Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2019/531 K.2020/749

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 22/03/2017 tarih ve 2014/616 E- 2017/215 K. sayılı kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin kabulüne dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nce verilen 08/11/2018 tarih ve 2017/462 E- 2018/1385 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, davalı şirket ile yapılan anlaşmaya istinaden, davalının jet fan, eksenel duman egzost fanı, indüksiyon jet fanı ve hücreli duman egzost fanı imalatı yapması ve satışın müvekkil Teknolojik Tesisat Malz. şirketi tarafından yapılacağı hususunda mutabakata varıldığını, İngiliz menşeli BSRIA firması ile de imalatçı Pitsan ve müşteri Pitsan-Aironn olarak başvuru yapılarak belgelerin alınmış olduğunu, Pitsan Makine Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti belgeler için ödemenin yarısının gerçekleştirildiğini fakat Pitsan Makine Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti sözleşme hükümlerini ihlal ettiğini, ihtarnamenin gerçeği yansıtmadığını, sözleşmeye aykırı olarak müvekkili şirketin müşterilerine teklif verildiğini, kataloglarda sadece Pitsan Makine Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti. adının kullanıldığını, müvekkil şirket müşterilerinin kendi müşterileri gibi gösterildiğini, yapılan reklamlardan haksız yararlandıklarını, sona ermiş olan BSRIA sözleşmesinin güncel gibi kullanıldığını, Gamak marka motorları uygun kullanmadıklarını ve tüm bunların haksız rekabet yaratan unsurlar olduğunu ileri sürerek,

haksız rekabetin tespiti, ilanı ve men’ini, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile sözleşmeye aykırılık sebebiyle cezai şart olarak 20.000-TL, üretilen sahte motorlar sebebiyle davalının elde ettiği haksız kazanç olan 10.000-TL ve mahrum kalınan 10.000 TL kar olmak üzere toplam 40.000 TL’nin davacılara ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacılar vekili ıslah dilekçesiyle sözleşmeye aykırı yapılan satışlar nedeniyle 26.168,74-TL kar kaybının her iki davacıya ödenmesine, 20.000-TL cezai şartın, 10.000-TL sahte motor üretimi nedeniyle kar kaybının davacı TTM şirketine ve 20.000-TL manevi tazminatın davalıdan tahsiliyle her iki davacıya ödenmesini talep ederek eksik harç tutarını ikmal etmiştir.

Davalı vekili, davacı ile aralarında "fason imalat sözleşmesi" başlığı altında ancak "bayilik sözleşmesi" niteliğinde bir sözleşme akdedildiğini, işbu sözleşmeyle davalının ürettiği havalandırma sistemleri ile ilgili olarak yerli yangın fanları için gerekli sertifikaların Pitsan-Aironn alınacağını, imalat ve etiketlemesinin Pitsan-Aironn olarak yapılacağını, bu ürünlerin satışının TTM tarafından yapılacağını, davacı ve davalı şirketlerin iştigal konularının ve iş alanlarının farklı olması nedeniyle davalının haksız rekabette bulunamayacağını, aksine haksız rekabet fiilini,

davalının ürünlerini başka firmalara yaptırarak satan davacının işlediğini zira davacının piyasada belge üzerinde tahribat yaparak Pitsan yazısını sildiğini ve sahte eylem ve aldatıcı faaliyetlerde bulunduğunu, davalının davacının bu sahtecilik faaliyeti üzerine Bsria onaylı yangın dumanı egzos fanlarına ait sertifikayı "Aironn" ismi olmaksızın yenilediğini , davacı tarafın, dergi ve katalog ilanlarında "Aironn" olarak kullandığı tüm ürünlerinin resimlerini ve sayfa düzenini davalı ile iltibas yaratacak şekilde ilan verdiğini, davacının "Pitsan/Aironn" olarak kullanılan ürünlerin sadece "Aironn" olarak kataloglarına yerleştirdiğini,

davacının, davalının markasını gerçek dışı beyanlarla piyasada da kötülediğini belirterek müvekkili aleyhine açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davacı şirketlerin eylemlerine ve sözleşmeye aykırılıklara ilişkin olarak yoksun kalınan kar, maddi ve manevi tazminat alacak talepleri ile tüm haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacı şirketler ve davalı şirketin benzer müşterilere hitap ettikleri, aynı sektörde satış yapmaya çalıştıkları ve birbirlerinin ticari faaliyetlerinden karşılıklı olarak etkilendikleri, davalının tanıtımlarında kullanmış olduğu uluslararası sertifikanın normlarına aykırı biçimde üretim yapmış olduğu,

bu hususun her iki davacı açısından da haksız rekabet teşkil ettiği gerekçesiyle, davalının tanıtımında kullandığı Uluslararası Sertifikanın normlarına aykırı biçimde üretim yapmasının haksız rekabet oluşturduğunun tesbiti ve menine, haksız rekabet eylemi nedeniyle haksız eylem tarihinde davalının bu haksız eylem nedeniyle elde etmesi mümkün menfaatin belirlenememesi nedeniyle, TBK'nun 50 ve 51.maddeleri göz önüne alınarak takdiren 5.000 TL maddi tazminatın davalıdan tahsili ile davacılara ayrı ayrı verilmesine,

davacı ...nin davalı aleyhine sözleşmenin 7-9 maddesine dayalı açtığı maddi tazminat davası ile ilgili olarak ise, taraflar arasındaki sözleşmenin geçerlilik arz ettiği tarih olan 05/11/2010- 24/07/2012 tarihleri arasında her iki tarafın da sözleşmeye aykırı davranmış olduğu, zararın doğmasında ve artmasında davacının müterafik kusurunun bulunduğu, bu nedenle belirlenen tazminatta TBK'nın 52. maddesi uyarınca indirim yapılması gerektiği gerekçesiyle, belirlenen tazminattan takdiren 1/4 indirim yapılmak suretiyle 5.189,44 TL tazminatın davalıdan tahsili ile davacı ...ne verilmesine,

fazlaya ilişkin istemin reddine ,diğer davacı şirketin ise sözleşmeye taraf olmadığı bu nedenle davalının sözleşmeye aykırılık nedeniyle oluşan kâr kaybını talep edemeyeceğinden talebinin reddine, davacılar vekilinin dava dilekçesinde manevi tazminat talebini dava sırasında belirleyerek yöneltme hakkını saklı tuttuğu, manevi tazminat için değer bildirmediği bu nedenle manevi tazminat ile ilgili açılmış bir davanın bulunmadığı gerekçesiyle manevi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İstanbu Bölge Adliye Mahkemesince, tüm dosya kapsamına göre; davacının 08.03.2013 tarihinde delil tespiti talep ederek davadışı 3. kişi olan müşteri Akdeniz şirketinin otoparkına takilan 2 adet fan motorunda inceleme yaptırıp bu motorların BSRIA tarafından sertifika verilen özellikleri taşımadığını tespit ettirmesinin taraflar arasında fiilen ilişkinin kesildiği tarih 18.6.2011 olması nazara alındığında motorlar ile davalı arasında illiyet bağının kurulamayacağı, bu haliyle davalının haksız rekabette bulunduğu iddialarının sübut bulmadığı,

taraflar arasındaki 5.11.2010 tarihli işbirliği anlaşması ile davalının ürettiği duman egzoz ve jet fanlarını BSRIA sertifikasıyla Aironn-Pitsan markası altında satacak olan davacı şirketin sözleşmenin imzasından 2 ay sonra, Ocak 2011 tarihli dergide davalının adından hiç söz etmeden davalıya ürettirdiği ürünleri sertifikaya ve sözleşmeye aykırı şekilde Aironn markası adı altında satışa arz ettiği, tanıtımlarını Aironn olarak yaptığı, müştereken alınan sertifikayı kullandığı ve şirket yetkilisinin beyanına göre de üretici olmak amacıyla yola çıktıkları beyanları karşısında davacının sözleşmeyi ihlale çok önceden başladığı,

sözleşmeye aykırılık nedeniyle tazminat talep edilebilmesi için davacının sözleşmeye bağlı kalması gerektiği fakat bu yükümlülüğünü yerine getirmediği gerekçesiyle, gerek haksız rekabetin tespiti ve tazminata hükmedilmesi, gerekse sözleşmeye aykırılık nedeniyle maddi tazminata ilişkin ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırılmasına ve hükmün kesinleşen yönleri de dikkate alınarak davanın tümüyle reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir. İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK'nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.