Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2019/2569 K.2020/1848

Taraflar arasında görülen davada İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 09/07/2014 tarih ve 2010/9-2014/248 sayılı kararın Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi asıl davada davacı vekili tarafından istenmiş, duruşma için belirlenen 05.11.2019 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan asıl davada davacı vekili Av. ..., asıl ve birleşen davada davalılar vekili Av. ..., birleşen davada davacı şirket Subaşı Tüketim Malları Tic. Ltd.

Şti., birleşen davada davacı vekili Av. ..., dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, dava dışı AVM Elma Ltd. Şti.'nin müvekkiline borcu olduğunu, müvekkilinin borcun tahsili için takip başlattığını, bu borcu ödememek için işletmesini davalıya devrettiğini, davalının bu borçtan işletmenin devri hükümleri gereğince sorumlu olduğunu ileri sürerek, takip konusu yapılan alacağın icra takip dosyaları muhtevasına göre tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, BK 179. maddesindeki ticari işletme devrine ilişkin koşulların oluştuğunun belirlenemediği gerekçesi ile asıl davanın reddine, birleşen davaların ise açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararı asıl davada davacı vekili temyiz etmiştir.

Asıl dava, ticari işletme devrinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Davacı, müvekkilinin aradaki ticari ilişki sebebiyle dava dışı AVM Elma Ltd. Şti'den alacaklı olduğunu, alacağın tahsili için takip başlattığını, dava dışı AVM Elma Ltd. Şti' nin müvekkiline olan borcunu ödememek için kendisinin işlettiği mağazayı içindeki ticari emtialar ile birlikte davalı Ülkü Çeyiz Ltd. Şti'ye devir ve temlik ettiğini, müvekkilinin dava dışı AVM Elma Ltd. Şti'den alacaklı olduğunun davalı tarafından gayet iyi bilindiğini, zira içindeki ticari emtialar ile birlikte mağazaları devreden ve devralan şirketler arasında çok yakın ticari, hukuki ve fiili birliktelik bulunduğunu, davalının BK'nun 179. maddesi hükmüne göre sorumlu olduğunu iddia etmiştir.

818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 179. maddesine göre, bir mameleki veya bir işletmeyi aktif ve pasifleriyle birlikte devralan kimse, bunu alacaklılara ihbar veya gazetelerde ilân ettiği tarihten itibaren onlara karşı mamelekin veya işletmenin borçlarından mesul olur; şu kadar ki, iki yıl müddetle evvelki borçlu dahi yenisiyle birlikte müteselsilen mesul kalır; bu müddet muaccel borçlar için ihbar veya ilân tarihinden ve daha sonra muaccel olacak borçlar için de muacceliyet tarihinden itibaren işlemeye başlar.

Dava dışı AVM Elma Ltd. Şti.'nin 18/09/2009 tarihli ortaklar kurulu kararı ile şirket merkezi olarak terk ettiği "3466 Sokak No:14 Konak/İzmir " adresinde Ülkü Çeyiz Ltd. Şti.'nin 17/09/2009 tarihli ortaklar kurulu kararına istinaden şube açılmasına karar verilmiş olduğu, diğer bir ifadeyle, AVM Elma Ltd. Şti.'nin ortaklar kurulunun değiştirilmesine karar verdiği, bu şirketin önceki merkez adresinde Ülkü Çeyiz Ltd.

Şti.'nin ortaklar kurulunun bir gün önce şube açmaya karar vermiş olduğu ve bunun yanında önceden AVM Elma Ltd. Şti. ile Oymak Züccaciye Ltd. Şti. tarafından şube olarak kullanılan "Altıntaş Mah. ...Cad. No: ... Nazilli/Aydın" adresindeki işyerinin İzmir'deki işyeri ile eş zamanlı olarak 24/09/2009 tarihinde Ülkü Çeyiz Ltd. Şti. tarafından şube olarak kullanılmaya başlandığı, bu çerçevede Ülkü Çeyiz Ltd. Şti.'nin ortaklar kurulunun, AVM Elma Ltd.

Şti.'nin yaptığı merkez değişikliğinden bir gün önce aynı adreste şube açmaya karar vermiş olması karşısında AVM Elma Ltd. Şti.'nin önceki merkez adresinde Ülkü Çeyiz Ltd.Şti. tarafından şube açılmasının ve ayrıca önceden AVM Elma Ltd. Şti. ile Oymak Züccaciye Ltd. Şti. tarafından şube olarak kullanılan "Altıntaş Mah. ...Cad. No: ... Nazilli/İzmir" adresindeki işyerinin İzmir'deki işyeri ile eş zamanlı olarak 24/09/2009 tarihinde Ülkü Çeyiz Ltd.

Şti. tarafından şube olarak kullanılmaya başlandığı, dosyaya ibraz edilen bilgi fişleri ile ödeme belgelerine göre AVM Elma Ltd. Şti.'den 01/09/2009 tarihli fatura ile 150,00-TL tutarında mal satın alan müşterilerden Hanife Uslu'nun, işyerinde Ülkü Çeyiz Ltd.

Şti.'nin faaliyete geçmesinden sonra mal bedellerini bu şirkete ödemeye devam ettiği, müşterilerden Necdet Usta'nın taksit ödemelerine ait 3 adet bilgi fişi ve Necdet Usta'nın 11/01/2010 tarihinde noterde verdiği beyanda AVM Elma Ltd. Şti.'den yaptığı alışveriş nedeni ile bir kısım borcunu bu şirkete ödediğini, ancak firmanın el değiştirmesi nedeni ile kalan borcunu Ülkü Çeyiz Ltd.

Şti.'ne ödediğini ve bunun karşılığında kendisine bilgi fişi verildiğini beyan ettiği, dosyaya ibraz edilen muhtelif icra takip taleplerinden dosyada mevcut işyeri kayıtlarına göre Ülkü Çeyiz Ltd. Şti.'nin çalışanlarından olan ... isimli kişi tarafından muhtelif gerçek kişilerce ... lehine tanzim edilmiş olan ve tanzim tarihleri Ülkü Çeyiz Ltd. Şti.'nin önceden AVM Elma Ltd. Şti.'ye ait olan işyerinde şube açmasından önceki tarihler olan bonolara istinaden, Ülkü Çeyiz Ltd.

Şti.'nin bu işyeri adresinde şube açmasından sonraki tarihlerde bu gerçek kişiler aleyhine icra takipleri açılmış olduğu, davalı şirkette çalışan ..., ...ve... isimli tanıkların Mali Suçlar Büro Amirliği'ne verdikleri ifadelerde şirketlerin birbirleri ile bağlantılarının olduğuna ilişkin ifade verdikleri, İzmir 6. İcra Ceza Mahkemesi'nin 2012/316 Esas 2013/242 Karar sayılı ilamında, ''...sanıklardan ...'nin borçlu AVM Elma San. Tic.

Lt.d Şti'nin yetkili temsilcisi olduğu, ayrıca borçlu şirket ve sanık Mustafa hakkında alacaklı

Ülkü Çeyiz şirketi tarafından İzmir 22 İcra Müdürlüğünün 2009/17096 sayılı dosyası ile 04/09/2009 tarihinde icra takibi yapılarak aynı gün borçlu şirketin bütün adreslerinde ihtiyat haciz yapılmasına karşılık, Ülkü Çeyiz şirketinin 18/09/2009 tarihinde Levent şubesine ...SK NO:...Levent Konak / İzmir adresinde faaliyete geçirilmesi. ... şirketinin 16/09/2009 tarihinde Eski İzmir Cad. No:...Narlık durağı Bozyaka / İzmir adresinde ve Menderes Cad.No:.../...

Şirinyer / İzmir adreslerinde faaliyete geçmesi borçlu şirket ile bu şirketler arasında muvazaayı gösterdiğinden ve Ülkü Çeyiz şirketi 04/09/2009 tarihli ihtiyati hacizden sonra 11/12/2009 tarihinden sonra dosyayı işlemsiz bıraktığı bu işlemsiz bırakma olayında muvazaanın bir delili olduğu ve yapılan bu ihtiyati haciz işlemin diğer alacaklıların alacağına engel olmak amacıyla muvazaalı olarak konulduğunu gösterdiğinden,

borçlu şirketin bu şekilde iş yerlerini kurdurduğu veya daha önce kurulmuş başka şirketlere devrederek alacaklılardan mal kaçırmaya çalıştığı ...'' gerekçesi ile sanık hakkında verilen mahkumiyet kararının kesinleştiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, dava dışı AVM Elma Ltd. Şti ile davalı Ülkü Ülkü Çeyiz Ltd.

Şti. arasında işletmenin devrinin gerçekleştiği açık olup, davacı alacağından davalı şirketin sorumlu olduğu kabul edilerek hüküm tesisi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.