Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/979 K.2021/4508

Taraflar arasında görülen davada İzmir Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nce verilen 24.05.2018 gün ve 2017/129 - 2018/86 sayılı kararı onayan Daire'nin 25.09.2019 gün ve 2018/3842 - 2019/5828 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:

Davacı vekili, davacının 2010/07003 nolu "Hava Soğutmalı Soğutucular İçin Soğutma Sistemi ve Yöntemi" adlı incelemesiz patentin ve 2010/32375 nolu "ECOTOR" markasının sahibi olduğunu, patentli enerji tasarrufu sistemini bir firmaya tahsis edip teslim ettiğini, davalının aralarındaki ortaklık döneminde konuyu bildiğini ve davacının kurduğu şirkette davalıya da hisse verildiğini, ancak davalının haksız eylemlerle patentli sistem hakkında yabancı firmalarla görüştüğünü, davalının bu arada TPMK'ya 2014/08811 no'lu patent başvurusunu yaptığını, taklit niteliğindeki sistemi "ROTA COOL" adı ile Emet ‘de kurmuş olduğunu,

davalının eyleminin patent isteme hakkının gaspı olduğunu ileri sürerek bu durumun tespitini ve davacının patent hakkına tecavüz niteliğindeki Eti Maden Bor İşletmeleri’ndeki kullanımın tedbiren durdurulmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, davacının incelemesiz patent sahibi iken inceleme talebinde bulunduğunu, bu başvurunun inceleme aşamasında olduğunu, davalının patent tescil başvurusu sürecinin de devam ettiğini, Eti Maden İşletme Müdürlüğü’ndeki sistemin farklı olduğunu, iki sistem arasında sınıf farkı olduğunu, bir gaspın söz konusu olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak, davalı tarafın yaptığı patent başvurusu ve Eti Maden Bor İşletmesindeki eylemleri ile patente tecavüz ettiğinin tespitine, tecavüz eylemlerinin durdurulmasına dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır.

Bu kez davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

(1) Dava, patent hakkına tecavüzün tespiti istemine ilişkindir.

Davacı tarafın 23.08.2010 tarihli incelemesiz patent başvurusuna istinaden tescil edilen ve bilahare davacının TPMK’ya 551 sayılı Patent KHK’nın 60/son maddesi uyarınca TPMK’ya 10.10.2014 tarihinde yaptığı incelemesiz patentin incelemeli patente dönüştürülmesi talebinde bulunduğu ve ayrıca PCT aracılığıyla Avrupa patent başvurusunda bulunduğu, davalı ise 24.07.2014 tarihinde 2014/8811 sayılı incelemeli patent başvurusunda bulunduğu ve yapılan inceleme sonucunda ve yargılama sırasında davalının incelemeli patent talebinin kabul edilerek tescil olunduğu anlaşılmaktadır.

Dairemizin 12.04.2017 tarih 2016/8523 Esas 2017/2088 Karar sayılı bozma ilamında zikredildiği üzere, patent isteme hakkının gasbı davasının ancak gerçek hak sahibi olduğunu ileri süren kişi tarafından kendisinden önce patent başvurusu yapan kişi aleyhine açılabileceği, oysa somut olayda, davalının patent başvurusun davacıdan daha sonra olduğu,

bu durumda davacının patent isteme hakkının gasbı davasının açılamayacağı, ancak davacı tarafça davalıya ait 2014/8811 sayılı incelemeli patent başvurusuna karşı, patent verilebilirlik şartlarının bulunmadığı iddiasıyla itiraz edebileceği veya hükümsüzlük talebinde bulunabilecek olup, mahkemece 551 sayılı KHK'nın 12. maddesine dayalı olarak hüküm tesisinin isabetli olmadığı,

işbu davada incelemesiz olup dava sırasında incelemeli patent başvurusuna dönüştürülen buluş sahipliğine dayalı olarak sonraki tarihte yapılan davalı başvurusunun kendisine ait buluşun taklidi olduğunu ileri sürdüğüne göre, hukuki nitelemenin HMK 33. maddesi uyarınca mahkemeye ait olduğu göz önüne alınarak,

davanın 551 sayılı KHK 137. maddesine dayalı patent hakkına tecavüzün tespiti davası olarak nitelendirilerek uyuşmazlığın çözümünün gerektiği, bu inceleme yapılırken, KHK’nın 78.maddesi uyarınca, yargılama sırasında davalı taraf adına tescil edilen patente savunma gerekçesi olarak dayanılamayacağı, KHK’nın 82.maddesi uyarınca, davacı patentinin incelemeli patente dönüştürüldükten sonraki bültende yayın tarihi dikkate alınarak, davalının patente tecavüz eyleminin bulunup bulunmadığı hususunda inceleme ve değerlendirme yapılması gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

Her ne kadar mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyularak, davanın kabulüne karar verilmiş ise de. KHK’nın 82/son maddesi uyarınca, başvurunun tescil talebinin reddi halinde, başvurudan kaynaklı koruma hakları ortadan kalkacağı halde, Mahkemece gerekçeli kararda, davacı tarafın sonradan incelemeli patente dönüştürdüğü 2010/07003 sayılı başvurunun tescil edilip edilmediği hakkında bir bilgi sunulmadığı gibi,

davalının davacıya ait patent hakkına tecavüz ettiğine delil olarak gösterilen Emet Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2015/3 Değişik İş sayılı dosyasına konu Eti Maden İşletmeleri Emet Bor İşletme Müdürlüğü'nde kurulu sistemle ilgili olarak aynı davacı tarafından üçüncü kişiler aleyhine bu davaya konu patent hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti istemli olarak açılan davanın Tavşanlı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne görevsizlikle gönderilen bir dosyanın bulunduğu, anılan davaya konu ürünle ilgili olarak davalının şahsına yönelik somut bir tecavüz iddiasında bulunulmadığı,

davalıya isnat olunan eylemin, davaya konu 2014/8811 sayılı patent başvurusunda bulunmaktan ibaret olduğu dikkate alındığında, davanın kabulü ile davalı aleyhine patent hakkına tecavüzün tespitine karar verilmesinde tutarlılık ve hukuka uyarlık bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 25.09.2019 tarih 2018/3842 Esas 2019/5828 Karar sayılı onama ilamının kaldırılmasına, hükmün davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.