Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/8293 K.2022/1725

Taraflar arasındaki davada Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nce verilen 02.10.2020 gün ve 2020/İHK-19843 sayılı karar, davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla, saklanmak üzere tevdi edildiği İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiş olup, dosya için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davacının tarım arazisi üzerindeki ürünlerin devlet destekli bitkisel ürün sigortası ile sigortalandığını, ancak sigorta teminat süresi içerisinde tarım arazisi üzerinde dolu olayının meydana geldiğini ve ürünlerinde maddi zarar oluştuğunu, davalı tarafından gönderilen eksperler tarafından yapılan inceleme sonucunda oluşan hasar oranının %74 olarak tespit edilmesine rağmen, anlaşılamayacak şekilde davalı tarafından, davacıya, %19 hasar oranı üzerinden 5.928.-TL ödemenin yapıldığını, davacının davalıya eksik yapılan ödeme için başvurmasına rağmen sonuç alınamadığını, bu nedenle fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak,

davacıya yapılan eksik ödemenin 1.000.-TL'sinin olayın meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş olup, verdiği ıslah dilekçesi ile talebini toplamda 57.569.-TL'ye artırmıştır.

Davalı vekili, davacının belirsiz alacak davası açamayacağını, sigortanın genel şartlarına göre %19 hasar oranının hesaplandığını ve bu kapsamda davacıya 5.928,29 TL ödemenin yapıldığını, tarife ve talimatların 2.2 verim başlıklı maddesine göre ise davalının en fazla beyan edilen verime göre sorumlu olduğunu, tazminat hesabının nasıl yapılacağının da genel şartlarda ayrıntılı olarak yazıldığını, davacının itirazlarının haksız olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince, Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartlarının A.1 maddesine göre sigortalanan tarım arazisi üzerindeki domateslerde dolu olayı sonucunda oluşan maddi zararın sigorta bedeline kadar teminat altına alındığı, %74 olarak tespit edilen hasar oranı üzerinden yapılan hesaplamada taleple bağlı kalınarak eksik ödenen 57.569.-TL'nin davacıya ödenmesinin gerektiği gerekçesiyle, talebin kabulüne, 57.569.-TL tazminatın 23.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davalı vekili tarafından karara itiraz edilmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince, verilen kararın hukuka uygun olduğu, denetime elverişli rapora dayalı hüküm kurulmuş olduğu gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, devlet destekli bitkisel ürün sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Sigorta Hakem Heyetince alınan bilirkişi raporuna göre, kesin ekspertiz raporunda yapılan hasar tespitinde, tarım arazisinde meydana gelen dolu olayı neticesinde kesin hasar oranının %74 olarak tespit edildiği, davalının açıklanamayan bir yöntemle bu hasar oranını %19'a düşürerek hesapladığı 5.928.-TL bedeli davacıya ödediği ancak davalı tarafından davacıya ödenmesi gereken tazminat bedelinin, 104.795.-TL olan sigorta bedeline %74 hasar oranının uygulanması sonucu hesaplanan 77.548.-TL tazminat tutarından %10 muafiyet bedeli ve davacıya ödenen 5.928.-TL'nin mahsup edilmesiyle geriye kalan 61.145.-TL olmasının gerektiği belirtilmiş,

davacı tarafından istenen tazminat tutarı toplam 57.569.-TL olarak ıslah edilmiş ve hakem heyetince davacının talebiyle bağlı kalınarak davanın kabulü hükmü kurulmuştur.

Davalı ise, devlet destekli bitkisel ürün sigortası tarife ve talimatlarına, verim oranlarına ve sigorta genel şartlarına göre davacının zararının %19 olarak hesaplandığını, tazminat hesabının nasıl yapılacağının tarife ve genel şartlarda belirtildiğini belirterek ve hesaplama yöntemine ilişkin formülü de yazarak bilirkişinin yalnızca %74 hasar oranı üzerinden yaptığı hesaplamaya itiraz etmiştir.

Somut olayda, heyetçe alınan bilirkişi raporunda devlet destekli bitkisel ürün sigortası tarife ve talimatları ve sigorta genel şartlarına ilişkin değerlendirmeler yapılmamış, ayrıca davalının iddia ettiği, %19 hasar oranını bulduğu ve uyguladığı hesaplama formülleri sigortacılık esasları çerçevesinde değerlendirilmemiş, ürünlerde oluşan gerçek zararın sigortacılık esaslarına göre hesaplanması yapılarak hakem heyetine sunulmamıştır. Dolayısıyla yalnızca hasar tespit raporundaki hasar oranına göre yapılan tespite dayalı alınan bilirkişi raporu denetime elverişli değildir.

Bu nedenle, hakem heyetince, uyuşmazlığa konu hususlarda uzman olan bilirkişiden ekspertiz raporunundaki tespitler ile gerçekleşen rizikonun davacının ürünlerinde meydana getirdiği zararın devlet destekli bitkisel ürün sigortası tarife ve talimatlarına, sigorta genel şartlarına ve sigortacılık esaslarına göre belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak yalnızca hasar tespit raporunda yazılı hasar oranına göre karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.