Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2018/1815 K.2019/3810

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 28/12/2016 tarih ve 2016/121 Esas - 2016/530 Karar sayılı kararın davalı TPMK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nce verilen 25/01/2018 tarih ve 2017/1252-2018/98 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı TPMK vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkili şirketin "SÜTAŞ" asıl unsurlu tanınmış markaların sahibi olduğunu, bu markaların tanınmışlığını artırmak amacı ile çeşitli reklâm kampanyalarına imza attığını, bu kampanyaların en önemlilerinden birisinin “SÜTAŞ ÇİFTLİĞİ” karikatürleri olduğunu, bu karikatürlerin 1998 yılından bu yana profesyonel karikatüristlere çizdirildiğini ve anılan karikatürlerin telif haklarının müvekkili şirkete ait bulunduğunu, davalı gerçek kişinin bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "KANDIRA ANBARLI ET+şekil" ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere TPMK'ya başvuruda bulunduğunu,

bu başvuruya yaptıkları itirazın nihai olarak reddedildiğini, oysa davalı marka başvurusunun esaslı unsurunun inek görseli olduğunu, başvuruda yer alan “KANDIRA ANBARLI ET” ibaresinin markaya ayırt edicilik kazandırmadığını, davaya konu marka başvurusunun esaslı unsuru olan inek şeklinin, 556 sayılı KHK’nın 8/5 maddesi uyarınca “SÜTAŞ ÇİFTLİĞİ” inek karikatürlerine konu müvekkili şirketin telif haklarını ihlâl etmekte olduğunu, başvurunun kötü niyet taşıdığını ileri sürerek YİDK'in 2016-M-1249 sayılı kararının iptaline, tescili halinde markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı TPMK vekili; iptali istenen kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, dava konusu başvuru ile davacı markaları arasında iltibasa sebebiyet verecek bir benzerliğin bulunmadığını, "SÜTAŞ ÇİFTLİĞİ"nde yer alan inek görseli ile davalı başvurusundaki inek karakterinin birbirlerinden farklı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

İlk derece mahkemesince, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davacının itirazına dayanak eser niteliğindeki tanınmış karikatür görselleri nedeniyle önceye dayalı hakkının bulunduğu, davalı gerçek kişi başvurusuna konu şekil ile davacının üzerinde hak sahibi olduğu görseller arasında iltibasa yol açacak düzeyde benzerlik olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, YİDK’in 2016-M-1249 sayılı kararının iptaline, davalı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmiştir.

Davalı TPMK vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nce; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, "KANDIRA ANBARLI ET+Şekil" ibareli dava konusu başvurunun asıl ve ayırt edici unsurunu, başvuruda yer alan inek şeklinin oluşturduğu, zira başvuruda yer alan "KANDIRA ANBARLI ET" ibaresinin başvuru kapsamında yer alan mal ve hizmetler yönünden ayırt ediciliğinin düşük olduğu, başvurunun asli unsurunu teşkil eden şekil ile davacının önceye dayalı kullanım nedeniyle üzerinde hak sahibi bulunduğu ve eser niteliği taşıyan inek figürleri arasında benzerlik bulunduğu,

başvuru kapsamında yer alan mal ve hizmetler yönünden başvurunun 556 sayılı KHK'nın 8/5 maddesi uyarınca tescil edilemeyeceği, davalı kurumun yalnızca taraf işaretleri arasında benzerlik bulunmadığı yönünde istinaf itirazı ileri sürdüğü, dava konusu markanın kapsamında bulunan mal ve hizmetlere yönelik bir itirazının olmadığı gerekçesiyle davalı TPMK vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı TPMK vekili temyiz etmiştir.

Dava, TPMK YİDK kararının iptali ve tescili halinde marka hükümsüzlüğüne ilişkin olup, Mahkemece, davacının itirazına dayanak eser niteliğindeki tanınmış karikatür görselleri nedeniyle önceye dayalı hakkının bulunduğu ve davalı marka başvurusuna konu görsel ile davacının hak sahibi olduğu görseller arasında iltibasa yol açacak düzeyde benzerlik olduğu gerekçesiyle 556 sayılı Kanunun 8/5. maddesi gereğince davanın kabulüne karar verilmiştir.

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu uyarınca fikir değil ifade korunmakta olup diğer bir anlatımla ortaya çıkmış eserin bizzat kendisi korunmaktadır. Eserin ortaya çıkmasına esas olan fikrin yani düşüncenin korunması söz konusu değildir.

O nedenle 5846 sayılı FSEK uyarınca daha önce ortaya çıkmış bir eserin aynısı veya ayırt edilemeyecek derecede benzerinin oluşturulması ve yayım konusu yapılması hukuka aykırı olarak kabul edilirken, bu eserden esinlenilerek işleme hakkı kapsamına girmeyecek şekilde yeni bir eser oluşturulması ve yaymaya konu edilmesi hukuka uygun ve meşru bir davranış olarak değerlendirilecektir.

556 sayılı KHK'nın 5. maddesi uyarınca daha önceki bir telif hakkına dayalı olarak başkasının marka başvurusuna itiraz edebilmek için, itiraz edenin 5846 sayılı FSEK'na göre korunan bir hakkının ihlal edilmiş olması gerekir.

Somut olayda davacı tarafın süt ve süt ürünleri ile ilgili olarak inek figürünü yaygın olarak tanıtım ve reklamlarında kullanmış olması, başkalarının da özgün inek figürünü süt ve süt ürünlerinde kullanmasına ve marka olarak tescil ettirmesine engel teşkil etmeyecektir. Davalının marka başvurusuna konu olan şekil işaretinin intihal suretiyle çoğaltılmış bir eser olduğu iddia ve ispat edilmediğinden davanın reddi gerekirken Mahkemece yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi doğru olmamış kararın davalı Türk Patent ve Marka Kurumu yararına bozulması gerekmiştir.