Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/5989 K.2021/3373

Taraflar arasında görülen davada Van 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 07.01.2020 tarih ve 2019/310 E. - 2020/9 K. sayılı kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi'nce verilen 09.07.2020 tarih ve 2020/223 E. - 2020/260 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının 26/09/2017 Tarih 2017/7243 sayılı kararı ile "Akköprülü Oto İnş. San. ve Tic.

A.Ş.'nin ortaklık yapısının 02/02/2016 tarihinden önceki hale dönüştürülmesine" karar verdiğini, davalının işleminin ve işleme dayanak 686 sayılı KHK'nın 4.maddesinin iptali için idari yargıda dava açıldığını, ancak iki ayrı dilekçe ile dava açılması gerektiği gerekçesiyle dilekçenin reddedildiğini, yasal süre içinde davalı işleminin iptali için açılan davada Van 1. İdare Mahkemesi'nin 23/10/2018 Tarih, 2018/2260 Esas, 2018/1872 Karar sayılı kararı ile asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verildiğini, istinaf isteminin Erzurum Bölge İdare Mahkemesi'nin 22/04/2019 tarih, 2018/2100 Esas,

2019/465 sayılı kesin kararı ile reddedildiğini, süresi içinde 24/05/2019 tarihinde bu davanın açıldığını ancak somut olayda ihtilafın idari yargının kapsamında kaldığını, davacılar hakkında terör örgütüne üye olma suçundan yapılan soruşturmada takipsizlik kararı verildiğini, işleme dayanak KHK' nın OHAL KHK' sı niteliğinde olmadığı nedeniyle işlemin iptaline karar verilmesi gerektiğini, Akköprülü Oto İnş. San. ve Tic.

A.Ş.'ye 14/06/2017 tarihinde kayyım atandığını, kayyım atanmadan önce..., ... ve davacı ... hakkında soruşturma yürütüldüğü, soruşturmaya 15/07/2016 tarihinde başlandığı, davacı ... hakkında ise soruşturma bulunmadığını, ancak savcılığın aynı soruşturma dosyasından 18/07/2017 tarihinde kayyımın müracaatı üzerine yazdığı yazıda soruşturmaya 02/02/2016 tarihinde başlandığına dair yazı verildiğini, çelişkili yazılar ile davacıların devraldığı hisselerin 686 sayılı KHK'nın 4.m. kapsamına alındığını,

soruşturma dosyası incelendiğinde şirket hisse devirlerinin ortaklar pay defterine işlendiği ve noterde tasdik edildiği 03/05/2016 tarihi itibariyle..., ... ve davacı ... hakkında hiçbir soruşturma işleminin bulunmadığı, ilk kez 14/06/2016 tarihinde Sulh Ceza Mahkemesi tarafından şirkete kayyım atandığını, davalı işleminin 686 sayılı KHK'nın 4.m. aykırı olduğunu, yapılan devir işlemlerinin gerçek işlem olduğunu, muvazaanın bulunmadığını, davalı işleminin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden kanuna ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek davalı işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, 12/07/2019 tarihli mahkeme kararı ile kayyımın yetkilerinin değiştirilerek denetim kayyımı olarak görevlendirildiğini, davanın açıldığı tarih itibariyle davacıların dava açmaya yetkili olmadıklarını, davanın süresinde açılmadığını, şirkete atanan kayyımın 11/05/2017 tarihinde davalıya yazı yazarak 686 sayılı KHK' nın 4. m. uyarınca şirketin ortaklık yapısının incelenmesini ve şirket ortakları tarafından yapılan devir ve temlik işlemlerinin resen terkin edilmesini talep ettiğini,

bunun üzerine şirketin hisselerini devrettiği 18/02/2016 tarihli pay defteri ve Van 2. Noterliği'nin 03/05/2016 tarihli 5991 sayılı 02/05/2016 tarihli yönetim kurulu karar tarihlerinden önce başlatılmış soruşturma kararlarının bildirilmesinin istendiğini, kayyım tarafından savcılığa başvuru yapıldığını, savcılığın 18/07/2017 tarihli yazısı ile şirket ve şüpheliler hakkında 02/02/2016 tarihinde 2016/1832 soruşturma sayılı dosya üzerinden soruşturmaya başlanıldığı,

soruşturmanın ortakların hisselerini devrettiği 02/05/2016 tarihinden önce 02/02/2016 tarihinde başlatıldığı bilgisinin verilmesi üzerine 07/02/2017 tarihinde yürürlüğe giren 686 sayılı KHK' nın 4.m. uyarınca dava konusu yapılan işlemin hukuka ve kanuna uygun olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece tüm dosya kapsamı göre.

Ticaret Sicil Memurluğunun şirketin ortaklık yapısının 02/02/2016 tarihinden önceki hale getirilmesinin dayanağının 07/02/2017 tarihinde yayınlanarak yürürlüğe giren 686 sayılı KHK'nın 4. m. olup CMK 133. m. göre kayyım atanan şirketlerde ortaklık pay ve haklarına ilişkin olarak soruşturmanın başladığı tarihten kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar şirket ortakları tarafından yapılmış olan devir ve temlik işlemleri muvazaalı kabul edilerek geçersiz sayılacağı ve ticaret sicilden resen terkinleri yapılacağı,

kararname maddesinin açık olup kararname ile yapılan işlemin doğrudan muvazaalı kabul edildiğinden soruşturmanın başlama tarihinin tespitinin gerektiği, Van Cumhuriyet Başsavcılığı 15/11/2019 tarihli yazı cevabına göre soruşturmanın 02/02/2016 tarihinde başladığı, soruşturmanın başlama tarihinin ise devir işlemlerinden önceki tarihli olduğu, Ticaret Sicil Memurluğunun ortaklık yapısını eski hale getirmesinde kanuna aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacılar vekilince istinaf isteminde bulunulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, Van Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 18/07/2017 ve 15/11/2019 tarihli yazıları ile savcılık soruşturmasının 02/02/2016 tarihinde başladığının açıkça belirtildiği, dava konusu hisse devir işlemlerinin 03/05/2016 tarihinde yapıldığı, 686 sayılı KHK' nın 4. maddesindeki hüküm uyarınca soruşturmaya başlama tarihinin 03/05/2016 hisse devir tarihinden önce 02/02/2016 tarihi olması nedeniyle yapılan işlemin hukuka uygun olduğu, KHK' nın Ohal KHK'sı olup olmadığı ya da geçerli olup olmadığı hususlarının mahkemenin yetkisi dışında kaldığı, halen geçerli olan KHK' ya göre işlem yapıldığının anlaşıldığı,

ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesinin 1. fıkrası b bendinin 1 numaralı alt bendi gereğince davacıların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir. Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.