Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/7825 K.2022/3643

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 17.12.2018 tarih ve 2017/215 E- 2018/470 K. sayılı kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nce verilen 01.10.2020 tarih ve 2019/328 E- 2020/781 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, "KUKLA" markasının müvekkiline ait tescilli ve tanınmış bir marka olduğunu, müvekkilinin "KUKLA VE KUKLA KEBAP" markalarını yıllardır tüm haklarıyla elinde bulunduran CSD Turizm ve Gıda San. Tic. Ltd.

Şti.'den 23.10.2015 tarihinde imzalanan "Marka Devir Sözleşmesiyle" satın aldığını, davalıların "KUKLA" ve "KUKLA KEBAP" ibaresini marka ve firma adı olarak kullandıklarını, tabelalarında, basılı evraklarında, kartvizitlerinde, ambalajlarında ve hatta mamullere yapıştırdıkları marka etiketinde "KUKLA" kelimelerini firma adı olarak kullandıklarını, bu bağlamda davalılara ihtarname gönderildiğini, "KUKLA KEBAP" ibaresinin müvekkilinin tescilli "KUKLA" markası ve şirketin ticaret unvanıyla iltibas yaratacak nitelikte olduğunu,

bu durumun TTK'nın 56 ve 57. maddeleri bağlamında iyi niyet kurallarına aykırı olduğunu ve haksız rekabet teşkil ettiğini, davalıların firmaya ait tabelalara yer vererek satış yapması halinde o çevrede bir bayilik yaptığı düşüncesi uyandıracağını ileri sürerek davalıların üzerinde markayı barındıran tabela, broşür, reklam vs. her türlü kullanımının durdurulmasını, markaya tecavüzün tespiti ve menine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, "KUKLA" ve "KUKLA KEBAP" ibareli markaların gerçek hak sahibinin müvekkilleri olduğunu, müvekkillerinin babaları/dedesi İsmail Hadi Poyraz tarafından kurulan "Kukla Kebap Salonu"nun 1959'dan bu yana Cebeci-Dörtyol'da işletme adı olarak kullanıldığını, bu markanın miras yoluyla müvekkillerine geçtiğini, buna karşın markanın dava dışı ... tarafından TPE nezdinde tescil edilmesinin ve akabinde yapılan devir işlemlerinin usulsüz olduğunu, bu markaların terekeye dahil olması için dava açılacağını, "Kukla" ibaresinin tanınmışlığının davacı tarafından yaratılmadığını,

CSD isimli firmanın müvekkillerine daha önceden faturalar kestiğini, müvekkillerinin markanın devrinden kendilerine gelen ihtarname ile haberdar olduklarını, davacının yeni marka sahibi sıfatıyla 1959'dan bu yana aynı adreste faaliyet gösteren restoranda yer alan "KUKLA" markasını kullanmasını engelleme hak ve yetkisinin bulunmadığını, 556 sayılı KHK.'nın 62. maddesinde belirtilen ihlal tarihinin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl ve her halükarda 10 yıl olan zamanaşımı sürelerinin geçtiğini, markanın başkası tarafından kullanımına uzun süre sessiz kalan kimsenin, zımni olarak bu kullanıma icazet verdiğini,

aynı şehirde aynı sektörde faaliyet gösteren firmalardan birisinin diğerinden haberdar olmamasının mümkün bulunmadığını, müvekkillerinin akrabası olan ... tarafından tescil edilen markaların, damadına ait CSD şirketine devredilmesinin ve akabinde bu firmadan devralınmasının kötüniyetli olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İlk derece mahkemesince iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalıların işletmekte olduğu Turan Mah. ... Sk.

No:13/A ... adresinde bulunan lokantanın, ilk defa İsmail Hadi Poyrazoğlu tarafından, "Kukla Kebap Salonu" adı ve 17201 sicil numarasıyla, 05.02.1968 tarihinde gerçek kişi işletmesi olarak kayıt ve tescil edildiği, anılan gerçek kişi işletmesinin kebap / restoran / lokanta faaliyetlerinde çekişmeli "Kukla Kebap" ibaresini marka olarak kullandığı, bu kullanımlarla yüksek ayırt edicilik elde edildiği,

işletmenin tescilsiz marka kullanımının, aynı adreste dava tarihine kadar kesintisiz devam ettiği, işletmenin 1981 yılında ...'a devri sonrası, bir müddet ortak muris Hadi ve ...'a ait iki kişilik adi ortaklık tarafından faaliyetlerini sürdürdüğü,

daha sonra davalılar ..., Seyhan İhya Atilla ve Ayşe Yıldız Atilla'nın, ... ile birlikte ortak miras bırakanın ölümünden önce ortaklığa 14.02.2000 tarihi itibariyle dahil oldukları, işletmenin vergi kaydının 01.06.2008 ila 31.12.2011 tarihleri arasında Ayşe Yıldız Atilla üzerinde bulunduğu ve nihayet adı geçenin 20.12.2012 tarihli sözleşmeyle hissesini davalı (kızı) ...'a devrettiği, 01.01.2013 tarihinden itibaren vergi kaydının ... ve ortakları (diğer davalılar) adına yapıldığı, bu kaydın dava tarihine kadar devam ettiği, ...'ın adi ortaklıktan anılan süreçte ayrılarak,

kendisi adına kayıt ettirdiği 1996 ve 2000 başvuru tarihli markalar ile şube adı altında lisanslar vererek çok sayıda yeni işletmeler açtığı, 2013'te anılan markaları CSD Turizm ve Gıda San. Tic. Ltd.

Şti.'ne devrettiği, bu şirketin de 23.10.2015 tarihinde imzalanan marka devir sözleşmesiyle her iki markayı davacı şirkete devrettiği, sonuç olarak davacı markalarının karıştırılma ihtimali yaratabilecek derecede benzerinin, davalılarca aynı hizmet üzerinde kullanılmasının, karıştırılma ihtimali yaratacağı, bununla birlikte yukarıda ayrıntılı olarak incelendiği üzere, esasen davalı kullanımlarının da süreklilik arzeden ve miras yoluyla devraldıkları işletmenin fiili kullanımı ve gerçek hak sahipliğinden kaynaklanan kullanımlar olduğu,

davacının tescilli markasında yer alan kukla resmi ile yakınlaşma içeren ve sonradan farklılaşıp davacı markalarına yanaşan bir kullanımdan da söz edilemeyeceği, dolayısıyla davacının tescilli markalarına tecavüz oluşturmadığı, davalıların kullanımlarından haberdar olunması, markaları davacıya devreden CSD Turizm Ltd.

Şti.'nin, davalılar adına markayı devir aldığı 18.04.2013 tarihinden daha sonraya tekabül eden 07.09.2013 ve 26.07.2014 tarihli faturalar kesmesi, yani markaları devir aldıktan sonra da ticari ilişkilere devam etmesi, markayı davacı firmaya 23.10.2015 tarihinde devretmesine kadar geçen yaklaşık 2,5 yıllık süreçte de herhangi bir hukuki girişimde bulunduğuna dair dosyada delil olmaması,

işbu davanın markayı en son devralan davacı firma tarafından, markaları devraldıktan yaklaşık 6 ay sonra 08.04.2016 tarihinde açılması karşısında, davalıların "KUKLA KEBAP" ibaresini kullanmakta kötüniyetli olmadıkları ve özellikle CSD firması olmak üzere, markalar davacıya geçmeden önceki marka sahiplerinin, davalılardan haberdar olmalarına karşılık herhangi bir önleyici işleme girişmemesi,

tam tersine davalılarla doğrudan ticari ilişki kurmaları, markaların ... adına kayıtlı olduğu halde, 2008 yılında işletme sahibinin adi ortaklıktan ayrılması sonrasında, davalıların "kukla kebap" ibareli markayı kullanımlarına aynen devam ettiklerinden bilgi sahibi olunması karşısında, dava açmak için gerekli olan makul sürenin MK 2. madde kapsamında geçtiği, sessiz kalma yoluyla hak kaybının oluştuğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve davalıların tescilsiz marka kullanımlarının "... Sk.

No:13/A ..." adresinde bulunan ticari işletmede, hem işletmenin ilk kurulduğu 1968 yılından hem de davalıların adi ortaklığa dahil oldukları 2000 yılından itibaren, dava dışı ... tarafından "Kukla Kebap" markasının kendi adına tescili için 1996 ve 2000 yıllarında yaptığı başvurulardan ve markaların 2013 yılında CSD Ltd. Şti.'ne devrinden sonra dahi, dava tarihine kadar aralıksız devam ettiği, hatta CSD Ltd.

Şti.'nin davalılarla hukuki ilişkiye girdiği, yine davalıların 556 sayılı KHK.'nın 8/3. maddesi uyarınca tescilsiz marka hakkına dayalı olarak dava haklarının bulunduğunun Yargıtay 11. HD.'nin 16.06.2020 tarih ve 2019/3357 E.- 2020/2928 K. sayılı ilam ile onanıp kesinleşen karar ile de belirlendiği, sonuçta davalıların "Kukla Kebap" markasını, anılan işletme adının kullanımları ile ve 43/1. sınıf "Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri" ile sınırlı şekilde tescilsiz kullanmaya hakları olduğu,

aksi kabul edilse bile markaların devri, tüm hak ve borçları ile birlikte olacağından, davalıların fiili kullanımlarına sessiz kalındıktan sonra işbu davanın açılmasının, MK.'nın 2. maddesine uygun olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir. Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.