Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2018/2580 K.2019/4210

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 15.03.2018 tarih ve 2015/70-2018/79 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davacılar vekilleri tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekilleri, müvekkillerinin repertuarında yer alan müzik eserlerinin davalı tarafından işletilen Fenerbahçe Şükrü Saraçoğlu stadyumunda 01/01/2009 ile 31/12/2009 tarihleri arasında izin alınmadan ve bedeli ödenmeden umuma iletildiğini, bu suretle müvekkilleri meslek birliklerinin mali haklarının ihlal edildiğini, İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2009/50 D.İş dosyası ile tespit yapıldığını ileri sürerek,

davalı eylemlerinin tecavüz olduğunun tespitine, davalının tecavüzünün ref'ine, davalının sözleşme yapmış olması halinde ödemesi gereken mali hak bedellerinin FSEK'nın 68. maddesi uyarınca 3 katı olan MESAM için 36.974,34 TL, MÜ-YAP için 46.619,82 TL ve MÜYORBİR için 25.721,28 TL'nin haksız fiil tarihinden itibaren T.C. Merkez Bankası'nın kısa vadeli krediler için uyguladığı avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile hükmün ilanını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, stadyumun seyirci kapasitesinin 50.509 kişi olduğunu, bir yıl içerisinde toplam 20-22 gün müsabaka yapıldığını, izin alınan eserler dışında hiçbir müzik eserinin yayımlanmadığını ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; eserlerin umuma iletiminin davacıların FSEK'ndan kaynaklı mali haklarını ihlal ettiği, ihlal edilen repertuar yönünden, ihlalin gerçekleştiği yıl meslek grubunun kendisini yetkili kılan tüm fonogram yapımcılarına ödediği paranın davaya konu fonogram yapımcısına ödediği paraya oranı bulunarak hesaplama yapılması gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile, FSEK 68. maddesi gereğince talep edilebilecek 3 kat tazminat bedelinin;

davacı MÜ-YAP yönünden 8.674,31 TL, davacı ... yönünden 261,84 TL, davacı MESAM yönünden ise 66,22 TL'nin haksız fiil tarihi olan 17.12.2009 yılından itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, hüküm kesinleştiğinde hüküm özetinin ilanına karar verilmiştir.

Karar, davacılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir. 1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava, davacı ... birliklerine yetki belgesi vererek üye olan icracı sanatçıların icralarının müzik eserlerinde beste sahibi ve söz yazarlarını ile müzik eseri yapımcılarının yapımlarının izinsiz ve mali hak bedeli ödemeksizin kullanımının haksız olduğunun tespiti, mali haklara tecavüzün ref'i ve men'i ile telif bedelinin 5846 sayılı FSEK'nun 68. maddesi kapsamında davalıdan tahsili istemine ilişkin olup, Dairemizin 26.05.2014 tarihli ve 2014/9673 karar sayılı bozma ilamında;

telif bedelinden doğan zararın hesabında, icraları izinsiz olarak temsil olunan sanatçılar yönünden aynı Kanun'un 80, 52 ve 68. maddeleri ile 76/son maddesine göre, sadece söz konusu icracı sanatçıların davacı ... birliğine mali hakları takip yetkisini verdikleri tüm eserlerinin haksız kullanıldığına dair aksi kanıtlanamayan karinenin gerçekleştiği dikkate alınarak, FSEK'nun 68.maddesi uyarınca ödenmesi gereken telif bedelinin belirlenmesi suretiyle tazminata hükmedilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece, Dairemizin bozma ilamına uyulmasına rağmen, bu defa, Bozma İlamına yanlış anlam verilerek davacı ... Birliklerinin tüm repertuar için tarife ücretine oranla ihlal edilen eserlerin icracı sanatçılarına yapımcılarına ve eser sahiplerine ödenecek miktarın tespit edildiği anlaşılmıştır.

Oysa Mahkemece tazminat hesabı yapılırken, Meslek Birliklerinin tüm eserler için çıkartmış oldukları ücret tarifelerinden bağımsız olarak, izinsiz olarak umuma açık mahalde bulunanlara hak sahiplerinden izinsiz olarak dinletilen veya muvafakat temin edilemeyen eserler yönünden, temsil olunan her bir eser sahibinin tüm eserleri için eser sahibiyle, müzik yapımcılarının tüm yapımları için yapımcılarla ve icracı sanatçıların tüm icraları için o icracı sanatçılarla yıllık sözleşme yapılmış olsaydı her bir Meslek Birliğine hak sahiplerini temsilen ödenecek ücretlerin FSEK 68. maddesi uyarınca belirlenmesi,

bu hususta öncelikle varsa emsal sözleşmeler kullanılarak rayiç bedelin belirlenmesi, emsal sözleşme bulunmaması halinde, yine tarifelerden bağımsız olarak, dinleti yapılan umuma açık mahallin niteliği, dinleti olasılık ve sıklığı ile dinleti amacı da gözetilerek alanında uzman bilirkişilerin görüşleri dikkate alınarak gerektiğinde TBK'nın 50. maddesi de dikkate alınarak hakkaniyete uygun ve makul bir farazi sözleşme bedeli belirlenerek tazminat hesabının buna göre yapılması gerekirken hatalı gerekçeyle karar verilmesi doğru görülmemiş ve hükmün bu nedenle temyiz eden davacılar yararına bozulması gerekmiştir.