Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/6076 K.2021/4152

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 02/07/2019 tarih ve 2018/348 E.- 2019/313 K. sayılı kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nce verilen 04/06/2020 tarih ve 2019/2312 E. - 2020/498 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; davacı şirket tarafından ... numaralı Nakliyat Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalanan, İstanbul Gübre San.

A.Ş'ye ait 22,000 MT dökme granül üre cinsi emtianın Mısır'dan Türkiye'ye nakliyesi işini davalının üstlendiğini, emtianın 1 numaralı konşimento tahtında, MV TAHA Y Gemisine, tam ve sağlam olarak yüklenmiş olduğunu, İskenderun Yazıcı Limanı'na yanaşan geminin tahliyesi sürecinde bir kısım ürünün ıslanarak hasarlanmış olduğunu, 123.768,16 TL toplam zarar tespit edilerek davacı şirket tarafından sigortalısına ödendiğini, davacının halefîyet ve temlik esasına göre sigortalısının haklarını devralmış olması sebebiyle davalıya rücu hakkı doğduğunu,

fixcure recap şart ve koşullarını içeren belgede sigortalı firma taraf olmamakla söz konusu belgede yer alan şartların davacıya karşı ileri sürülemeyeceğini, TTK'nın 1237/3. maddesi uyarınca konşimentoda atıfta bulunulmuş olan sözleşmenin bir suretinin de konşimento ekinde teslim edilmesi gerektiğini, FIO kaydının, emredici nitelikte bulunan TTK'nın 1061. madde hükmünü bertaraf edemeyeceğini, ekspertiz raporunda açıkça belirtilmiş olduğu üzere,

iki ambarın alt kısmında ıslak ürün görülünce tahliye işlemi durdurulduğunu ve geminin P&I Kulübü tarafından teminat mektubu verilmesi üzerine tahliyeye devam edilerek hasarlı ürünün sigortalı firmanın deposunda sağlam üründen ayrı bir yere dökülmüş olduğunu, buna ilişkin başlatılan icra takibine davalının kötüniyetli olarak itiraz etmiş olduğunu ileri sürerek, itirazı iptali ile icra takibinin devamına, esas alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu düzenlenen fixcure recap şart ve koşulları 14. maddesinde, uyuşmazlıkların İngiliz Hukuku'na göre çözümleneceği ve Londra Tahkim şartının yer aldığı, bir an için davacı tarafın iddia ettiği gibi 217 mt miktarında bir hasar mevcut olsa dahi taşıyanın konişmento uyarınca taşımak ve teslim etmekle yükümlü olduğu mal miktarını hasarsız olarak teslim ettiğini, ortada herhangi bir zararın mevcut olmadığını, taşıma "FİO" kaydına göre yapıldığından boşaltma işleminden alıcının sorumlu olduğunu, iddia edilen ıslak yük miktarının 62 mt olduğunu,

hasarın alıcının hasarlı ve hasarsız yükleri karıştırması ve yanlış elleçleme yapması neticesi yaklaşık iki kat artmış olduğunu belirterek, tahkim şartı dikkate alınarak davanın usulden reddine, aksi durumda halefıyetin şartları oluşmadığından davanın esastan reddine, bu talebin de kabul görmemesi halinde, TBK'nın 52. maddesi uyarınca hükmedilecek tazminatın ortadan kalkmasına yada tazminattan indirim yapılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece tüm dosya kapsamı göre. Gemi kira sözleşmesi için kullanılacak konişmentonun incelenmesinde, yükletenin Egyptian Nitrogen Products Company, alıcının Igsas İstanbul Gübre Sanayi olduğu, taşıma koşulları için arka sayfaya atıf yapıldığı, konişmentonun MV Taha Y gemisi kaptanı Mustafa Jendı tarafından imzalandığı, Fixcure recapın 14. sayfasındaki kloz ile uyuşmazlığın Londra' da tahkim yoluyla çözümleneceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.

Tahkim şartının davacının sigortalısı ile halefiyet koşulları gereğince davacı ... şirketini bağlayacağı dolayısıyla taraflar arasındaki uyuşmazlığın tahkimde çözümlenmesi gerektiği kanaatine varıldığı gerekçesiyle davalının tahkim itirazının kabulü ile uyuşmazlığın tahkim yoluyla çözümleneceği gerektiğinden davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekilince istinaf isteminde bulunulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, fixture recapta yer alan tahkim şartının davacının sigortalısı ile halefiyet ilkesi gereğince davacı ... şirketini bağlayacağı, bu sebeple taraflar arasındaki uyuşmazlığın tahkimde çözümlenmesi gerektiğinden İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğu gerekçesiyle HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Davada, hasım olarak TAHA-Y Gemisi Donatanına hem izafeten hem doğrudan husumet yönetildiği, bu durumda davada donatan dışında davalının bulunmadığı Bölge Adliye Mahkemesince gözden kaçırılmış ise de bu husus esasa etkili nitelikte bulunmadığından bozma sebebi yapılmamıştır.

2- Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğukanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.