Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/1213 K.2021/3347

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 04.11.2019 tarih ve 2019/148-2019/385 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Asıl ve birleşen davada davacılar vekili, müvekkillerinin, davalı ... tarafından, lise üçüncü sınıflarda okutulmak üzere İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı hazırlamak üzere 1997 yılında görevlendirildiğini, üç yıl boyunca diğer yazarlarla birlikte komisyonda çalıştıklarını ve oluşturulan taslak kitabın üç defa Bakanlığa gönderildiğini, en son 2000 yılının sonlarında gönderilen taslak üzerinde Bakanlıkça bir düzeltme yapılmadığını ve müvekkillerinin yer aldığı komisyona, kitabın yayınlanmasının askıya alındığının şifahen bildirildiğini,

2004 yılında Bakanlık tarafından aralarında davalı ...'in de yer aldığı yeni bir komisyonun görevlendirildiğini, söz konusu komisyon tarafından üç aydan daha kısa bir sürede dava konusu İnkılap Tarihi kitabının hazırlandığını, söz konusu kitabın müvekkilleri tarafından yazılan ve üçüncü kez Bakanlığa düzeltme için gönderilen kitapla büyük ölçüde aynı olduğunu, çok az bir kısmında değişiklik yapıldığını, kitabın hiçbir baskısında müvekkillerinin isimlerine yer verilmediğini, buna ilişkin olarak yeni komisyondan görüş isteyen Bakanlığa, yeni komisyonun başkanı olan davalı ... ile diğer kitap yazarlarının olumsuz yanıt verdiğini,

kitabın Bakanlık tarafından basılarak okullara ve öğrencilere dağıtılması suretiyle müvekkillerinin FSEK'den kaynaklanan mali ve manevi haklarının ihlal edildiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla 1.000.- TL maddi tazminat ile 30.000.- TL'den az olmak üzere manevi tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiş yargılama sırasında talep ettikleri maddi tazminat bedelini ıslahla her iki müvekkili için toplam 36.000.- TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ..., kendisinin sadece kurulan komisyonlara başkanlık ettiğini, ilgili onayların alınması, kırtasiye ihtiyaçlarının karşılanması, çalışma ortamının hazırlanması, teknik desteğin sağlanması ve yazışmaların yapılması görevlerini yerine getirdiğini, kitapların hazırlanmasına hiçbir fikri katkı sunmadığını, branşı itibariyle de katkı sunmasının imkansız olduğunu, dava konusu kitapta adının komisyon başkanı olarak yazılmasına müdahalesinin olmadığını, kitapta kendilerinin yazar olarak anılmasına ilişkin sayfaların Bakanlıkça hazırlandığını, bu durumu kitap basıldıktan sonra öğrendiğini,

davacıların isimlerinin kitapta yer alıp almayacağı hususunun Bakanlıkça yeni yazarlara sorulduğunu, komisyonun toplanarak, davacıların isimlerinin kitapta yer almasının uygun olmayacağına karar verdiklerini, bu konuda kendisinin başkanı olduğu destek ekibinin sorumluluğunun olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, davacıların yer aldığı komisyon tarafından hazırlanan taslağın üç kez incelenerek ders kitabı niteliği kazanamadığı gerekçesiyle geri gönderildiğini, taslak çalışmanın bir orijinal ve bir kopya olmak üzere iade edildiğini, yeni komisyon tarafından hazırlanan ve kabul edilen kitabın içerik ve biçim yönünden bahsi geçen taslak kitaptan bütünüyle farklı olduğunu, bir ders kitabındaki bilgi ve resimlerin benzerlik göstermesinin doğal olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, uyulan bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre; her bir davacının FSEK 68/1 md göre 3 kat mali hak tazminatı olarak 52.884,99 TL talep edebileceği mümkün görülmekle beraber başlangıçta fazlaya ilişkin hak saklı kalmak üzere 1000+1000= 2000.- TL olmak üzere her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen talep edildiği,

davacı vekili, 30/10/2012 havale tarihli ıslah dilekçesiyle, sadece davalı MEB açısından dava dilekçelerinde talep ettikleri maddi tazminat bedelini her iki müvekkili için toplam 34.000.- TL artırmak suretiyle 36.000.- TL’ye yükselttiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulu ile manevi tazminat istemi yönünden.

Her bir davacı için 1.750,00 TL olmak üzere 3.500,00 TL manevi tazminatın davalı ...'den dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine, 15.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...

Bakanlığından dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat istemlerinin reddine, hüküm özetinin masrafı davalılardan alınarak tirajı 100.000.-'in üzerindeki bir gazetede bir defaya mahsus olarak ilanına, davaya konu eserin basım ve yayımının men i ve durdurulması isteminin konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, maddi tazminat yönünden açılan asıl ve birleşen dosyada davanın kabulüne, (fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulmasına), davalı ... ile birlikte diğer davalı ...

Bakanlığından talep edilen her bir davacı açısından 1.000,00 TL hesabıyla toplam 2.000,00 TL telif tazminatının dava tarihinden itibaren her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen alınıp davacılara eşit olarak (1/2 oranında) verilmesine, ıslah yolu ile davalı ... açısından talep edilen 34.000,00 TL telif tazminatının ıslah tarihi olan 30/10/2012 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalı ...

Bakanlığından alınıp davacılara eşit olarak (1/2 oranında) verilmesine karar verilmiştir.

Karar, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.