Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/2766 K.2022/7927

Taraflar arasında görülen davada Gaziantep 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 24.12.2020 tarih ve 2014/860 E. - 2020/325 K. sayılı kararın duruşmalı olarak Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, duruşma için belirlenen 08.11.2022 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, taraflar arasında düzenlenen 29.08.2008 tarihli alım satım sözleşmesi uyarınca müvekkilinin davalıya dökme peletli buğday kepeği sattığını, 1.638.008,10 USD tutarındaki fatura tutarından 909.826,10 USD’lik kısmının ödenmediğini, ayrıca 62.011,55 USD demuraj ve navlun masrafı doğduğunu, müvekkilinin sözleşmedeki atıf uyarınca... ve Temyiz Kuralları No: 125 uyarınca İngiltere’de tahkim yargılaması başlattığını, usulüne uygun bildirimlere rağmen davalının yargılamaya katılmadığını, Tahkimin 11.06.2010 tarihli kararıyla davalının 909.826,10 USD fatura alacağını, 62.011,55 USD demuraj ve navlun alacağını,

ayrıca hakem ücretleri ile tahkim masraflarını ödemesine karar verdiğini, kararın davalıya tebliğ edilmesinden sonra temyiz yoluna başvurulmadığından tahkim kararının kesinleştiğini ileri sürerek 11.06.2010 tarihli Hakem Kararının tenfizini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, geçerli bir tahkim sözleşmesinin bulunmadığını, müvekkilinin tahkim prosedüründen haberdar edilmediğini, davacının İskenderun 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/123 D.İş sayılı dosyası üzerinden gemi hakkında ihtiyati tedbir kararı istediği gibi taşıyandan 758.510,24 USD’nin tahsili talebiyle Londra’da tahkim başlattığını, yine İskenderun 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/455 Esas sayılı dosyası ile hasarlı malın mülkiyetinin kendisine ait olduğu iddiasıyla dava açtığı, böylelikle davacının kendisine ait olan malını aldığı gibi malın bedelini de mükerreren tahsil cihetine gittiğini, sigorta şirketinin de zararı karşıladığını haricen öğrendiklerini, malın ayıplı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, sözleşme örneğinin İngilizce metni altında ilgili şirketlerin isim ve unvanları yazılmış olmakla birlikte, yetkili temsilcilerinin isim ve imzalarının bulunmadığı, taraflar arasında kararlaştırılan tahkim şartının İngiltere Tahkim Kanunu madde 5 hükümleri çerçevesinde geçerli olduğu, buna rağmen, taraflar arasındaki asıl sözleşmeden kaynaklanan bir uyuşmazlığa ilişkin olarak bizzat davacının davalıya karşı İskenderun 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2008/455 esas sayılı dosyası ile tespit davası açtığı, bu davada tahkim ilk itirazının ileri sürülmediği,

taraflar arasında geçerli bir tahkim sözleşmesi bulunmasına rağmen, bizzat davacının uyuşmazlığın çözümü konusunda tercihini Türk yargısı yönünde kullandığı, Türk yargısının yetkisinin kesinleştiği, davacının bu iradesinin, tahkim şartından feragat ettiği yönünde değerlendirilmesi gerektiği, davacının aynı sözleşmeden kaynaklanan bir uyuşmazlık için (tespit davası) Türk Devlet Yargısına başvurduktan sonra, aynı sözleşmeden kaynaklanan başka bir uyuşmazlık için (eda davası) tahkim yoluna başvuramayacağı, sözleşmedeki tahkim kaydının bu sözleşmeden kaynaklanan bütün uyuşmazlıklara uygulanmak üzere genel bir ifade şeklinde yer aldığı,

aksi bir düşüncenin kabulünün tahkim şartının kayıtsız şartsız olma unsuru ile de çelişeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.