Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/209 K.2020/3957

Taraflar arasında görülen davada Trabzon 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 03.10.2019 tarih ve 2017/740 E- 2019/355 K. sayılı kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nce verilen 05.12.2019 tarih ve 2019/74 E- 2019/83 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, fikri mülkiyete ilişkin hakları davacıya ait olan "Yıldız Sarayı Albümünde Trabzon" adlı kitabın davalı şirkete ait internet sitesinde tanesinin 40 TL/45TL bedelle ve “yeni” kaydıyla hukuka aykırı şekilde satışa sunulduğunu, eylemin dava tarihi itibariyle devam ettirildiğini, davalı hakkında suç duyurusunda da bulunduklarını ileri sürerek davalının davacının fikri mülkiyetten kaynaklı haklarına tecavüzünün tespitine, men ve ref'ine, HMK 107. madde kapsamında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10,00 TL maddi tazminat ile 50.0000,00 TL manevi tazminatın dava konusu kitabın ilk defa satışa sunulduğu tarihten itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, dava dilekçesinin tebliği sonrasında iddialardan haberdar olduklarını ve kitabın satışına dair ilanların internet sitesinden kaldırıldığını, davalıya ait internet sitesinde siteye üye olan sahaflar tarafından satılan ikinci el kitapların satışının yapıldığını, 6563 sayılı Kanun'un 9. maddesi uyarınca davalının aracılık hizmeti verdiği ürünlere ilişkin araştırma yükümlülüğünün ve sorumluluğunun bulunmadığını, orijinal kitapların ikinci el nüshalarının satılması eyleminin telif haklarının ihlaline sebebiyet vermeyeceğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, dava konusu kitabın 5846 sayılı Kanun kapsamında hususiyet içermediğinden eser niteliğinde olmadığı, hazırlayanın iç kapak sunuşundan Veysel Usta isimli kişi olduğunun değerlendirildiği, basım ve yayın haklarının davacıya ait olduğu, davalıya ait internet sitesindeki ilanlarında belirtilen kitapların izinsiz çoğaltılmış korsan nüsha olduğu yönünde dosya kapsamında bir delilin bulunmadığı, davacının internet sitesindeki haberden kitap orjinallerinin davacı tarafından katılımcılara dağıtımının yapıldığının anlaşıldığı, dolayısıyla ürün orjinallerinin piyasada dolaşımda olduğu,

dava konusu kitap orjinallerinin ikinci el olarak davalıya ait internet sitesinde tekrar satışa koyulmasının FSEK 23/2. madde kapsamında tükenme ilkesi gereğince davacının mali ve manevi haklarını ihlal etmediği, FSEK 84. madde kapsamında haksız rekabet eylemi niteliğinde olmadığı, 6563 sayılı Kanun 9. maddesi gereğince aracılık niteliğinde faaliyeti sebebiyle fiziki olarak kitap nüshalarını elinde bulundurmayan davalının ilana konu ürünün niteliğini bilme imkanının olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili istinaf etmiştir.

Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi'nce tüm dosya kapsamına göre, davacı şikayeti üzerine başlatılan soruşturma dosyasından davalı hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, davalıya ait internet sitesi üzerinde yapılan incelemede davalının orijinal ancak ikinci el ve sahafiye kitapların satışına aracılık hizmeti verdiğinin görüldüğü, davacı tarafından reklam, tanıtım ve kültürel faaliyetler çerçevesinde kitabın hazırlatılıp ücretsiz olarak pek çok nüshasının dağıtıldığı,

davacı tarafından dağıtımı yapılarak yayma hakkı tüketilen orijinal kitap nüshalarının ikinci el olarak satılması eyleminin FSEK' ndan kaynaklı haklara tecavüz ve haksız rekabet teşkil etmeyeceği, satış ilanlarında geçen "yeni" ibaresinin satılan kitapların halihazırdaki fiziki durumuna ilişkin olduğunun anlaşıldığı, davacı aleyhine hükmedilen vekalet ücretinde de bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nun 353/(1)-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesi'nce verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına ve basım ve yayın haklarının davacıda olduğu anlaşılan davaya konu kitabın FSEK 6. madde kapsamında “Derleme Eser” olmakla birlikte orijinal kitapların ikinci el olarak satılması eyleminin FSEK' ndan kaynaklı haklara aykırılık oluşturmamasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.