Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2018/1495 K.2019/4047

Taraflar arasında görülen davada İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 07/12/2016 tarih ve 2015/1056 E - 2016/1170 K. sayılı kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin kısmen kabulüne dair İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi’nce verilen 27/12/2017 tarih ve 2017/317-2017/1391 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin, davalı bankadan kullanmış olduğu ticari kredilerden dolayı, davalının, müvekkilinden hem dosya masrafı adı altında bir bedel hem de kredilerin erken kapatılması nedeniyle fahiş erken kapama komisyonları aldığını, davalı bankanın yasal dayanağı olmaksızın aldığı bu kalemlerin yasal düzenlemelere aykırı ve haksız olduğunu ileri sürerek, dosya masrafı olarak alınan 315,00 TL ile erken kapatma komisyonu olarak alınan 164.325,00 TL olmak üzere toplamda alınan 164.640,00 TL'nin mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının her bir sayfasını çekincesiz imzalayarak kabul ettiği Kredi Sözleşmesi hükümlerinin geçersizliğine ilişkin iddiasının kabul edilebilir olmadığını, erken kapama komisyonu kesintilerinin sözleşme kapsamında sözleşmenin niteliğine ve işin özelliğine uygun, hukuken geçerli hükümlere dayanan kesintiler olduğunu, davacı yanın uzun süredir devam ettirdiği kredi ilişkisini ihtirazi kayıt olmaksızın kredileri kullandıktan ve erken kapama komisyonlarını ödedikten sonra iade talep etmesinin iyi niyet kurallarıyla bağdaşmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; dava dışı bankaların kalan ana para miktarına % 2,8 ortalama kapama komisyon oranı uyguladığı halde davalı bankanın kredi tutarının tamamı üzerinden % 10 ve % 15 oran uygulamak suretiyle164.325,00 TL erken kapama komisyonu tahsil ettiği, kalan ana para miktarı üzerinden % 2,8 oranında kapama komisyonu uygulandığında davacıdan tahsil edilmesinin gereken erken kapama komisyon bedelinin 47.679,46 TL olup buna göre davacıdan fazla olarak 116.645,54 TL'nin tahsil edildiği,

Medeni Kanun'da belirtilen hakkaniyet ve dürüstlük kurallarının somut olaya uygulanması gerektiği, bu durumda davalı bankanın emsal uygulamanın üzerinde davacıdan tahsil ettiği fazla erken kapama komisyon bedelini davacıya iade etmekle yükümlü olduğu, davaya konu olan 315,00 TL dosya masrafının ise emsal banka uygulamalarının altında bulunduğu gerekçesiyle erken kapama komisyon bedelinin tahsiline ilişkin davanın kısmen kabulü, dosya masrafına yönelik istemin reddi ile 116.645,54 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Karara karşı, davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince duruşmalı olarak yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre, erken kapama komisyonunun hesabında sözleşmede kullandırılan ana para üzerinden hesaplama yapılacağı belirtildiğinden davacının bu hususa yönelik itirazları ile kabul ettiği oran üzerinden ödediği miktarlara yönelik iade davasının yerinde olmadığı, ancak 680.000,00 TL ve 30.000,00 TL tutarlı krediler için davalı bankanın uyguladığı sözleşmede belirtilen erken kapama oranları olan %10 ve % 15 oranları üzerinden hesaplanan erken kapama komisyonu bedellerinin fahiş olduğu,

davacının anılan kredilere ilişkin olarak tahsil edilen erken kapama komisyonu bedellerine yönelik davasının yerinde olduğu, sözleşme hükümlerinde belirtilen hesaplama yöntemine tarafların daha sonraki krediler için kabul ettikleri erken kapama oranı olan % 4,5 oran uygulandığında davacının bu krediler için ödemesi gereken erken kapama komisyonu tutarı ile buna isabet eden BSMV toplamının 33.547,50 TL olduğu ancak davacıdan anılan krediler için davalı banka tarafından BSMV dahil toplam 76.125,00 TL tahsil edildiği, bu durumda talep edilebilecek miktarın 42.577,50 TL olduğu,

davacının bu miktarı aşan fazlaya ilişkin istemlerinin reddine karar verilmesi gerekirken mahkemece 116.645,54 TL'nin tahsiline karar verilmesi yerinde olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak davanın 42.577,50 TL üzerinden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı ve davacı vekilleri ayrı ayrı temyiz etmiştir.

1- İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK'nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre davacı vekilinin tüm davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2- Dava, kredi sözleşmesinin erken kapatılmasından kaynaklanan dosya masrafı ve erken kapama komisyon bedelinin tahsiline ilişkindir. Taraflar arasında bağıtlanan 21.04.2009 ve 05.10.2010 tarihli kredi sözleşmelerinde uygulanacak erken kapama komisyon oranı, 05.10.2010 tarihli taahhütname ile kapama süreleri gözönüne alınarak oran belirtmek suretiyle belirlenmiştir.

Bu belirlemeye göre, sözleşme serbestisi gereği, davalının bu sözleşmeler kapsamında isteyebileceği komisyonun belirlenmesi ve varsa fazla tahsil edilen komisyon miktarının davalıdan alınıp davacıya verilmesi gerekirken, tarafları bağlayan kredi sözleşmesi ve eki niteliğindeki taahütname gözönüne alınmaksızın davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.