Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/6073 K.2021/3487

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 16.05.2018 tarih ve 2017/935 E. - 2018/443 K. sayılı kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nce verilen 02.07.2020 tarih ve 2018/2028 E. - 2020/644 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirketin ortağı olduğu Opet Petrolcülük A.Ş. ile imzaladığı "Varlık Devir Sözleşmesi" gereğince dava dışı takip borçlusu Rempet Petrol Ürünleri Paz... Ltd.

Şti.'nin Opet Petrolcülük A.Ş. tüzelkişiliği ile imzalamış olduğu 25.02.2010 tarihli Bayilik Sözleşmesinden doğan haklar ve edimlerin 01.01.2012 tarihi itibariyle müvekkili şirkete aktarıldığını, davalının ise anılan bayilik sözleşmesinin 21. maddesinde belirtildiği üzere, sözleşmeden doğmuş veya doğacak her türlü taahhüt sorumluluk ve borçlarını teminen 80.000.-TL'ye kadar bu rakamla sınırlı olmak üzere müşterek borcu, müteselsil kefil sıfatıyla kefil olduğu,

Bayilik Sözleşmesi'nin 7.1. maddesinde yazılı olduğu üzere Opet tarafından bayiye münhasıran sözleşme konusu serviste ticari faaliyetin geliştirilmesinde kullanılmak şartı ile 4 litreden oluşan ürünler ve ilave olarak da 64.000.-TL borç verildiğini, sözleşmenin 7.2. maddesinde ise bayinin bu borç tutarını 5 esit taksitte ödeyeceğinin kararlaştırıldığını, bayi şirketin cari hesapta kayıtlı olan söz konusu borcunun bakiye 77.053,39 TL tutarındaki kısmını ödemediğinden dava dışı Rempet Petrol Ürünleri Paz...

Ltd. Şti.ve davalı aleyhinde İstanbul 4. icra Müdürlüğü'nün 2016/38459 Esas sayılı dosyasıyla icra takibi açıldığını, davalı borçlunun haksız ve kötü niyetle borca itiraz ederek takibi durdurduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline ve takibin devamına, davalının alacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatının tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, bayilik sözleşmesinin 25.02.2010 tarihinde yapıldığını, 818 sayılı eBK'nın uygulanması gerektiğini, davacı tarafın dosyaya sunduğu bayilik sözleşmesinin 7.1. maddesinde verildiği söylenen ürünlerin serviste ticari faaliyetin geliştirilmesi için bedelsiz olarak verildiğinin yazıldığını, bedelsiz verilen ürünler için kefilin hukuki sorumluluğundan daha baştan itibaren bahsedilemeyeceğini, borç miktarının yıllara göre 5 taksitte ödeneceğinin yazılı olmakla birlikte miktarın hangi yıl ne kadarının ödeneceğinin belirtilmediğini,

sorumluluk miktarlarının belli yada belirlenebilir olmaması karşısında yapılan sözleşmeye verilen kefaletinde geçersiz olduğunu, sözleşmenin hitam tarihinden itibaren 1 aylık hak düşürücü süre içinde icra yada mahkemeye müracaatının olmaması halinde kefilin sorumluluğunun olmayacağını belirterek, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddi ile davacının % 20 oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, taraflar arasındaki sözleşmenin 25.02.2010 tarihinde imzalandığı, mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 493. maddesinin, bir kimse belirli bir süre için kefil olup da bu zamanın sona ermesini takip eden bir ay içinde alacaklı icraya ya da mahkemeye başvurarak hakkını talep etmezse veya takibatına uzun süre ara verirse kefil kefaletten kurtulur hükmünü içerdiği,

anılan sözleşmeyi müteselsil kefil olarak imzalayan davalının takibe konu borçtan sorumlu olabilmesi için 818 sayılı BK'nın 493. maddesine göre sözleşme bitim tarihinden itibaren bir ay içinde takibin yapılması gerektiği, sözleşmenin 25.02.2015 tarihinde sona erdiği, icra takibinin ise 20.12.2016'da başlatıldığı, davalı kefilin sorumluluğunun 25.03.2015 tarihi itibariyle sona erdiği, davacı tarafın icra takibini sözleşmenin bitiminden itibaren bir ay içerisinde başlatmadığı sabit olduğu, davalı kefilin sorumluluğunun ortadan kalktığı gerekçesiyle, davanın reddine, yasal şartları oluşmayan tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Bölge Adliye Mahkemesince, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına,sözleşmenin düzenlenme biçimi itibariyle taraf iradelerinin davalının sözleşmede kefil sıfatı taşıdığı, somut olayda kefalet sözleşmesinin 818 sayılı BK döneminde yapıldığı, 6098 sayılı TBK döneminde sürenin sona erdiği,

Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 1. maddesine göre uygulanması gereken TBK 600. maddesi gereğince kefilin sorumluluğunun sözleşme süresinin dolmasıyla sona sona ermiş ve borçtan kurtulmuş addedilecek olmasına göre, yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.