Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2017/1100 K.2017/1993

...1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 21/07/2016 tarih ve 2016/28-2016/27 D.İş sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi ihtiyati hacze itiraz eden (borçlu) vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

İhtiyati hacze itiraz eden vekili, karşı tarafın ihtiyati haciz kararı gereği icra takibi başlatacağını, adi ortaklığın tüzel kişiliğinin olmadığını, adi ortaklık hakkında ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini ileri sürerek ihtiyati haczin kaldırılmasını istemiştir.

Karşı taraf (alacaklı) vekili, cevap vermemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; ihtiyati hacze konu bono incelendiğinde adi ortaklığa ait kaşe üzerinin ... tarafından imzalandığı, yine kendi isminin altına da imza atmak suretiyle bonoyu düzenlediği, adi ortaklık sözleşmesinde her iki ortağın da ayrı ayrı şirketi temsile yetkili oldukları, böylece adi ortaklığı borçlandırıcı işlemin sözleşmeye uygun olduğu gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

Kararı ihtiyati hacze itiraz eden vekili temyiz etmiştir.

Talep, bonoya dayalı dayalı ihtiyati haciz kararının kaldırılması istemine ilişkin olup, mahkemece itirazın reddine karar verilmiştir. Ancak, mülga 818 sayılı BK'nın 520, 6098 sayılı TBK'nın 620 vd. maddelerinde düzenlenen adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından taraf ehliyeti de yoktur. Bu nedenle, adi ortaklığa ilişkin dava ve taleplerde adi ortaklığı oluşturan kişilerin taraf olarak hep birlikte hareket etmeleri gerekir.

Adi ortaklığa karşı açılacak dava ve talepler yönünden ise; ikili bir ayrım yapmak gerekecektir. Dava ya da talebin konusu paradan başka bir şey ise, bütün ortaklara karşı birlikte açılması gerekirken (mecburi dava arkadaşlığı), para ise; ortaklar bu borçtan müteselsilen sorumlu olduklarından ortaklardan biri, bazıları ya da tümüne karşı (ihtiyari dava arkadaşlığı) açılabilecektir.

Somut olayda, alacaklı tarafından, adi ortaklığın borçlu olduğu bonoya dayalı olarak hem adi ortaklık hem de adi ortaklığı oluşturan ortaklar aleyhine ihtiyati haciz talep edilmiş ve mahkemece de talep doğrultusunda karar verilmiştir. Oysa, taraf ehliyeti, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-d maddesi gereğince dava şartlarından olup, taraflarca ileri sürülmese dahi, mahkemece re'sen nazara alınmalıdır. Bu itibarla, adi ortaklığı oluşturan ortaklar aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesi ile yetinilmesi ve adi ortaklık yönünden talebin reddedilmesi gerekirken adi ortaklık yönünden de ihtiyati haciz verilerek buna yönelik, itirazın reddine karar verilmesi doğru olmadığından mahkemece verilen kararın bozulması gerekmiştir.