Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2017/1784 K.2017/3423

Taraflar arasında görülen davada ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 08/09/2015 tarih ve 2012/10-2015/644 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı banka vekili ile davalı ... vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 17/01/2017 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı ...bank A.Ş. vekili Av. ... ile davacı asil ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin yetkili hamili olduğu 10 adet çekin çekleri çalınması ihtimaline binaen ...bank ... Şubesine saklanması için verdiğini, karşılığında ...bank Şube Müdürü ... tarafından teslim aldığına dair tutanak düzenlendiğini, ancak çeklerin davalı ...'nın akrabası olan ...'nın bankaya olan borcu nedeniyle teminat olarak kullanıldığını, bu kapsamda bir kısım çek bedellerinin tahsil edildiğini, müvekkilinin zarar uğradığını ileri sürerek, 68.000 TL'nin çeklerin vade tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faiziyle davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı banka vekili, işbölümü, yetki ve zamanaşımı itirazında bulunarak, dava konusu çeklerde davacının cirosu olmadığından davacının taraf sıfatı bulunmadığını, davacının delil olarak sunduğu listenin hukuken bir teslim tesellüm zaptı niteliğinde olmadığını, çeklerin tümü karşılıksız olup, bu aşamadan sonra bir kısmı icra takibine konu olmuş ve takibe konu edilenlerden de sadece 8.000 TL tahsilat sağlandığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalılar, davaya cevap vermemişlerdir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, banka müdür ve memurlarınca kiralık kasada bulunan çeklerin keşideciye haber vermeksizin ve yazılı icazetini almaksızın üçüncü bir kişinin borcu karşılığı sahte ciro ile teminat gösterilmesi bir güven kurumu olan bankaların sorumluluğunda olup, çalışanlarının yasal olmayan davranışları nedeni ile uğranılan zarardan sorumlu olacakları, banka çalışanlarının bu hareketlerinin de ceza mahkemesince tespit edildiği ve ilgililerin cezalandırılmasına karar verildiği, her nasılsa asıl sorumlu olan banka müdürünün beratına karar verildiği anlaşılamamış ise de, oluşan zarardan bankanın sorumlu olacağı gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı banka vekili ile davalı ... temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı banka vekili ile davalı ...’in aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, bankacılık işleminden kaynaklanan alacak istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Davacı, davalı banka müdürü ...’e saklaması için verdiği çeklerin bilgisi dışında üçüncü kişinin borcunun teminatı olarak kullanıldığını ileri sürerek, çek bedellerinin tahsilini istemiştir. Davacının davaya konu çeklerde cirosu bulunmamaktadır.

Davacı, davalı ... tarafından kendisine verildiğini ileri sürdüğü dava konusu çeklerin tarihini ve miktarını içeren imzasız belgeye dayanmıştır. Dosyaya davacının çeklerin yetkili hamili olduğuna ve çeklerin bankaya teslim edildiğine dair geçerli bir delil sunulmamıştır. Mahkemece dayanılan ceza dava dosyasında ise, sanıklar ... ve ... hakkında güveni kötüye kullanma suçundan mahkumiyet kararı verilmiş olup karar henüz kesinleşmemiştir.

Bu durumda, mahkemece ceza davasının kesinleşmesinin beklenilmesi, BK’nun 53. maddesi gereğince ceza hakiminin kabul ettiği maddi vakıaların hukuk hakiminin bağlayacağı gözetilmek ve ceza dosyasındaki deliller değerlendirilmek suretiyle neticesine göre karar vermek gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar tesisi doğru görülmemiştir.

3-Öte yandan, uyuşmazlık bankacılık işleminden kaynaklanmaktadır. Bu bağlamda, taraflar arasındaki uyuşmazlık TTK'nun 4. maddesi uyarınca mutlak ticari dava niteliğinde olup, ticari davalara ise, TTK'nın 5/2. maddesi gereğince ticaret mahkemelerinde bakılır. Her ne kadar asliye hukuk mahkemesinde açılan işbu davada mahkemece iş bölümü itirazının süresinde olmadığı belirtilmişse de, davalı banka vekili 02.02.2012 tarihli süre uzatım dilekçesiyle süresi içinde iş bölümü itirazında bulunmuştur. Bu durum karşısında, davanın niteliği gereği iş bölümü itirazının kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde işin esasına girilerek hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle dahi bozulmasına karar vermek gerekmiştir.