sonucu dava dışı...'ın eline geçtiğini bildikleri halde çeki davacıya iade etmedikleri gibi davacı aleyhine icra takibi başlatmış olmaları nedeniyle kötüniyetli ve ağır kusurlu oldukları gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir. Dava, 6102 sayılı TTK'nın 792. ( 6762 sayılı TTK’nın 704) maddesine dayalı çek istirdadı istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu davada TTK'nın 790. maddesi gereği, ispat yükü çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının davalının kötüniyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.

Dairemiz bozma ilamında da belirtildiği üzere somut olayda, davalının dava konusu çeki muntazam ciro silsilesine uygun olarak iktisap ettiği anlaşılmaktadır. Mahkemece, davalının çeki iktisaptan sonra kaybolmuş olan çekin dava dışı...'ın eline geçtiğini öğrendikleri halde çeki davacıya iade etmedikleri ve davacı aleyhine icra takibi başlatmaları nedeniyle kötü niyetli ve ağır kusurlu oldukları gerekçesi yerinde değildir. Davacı tarafından davalının çeki iktisapta kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğu kanıtlanamamıştır. Bu itibarla, mahkemece, davalının çeki iktisapta kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğu kanıtlanamadığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde kabul sonucuna gidilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.