Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2019/2461 K.2020/502

Taraflar arasında görülen davada...3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 27/02/2018 tarih ve 2017/282 E- 2018/32 K. sayılı kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair...Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nce verilen 22/03/2019 tarih ve 2018/986 E- 2019/320 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davacının 2016/51207 sayılı ve "CanAda Eğitim Sistemi" ibareli marka tescil başvurusunda bulunduğunu, başvurunun TPMK YİDK tarafından 556 sayılı KHK’nin 7/1-a ve c bentleri gerekçe gösterilerek reddedildiğini, davacının “CANADA” ibaresi geçen bir çok tescilli markasının bulunduğunu, markanın tesciline engel bir husus olmadığını, başvuru 556 sayılı KHK’nın 7/1-c bendine göre tescil edilemez olsa bile,

söz konusu ibarenin 556 sayılı KHK’nın 7. son fıkrası gereğince tescil tarihinden önce yoğun kullanılarak tescile konu hizmetler yönünden ayırt edicilik kazandırıldığını, davacının Kanada eğitim sistemi hakkında markalaştığını ve gerek Türkiye’de gerekse Kanada’da bağlantılar kurarak Kanada eğitim sistemini uyguladığını ileri sürerek 2017-M-4993 sayılı TPMK YİDK kararının iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı TPMK vekili, ret kararının yerinde olduğunu, “canada eğitim sistemi” ibareli marka başvurusunun 556 sayılı KHK’nın 5. maddesinde yer alan kriterleri sağlamadığını, bu bakımdan 7/1-a kapsamında değerlendirildiğini, markanın ayırt ediciliğinin olmadığını, başvurunun 7/1-c kapsamında ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret ve adları münhasıran veya esas unsur olarak içeren marka olarak da değerlendirildiğini, kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince, “CanAda Eğitim Sistemi” ibaresinin ortalama tüketici kesimi nezdinde algısının Kanada’daki eğitim–öğretim sistemiyle ilgili bir ürün veya hizmet şeklinde olacağı, markada yer alan ibarelerin ticaret alanında herkesin ortak kullanımına açık, anonim ibareler olduğu, dava konusu işaretin anlamı itibariyle eğitim-öğretim hizmetleri vb. hizmetler için tanımlayıcı bir ibare olduğu, “CanAda Eğitim Sistemi” ibaresinin 41. sınıf açısından 556 sayılı KHK’nın 7/1-a maddesi kapsamında soyut ayırt edici niteliğinin olduğu, öte yandan markanın tescil edilmek istendiği 41. sınıfta yer alan “Eğitim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans,

kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri. Dergi, kitap, gazete vb. gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler. (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil) Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri.” açısından 556 sayılı KHK’nın 7/1-c maddesi kapsamında tanımlayıcı bir ibare olduğundan tescil engeli bulunduğu,

davacının sunduğu belgelerin yoğun kullanım neticesinde ibarenin ayırt edicilik kazandığını kabul etmeye yeterli olmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile TPMK YİDK'nin 2017-M-4993 sayılı kararının 41. sınıfta yer alan "spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil), haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri, fotoğrafçılık hizmetleri, tercüme hizmetleri" yönünden kısmen iptaline, fazlaya dair istemlerin reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesince, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak taraf vekillerince yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK'nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, davacının “CanAda Eğitim Sistemi” ibareli marka başvurusunun reddine ilişkin TPMK YİDK kararının iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, dava konusu başvuru markasının "Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil), haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri, fotoğrafçılık hizmetleri, tercüme hizmetleri" açısından 556 sayılı KHK’nin 7/1-c maddesi kapsamında tanımlayıcı olmadığı gerekçesiyle bu hizmetler bakımından davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı şirketin de kabulünde olduğu üzere davacı şirket Kanada eğitim sisteminin Türkiye’de uygulanması üzerinde de faaliyette bulunmaktadır. Başvuru konusu ibareyi de bu eğitim faaliyeti kapsamında tescil ettirmek istemektedir. 556 sayılı KHK’nin 7/1-c maddesine göre ticaret alanında cins, vasıf ve coğrafi kaynak belirten ibarelerin marka olarak tescili mümkün değildir.

Bu kapsamda davacı başvurusu eğitim sisteminin kaynağını ve vasfını bildirmekte olup “Türk Eğitim Sistemi”, “Alman Eğitim Sistemi” gibi bir ülkenin eğitim sistemi ibaresini içeren ve başkaca her hangi bir unsur içermeyen ibarenin anılan KHK’nin 7/1-c maddesi kapsamında 41. sınıf hizmetler için tescili mümkün değildir.

Mahkemece ibarenin bir kısım hizmetler için tanımlayıcı olmadığı gerekçesiyle bu hizmetler yönünden dava kısmen kabul edilmişse de başvuru konusu 41. sınıf hizmetler yönünden söz konusu ibarenin 556 sayılı KHK 7/1-a ve 5. maddeleri yönünden somut ayırt ediciliği bulunmadığı gibi, marka algısı oluşturmayan bir ibare olduğu, 556 sayılı KHK 7/1-c maddesi uyarınca da tanımlayıcı olduğu anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, İlk Derece Mahkemesince, yukarıda yapılan açıklamalar göz önüne alınarak, davanın reddine karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş hükmün bu yönden bozulmasına karar vermek gerekmiştir.