Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/1097 K.2021/6941

Taraflar arasında görülen davada Fethiye 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 18.09.2020 tarih ve 2017/95 E. - 2020/156 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline gönderilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Çavdır Köyü Muhtarlığı'ndan taşınmaz satın aldığını, satış bedelinin teminatı olarak bono düzenleyerek yeğeni olan köy muhtarı davalı ...'e verdiğini, satış bedelinin ödemesiyle bononun bedelsiz kaldığını, davalı ...'in bedelsiz kalmış bonoyu iade etmeyerek kullandığı hatır çeklerinin teminatı olarak diğer davalı ...'e ciro ile devrettiğini, bononun davalı ... tarafından takibe konulduğunu, davalılar yakın akraba olup bono bedelinin ödendiğini bilecek durumda olduklarından takibin kötüniyetle başlatıldığını ileri sürerek takip ve dayanağı bono nedeniyle davalılara borçlu olunmadığının tespitine ve davalılar hakkında %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, davacının diğer davalı ile aralarındaki şahsi def'ileri müvekkiline karşı ileri süremeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... davaya cevap vermemiş, 11/02/2015 tarihli duruşmada alınan imzalı beyanında, davaya konu senedi davacıdan taşınmaz satışına karşılık teminat olarak aldığını, diğer davalıdan yaklaşık 300.000.- TL hatır çekleri kullandığını, çeklerin bazıları vadesinde ödeyememesi nedeniyle davaya konu senedi teminat olarak verdiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya ve dosya kapsamına göre; davalılardan ...'in duruşmadaki beyanlarında davaya konu senedin teminat senedi olduğunu ve teminat teşkil eden borcun tamamen ödenmiş olmasına rağmen iade edilmediğini ikrar ettiği, bu nedenle davalı ... yönünden davanın kabulü gerektiği, diğer davalı hamil ...'ün bonoyu iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olduğunun davacı yanca ispatlanması gerektiği, ancak davacının bu hususu ispat edemediği gerekçesiyle davalı ... aleyhine açılan davanın kabulüne,

davaya konu 15/04/2013 vade tarihli 135.000,00 TL bedelli senet yönünden davacının borçlu olmadığının tespitine, diğer davalı ... aleyhine açılan davanın reddine, koşulları oluşmadığından davalı ...'ün tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, bonodan dolayı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiş, hükmün davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 2016/3486 E.- 2017/802 K. ve 06/02/2017 tarihli ilamı ile davalı ...’in mahkemedeki ikrarı karşısında dava konusu senedin karşılıksız kaldığının ve dolayısıyla davalı ... aleyhindeki davanın kabulü gerektiği, diğer davalı ...’ün ise senede ciro yoluyla hamil olduğu, davacı keşideci ile davalı lehtar ... arasındaki hukuki ilişkiye dayalı şahsi def'ilerin hamil olan ...'e karşı ileri sürülebilmesi için hamilin bonoyu iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olduğunun ispatlanması gerektiği gerekçesiyle karar davacı lehine bozulmuştur.

Ancak, mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulmakla beraber bozma gereği yerine getirilmemiştir. 6102 sayılı TTK'nın 818/1-e maddesi yollamasıyla TTK'nın 687/1. maddesi uyarınca, senet metninden anlaşılabilen def'iler mutlak defi niteliğinde olup, senet hamili olan herkese karşı ileri sürülebilir. Dava konusu bononun arkasında “çekler gelince senet ...’a iade edilecektir” ibaresi yazılı olup, bu suretle bononun teminat amaçlı olarak verildiğinin kabulü gerekecektir. Davalı ... dava konusu bonoyu teminat amacıyla verildiğini bilerek iktisap etmiş olup bu nedenle iyi niyetli hamil olarak kabul edilemez.

Kaldı ki; mahkemece dinlenen tanıkların davacı ile davalıların birbirini tanıdığını, yakın akraba olduklarını ve senedin teminat senedi olarak verildiğini bilebilecek durumda olduklarını beyan ettikleri de birlikte değerlendirildiğinde davalı ... yönünden de davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken mahkemece eksik ve hatalı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış hükmün bozulması gerekmiştir.