Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2019/4025 K.2019/7000

Taraflar arasındaki dava sonucu mahkemece verilen 26/05/2016 gün ve 2014/247 sayılı hükmün Dairemizce 23/03/2017 gün ve 2016/13131E. 2017/1769 K. sayılı ilamla bozulması üzerine mahkemece verilen yukarıda tarih ve sayısı belirtilen direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle, 02.12.2016 tarih ve 6763 sayılı Yasa'nın 43 ve geçici 4/1. maddesi uyarınca dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davacı ile dava dışı ...arasında 05/12/2012 tarihinde akdedilen alacağın temliki sözleşmesi gereğince dava dışı ...'nun davalı ...'den doğmuş alacaklarının tamamının davacıya devredildiğini, dava dışı ...ile davalı arasında düzenlenen 01/12/1997 tarihli sözleşme gereğince ...ve eşi ...’nun Öztek Mermer San. ve Tic.

A.Ş.’ndeki sahibi bulundukları şirket sermayesinin % 40’ına tekabül eden 2 Milyar TL nominal değerli toplam 400 adet hisselerini hisselerin iadesini her zaman istemek koşulu ile davalıya devrettiklerini, davalının aynı sözleşme ile bu hisselerin ve şirket sermaye artışları ile ulaştıkları yeni hisselerin ...ile ... adına şirkete kaydını sağlayacağını taahhüt ettiğini, bu taahhüdünü yerine getirmemesi halinde ise hiçbir itirazda bulunmadan ...'na 20 milyon Amerikan Doları ödeyeceğini beyan ettiğini, davalının hisselerin iade edilmesi için kendisine gönderilen ihtarnameye kayıtsız kaldığını,

bunun üzerine sözleşme ile taahhüt edilen cezai şartın ödenmesi için ihtarname gönderildiğini, davalının sözleşme ile iade etmeyi taahhüt ettiği hisseleri önce eşi ...’e sonrasında da 3. şahıslara devrettiğini ileri sürerek; davalının sözleşmede taahhüt ettiği 20 milyon Amerikan Doları'ndan TMSF'ye ödenen bedelin mahsubu ile bakiye 15 milyon Amerikan Doları'nın tahsili amacıyla icra takibi yapıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu ileri sürerek; icra takibine yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilleri, zamanaşımı def’inde bulunmuş, 01/12/1997 tarihli dayanak belgedeki imzanın davalıya ait olmadığını, belgenin sahte ve gerçeğe aykırı olduğunu, dava dışı Yetkin ve ...'nun dava konusu hisseleri davalıya devretmediklerini, 01/12/1997 tarihli belge içeriğinin muvazaa sözleşmesi niteliğinde olduğunu, muvazaalı işlemlerin hem asıl işlem hem de ferileri yönünden geçersiz olduğunu, temliknamenin geçerli olmadığını,...’nun hisselerinin TMSF tarafından haczi sebebiyle bedellerinin TMSF’ye ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu, bozma ilamı ve dosya kapsamına göre; dava dışı Öztek Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından TMSF'ye yapılan 5.000.000,00USD ödemenin hisse bedeli olarak kabul edilebilmesi için hisselerin satışının ya da devrinin yapılmış olması gerektiği, oysa söz konusu hisseler üzerindeki hacizlerin kaldırılması ve şirkete atanan denetim ve yönetim kurulu üyelerinin görevlerinin sona erdirilmesi karşılığında TMSF'ye 5.000.000,00USD ödeme yapıldığı ve hisselerin sahibinin değişmediği, bu hususun TMSF’nin 10.04.2018 tarihli yazısından anlaşıldığı, kaldı ki.

TMSF'ye ödeme yapan kişinin de hisselerin resmiyette sahibi görünen dava dışı ...değil Öztek Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş. olduğu, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 329’uncu maddesi uyarınca iktisap yasağı nedeniyle Öztek Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin kendi hisselerini zaten iktisap edemeyeceği, bu hâliyle Öztek Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından TMSF’ye yapılmış olan 5.000.000,00USD ödemenin hisselerin bedeli olarak kabulünün mümkün olmadığı,

davalının ihtara rağmen taahhüdünü yerine getirmediği gerekçesiyle verilen önceki kararda direnilmesine ve davanın kısmen kabulü ile Bilecik İcra Müdürlüğünün 2014/1334 Esas sayılı icra takip dosyası ile yapılan icra takibine yönelik davalının itirazının 15.000.000,00 USD Amerikan Doları asıl alacak ve temerrüt tarihi olan 06/07/2012 tarihinden takip tarihine kadar işlemiş 1.228.229,17 USD Amerikan Doları olmak üzere toplam 16.228.229,17 USD Amerikan Doları üzerinden iptaline 15.000.000,00 USD Amerikan Dolarının %20'si oranındaki 3.000.000,00 USD Amerikan Doları tutarındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine

karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekilleri temyiz etmiş Hukuk Genel Kurulu'nun 2019/11-129 E. - 2019/541 K. sayılı ilamı ile direnme kararının yeni hüküm olduğu belirtilerek dosyanın Dairemize gönderilmesine karar verilmiş, süresi içinde karar düzeltme de talep edilmeyerek temyiz itirazları Dairemizce incelenmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararımn gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, dava dışı Öztek Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından 28/12/2007 tarihinde yapılan 5.000.000 USD ödeme sonrasında temlik eden ...’nun 18/08/2011 tarih 20296 yevmiye numaralı ihtarname ile devredilen hisselerin iadesini ve 21/06/2012 tarihli ihtarname ile sözleşmeden belirlenen cezai şartı talep etmesine, davaya konu icra takibinde de TMSF’ye yapılan ödemeden kalan bakiye bedelin talep edilmesine göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava, 01/12/1997 tarihli “Sözleşme” başlıklı belgede yer alan 20.000.000 Amerikan Doları cezai şarttan TMSF'ye yapılan 5.000.000 Amerikan Doları ödeme düşüldükten sonra kalan miktarın tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. 6098 sayılı TBK 182/son (818 sayılı BK'nun 161/son) maddesi uyarınca hâkimin aşırı gördüğü ceza koşulunu kendiliğinden indirmesi mümkündür.

Cezai şart miktarının fahiş olup olmadığı belirlenirken, tarafların ekonomik durumları borçlunun ödeme gücü, alacaklının asıl borcun ifa edilmesi halinde elde edeceği yarar ile cezai şartın ödenmesinin sağlayacağı yarar arasındaki makul ve adil ölçü, sözleşmeye aykırı davranılması yüzünden alacaklının uğradığı zarar, borçlunun borcunu yerine getirmemek suretiyle sağladığı yarar, borçlunun kusur derecesi ve borca aykırı davranışının ağırlığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır.

Cezai şarttan makul oranda indirim yapılabileceği Yargıtay uygulamalarında kabul edilmektedir. Somut olayda, davalının bu yöndeki itirazına rağmen mahkemece bir araştırma ve inceleme yapılmaması doğru görülmemiş davalının bu yöndeki itirazlarının kabulü ile hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3- 2.bentte yazılı olduğu şekilde yapılacak inceleme ile değerlendirildikten sonra mahkemece cezai şart miktarına karar verilmesi gerektiğinden, davaya konu alacağın önceden belirlenebilirlik, bilinebilirlik, hesap edilebilirlik vasfı olmaması sebebiyle İİK'nın 67.maddesi hükmündeki koşulları gerçekleşmemesine rağmen, davacı tarafın icra inkar tazminatı isteminin kabulüne karar verilmeside doğru görülmemiş kararın bu nedenle dahi davalı yararına bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

KARŞI OY

Dairemizin 23.03.2017 tarih 2016/13131 E. 2017/1769 K. Sayılı temyiz bozma ilamın ile 31.05.2018 tarih ve 2017/4063 E. 2018/4173 K sayılı karar düzeltmenin reddine dair ilamda yer alan gerekçelere ve bundan sonra dosyaya yeni bir delilin de eklenmemiş bulunmasına göre mahkeme kararının bu ilamlarda yer alan gerekçelerle bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan sayın çoğunluk görüşüne katılmıyorum.