Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/5956 K.2022/3414

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 07.05.2019 gün ve 2015/16 E. - 2019/663 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi asıl ve birleşen davalarda davacı ... vekili ve asıl ve birleşen davalarda davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline geri çevrilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra iade edildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Asıl ve birleşen davalar da, davacı vekili, kira bedeli olarak verilen bonoların kira ilişkisinin sözleşmede öngörülenden daha önce sona ermesi nedeniyle bedelsiz kaldığını ileri sürerek dava konusu bonolar nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, bonoların müvekkiline akaryakıt istasyonunun kiralanması karşılığında verildiğini, bonolardan birinin ödenmiş olmasının sıralı önceki bonoların ödendiği anlamına gelmeyeceğini, 2 adet bononun ise müvekkili tarafından borcuna karşılık ...'ya ciro edildiğini belirterek asıl ve birleşen davaların ayrı ayrı reddini istemiştir.

Davalı ..., iyiniyetli yetkili hamil olarak bonoyu ciro yoluyla devraldığını belirterek asıl ve birleşen İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2010/282 Esas, 2010/223 Karar sayılı dosyasından davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ..., bonoların benzin istasyonun kirası için düzenlenip verildiğini, ancak yapılan işlerden dolayı sorumluluğu bulunmadığını belirterek davaların reddini savunmuştur.

Davalı ... cevabında, ...'nun kira sözleşmesini haksız ve kötüniyetle feshettiğini, hakkında açılan davaların reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, Lüleburgaz 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2017/42 talimat sayılı dosyasından alınan 21/09/2017 tarihli bilirkişi raporu ile kiralananın işletmeciliğinin 01/12/2008 tarihinde başladığı, şirketin işletmeciliği ile birlikte kiralamanın da sona ermesinin davalı ... tarafından keşide edilen Beşiktaş 15. Noterliği’nin 05/06/2009 tarih ve 8409 yevmiye nolu azilnamesi ile 05/06/2009 tarihinde gerçekleştiği, toplam kiralama süresinin 7 ay olduğu tespit edildiğinden,

01/01/2009 tarihinden 01/07/2009 tarihine kadar devam eden 7 adet bono nedeniyle borçluların sorumlu oldukları, 01/08/2009 tarihinden 01/12/2011 tarihine kadar devam eden bonolar nedeniyle borçlu bulunmadıkları anlaşıldığından, asıl davanın kabulüne davacının 01/08/2009 ve 01/09/2009 vade tarihli bonolar nedeniyle borçlu bulunmadığının tespitine, birleşen İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2009/803 esas sayılı davanın konusunun 01/10/2009 tarihinden 01/12/2011 tarihine kadar devam eden bonolar olması nedeniyle işbu birleşen davanın da kabulüne,

diğer birleşen davalar olan İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2009/804 ve İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2010/282 esas sayılı dava konularının 01/01/2009-01/07/2009 tarihleri arasında devam eden bonolar olması ve bu tarihler arasında kira sözleşmesinin devam etmesi nedeniyle bu bonolardan kaynaklanan alacağın kiranın devam ettiği döneme denk geldiği anlaşıldığından birleşen İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2009/804 ve İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2010/282 esas sayılı davaların reddine karar verilmiştir.

Karar, asıl ve birleşen davalarda davacı ... vekili ve asıl ve birleşen davalarda davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Asıl dava yönünden, dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Birleşen İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2009/803 esas, birleşen İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2009/804 esas, birleşen İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2010/282 esas sayılı dosyalara gelince, 20.05.2013 tarihinde bu davaların açılmamış sayılmasına dair verilen karar temyiz edilmemiş olmakla kesinleşmiştir. Artık mahkemenin kesinleşen bu kararları ele alarak değiştirecek şekilde yeniden karar vermesi mümkün değildir. Bu nedenle birleşen davalara yönelik davacı ... ve davalı ... vekilinin temyiz isteminin reddi ile kararın re’sen bozulmasına karar vermek gerekmiştir.