Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/4628 K.2021/3191

Taraflar arasında görülen davada ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 18.03.2014 tarih ve 2013/31-2014/253 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi asıl ve birleşen davada davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline gönderilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Dr. ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Asıl davada davacı vekili, davacı şirketin dava dışı ...’ın borçlarının teminatı olarak çekler verdiğini, davalıya bir borcun bulunmadığını iddia ederek Türkiye Garanti Bankası A.Ş.'nin ... Şubesi'ne ait 20.03.2013 keşide tarihli, 0125010 nolu 166.000,00 TL'lik çekten dolayı davalıya borcunun bulunmadığının tespitine, çekin iptaline, iadesine ve davalı aleyhine tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı, davaya cevap vermemiştir.

Birleşen davada davacı vekili, asıl davaya konu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini, çekin iptalini, iadesini ve davalı aleyhine tazminata karar verilmesini istemiştir.

Birleşen davada davalı, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davacı tarafından davalılara karşı açılan menfi tespit davasında davalıların kendilerine yapılan usulüne uygun tebligata rağmen herhangi bir cevap vermedikleri, birleşen dosyada davacının davalı... aleyhine açtığı davasından vazgeçtiği, bilirkişinin sunulan deliller üzerinde inceleme yaptığı, davacının alacaklı olduğunu saptadığı, yerinde ve yeterli görülen usul ve yasaya uygun bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın dikkate alındığı gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, davacının Türkiye Garanti Bankası A.Ş.'nin ...

Şubesine ait 20.03.2013 tarihli 0125010 nolu 166.000TL'lik çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, çekin iptali ile davacıya iadesine, asıl alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, birleşen davanın kabulüne, davacının Türkiye Garanti Bankası A.Ş.'nin ...

Şubesine ait 20.03.2013 tarihli 0125010 nolu 166.000TL'lik çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, çekin iptali ile davacıya iadesine, asıl alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Karar, asıl ve birleşen dosya davalıları vekilince temyiz edilmiştir.

Asıl ve birleşen dosyada davacı vekili, Türkiye Garanti Bankası A.Ş.'nin ... Şubesi'ne ait 20.03.2013 keşide tarihli, 0125010 nolu 166.000,00 TL'lik çekten dolayı davacının borçlu olmadığının tespitine, çekin iptali ile davacıya iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Dava konusu çek fotokopisi incelendiğinde keşidecisinin asıl ve birleşen dosya davacısı Erha Kafe Dondurma A.Ş. olduğu, lehtarının birleşen dosya davalısı İz Grafik Ajans. Ltd.

Şti., ilk cirantasının ..., ikinci cirantasının birleşen dosya davalısı İz Grafik Ajans. Ltd. Şti., hamilin ise birleşen dosyada hakkında tefrik kararı verilen... olduğu, çekin... tarafından 20.03.2013 tarihinde bankaya ibraz edildiği, ancak hakkında ödeme yasağı bulunduğundan dolayı ibraz eden...’a bankaca herhangi bir ödemenin yapılmadığına dair şerh düşüldüğü anlaşılmaktadır.

Birleşen dosyada hakkında tefrik kararı verilen..., dava konusu çeke dayalı olarak davacı ve birleşen dosya davalısı İz Grafik Ajans. Ltd. Şti. hakkında ... 1. İcra Müdürlüğü’nün 2013/2602 esas sayılı dosyasında kambiyo senetlerine mahsus yol ile 29.03.2013 tarihinde takip başlatmış, 28.06.2013 tarihinde icra müdürlüğüne “Borçlu hakkında açmış olduğum icra takibinden vazgeçiyorum.

Vazgeçme harcı borçlu tarafından ödenecek olup çek aslı borçluya teslim edilmesini talep ederim,” şeklinde beyanda bulunmuş, icra müdürlüğünce 28.06.2013 tarihinde alacaklı asil tarafından verilen feragat dilekçesi nedeniyle icra takip dosyasının kapatılmasına karar verilmiştir. Bu arada asıl ve birleşen dosya davacısı Erha Kafe Dondurma A.Ş. vekili de, birleşen dosyada davalı olan takip alacaklısı... hakkındaki davasından feragat etmiştir.

Bu feragat beyanı nedeniyle birleşen dosyada... hakkında açılan davada tefrik kararı verilerek ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2013/323 esasına kaydedilmiş, iş bu dosyada davalı... hakkında açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

(1) Asıl dosya davalısı ...’in temyiz itirazlarının incelenmesinden; asıl dosya davalısı ...’in dava konusu edilen çekte bir sıfatının bulunmadığı, çekin lehtarı olan birleşen dosya davalısı İz Grafik Ajans … Ltd. Şti.’nin yetkilisi olduğu anlaşıldığından anılan bu davalı hakkındaki davanın pasif husumet yokluğundan reddi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

(2) Birleşen dosya davalısı İz Grafik Ajans. Ltd. Şti.’nin temyiz itirazlarına gelince. Dava konusu çek, birleşen dosyada hakkında tefrik kararı verilen... tarafından takibe konulmuştur. Çekin takibe konulmasından sonra... ile davacının uzlaştığı, borcun ödenmesi nedeniyle takip alacaklısı hamil...’ın takipten feragat ettiği, asıl ve birleşen dosya davacısı keşidecinin ise... hakkındaki davasından feragat ettiği anlaşılmaktadır.

Dava konusu çek metninde ilk cironun çek lehtarı İz Grafik Ajans. Ltd. Şti. tarafından yapılması gerekirken ... tarafından yapıldığı, bu şekilde lehtardan sonra ciro zincirinde kopukluk oluştuğu ve dolayısıyla keşidecinin meşru hamil sıfatı bulunmayan...’a ödeme yaptığı anlaşılmaktadır. Çek keşidecisi davacının herhangi bir ihtirazi kayıt koymaksızın meşru hamil olmayan kimseye yaptığı ödemeyi lehtar olan İz Grafik Ajans. Ltd.

Şti.’nden talep edemeyeceği gözetilmeksizin, davacının borçlu olmadığına dayanak gösterdiği olguların tümü incelenmeksizin ve dosyadaki tüm deliller (beyanlar, ceza dosyası ifadeleri vs.) değerlendirilmeksizin eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.