Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/6316 K.2023/1605

Taraflar arasındaki menfi tespit, alacak ve istirdat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle asıl davanın kısmen kabulü ile karşı davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı/karşı davacı vekili tarafından, davacı-karşı davalı vekili tarafından duruşmasız temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 14.03.2023 günü hazır bulunan davacı/karşı davalı vekili Av. ... ile davalı/karşı davacı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

1.Asıl davada; davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında ticari ilişki olduğunu, ticari ilişki kapsamında davalının vermiş olduğu çeklere karşılık müvekkilinin davalıya mal gönderip teslim ettiğini, ancak davalının ihtarname göndererek alacak talep ettiğini ileri sürerek borçlu olmadığının tespiti ile davalıya borç olarak verilen 91.000,00TL'nin ödenmesini talep etmiştir.

2.Karşı davada; davalı-karşı davacı ... vekili dava dilekçesinde; davacı tarafın taraflar arasındaki anlaşmaya istinaden vermiş olduğu çeklere karşılık mal göndermediğini, müvekkilinin çekleri avans olarak verdiğini, çek bedelleri kadar alacaklı olduğunu ileri sürerek 412.013,64 TL'nin ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Asıl davada; davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının davalıya mal göndermediğini ve müvekkilinin 412.013,64 TL avans alacağı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Karşı davada; davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; karşı davacıya avans karşılığında mal gönderdiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı taraf 412.013,64 TL karşılığında mal gönderdiğini iddia etmiş ise de söz konusu malların teslimine ilişkin olarak "Teklif Formu" başlıklı üç adet belge sunduğu, bu belgelerin irsaliye gibi teslimi gösterir belge sayılamayacağı, bu nedenle davacının mal gönderdiği iddiasını kanıtlayamadığı gerekçesiyle menfi tespit talebinin reddine, 91.000,00 TL yönünden ise bu ödemenin gönderildiği banka dekontunda açıklama kısmında "Ödeme" yazdığı, bu durumun mevcut bir borca yönelik ödeme kabul edilmesi gerektiğinden davacı tarafın bu yöndeki talebinin reddine, karşı davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı/karşı davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; malların davalıya teslim edildiğini, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, ispat yükünün davalı üzerinde olduğunu, 91.000,00 TL'yi aralarındaki ilişki çerçevesinde borç olarak verdiğini belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

2.Davalı/karşı davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; vekâlet ücretinin yanlış hesaplandığını belirterek kararın bu yönüyle kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından gönderilen 91.000,00 TL'nin borç olarak gönderildiğine dair delil sunulmadığı, havalenin aksi ispat edilinceye kadar bir borcun tasfiyesine yönelik yapılmış olacağının kabulü gerektiğinden, mahkemece 91.000,00 TL alacak talebine yönelik verilen davanın reddi kararının yerinde olduğu,

mal teslimine ilişkin delil olarak sunulan 3 adet teslim formu altındaki imzanın davalı çalışanına ait olduğu ve malları teslim aldığını beyan ettiğini, daha önceki tarihli teslim formlarının bir kısmında da aynı çalışanın imzasının bulunduğunu, teslim edilen mallara ilişkin olarak davalı tarafça çekle yapılan ödemeler düşüldüğünde davacının davalıya 472.013,00 TL borçlu olmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davalı karşı davacı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı/karşı davalı Birsüt Süt ve Gıda Mamulleri San. ve Tic.

Ltd. Şti.’nin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, asıl davanın kısmen kabulüne davacının davalı şirkete 472.013,00 TL borçlu olmadığının tespitine, davacı tarafın 91.000,00 TL alacak isteminin reddine, karşı davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı/karşı davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; asıl davaya konu 91.000,00 TL'nin davalıya borç olarak verildiğini ileri sürerek kararın bu yönüyle bozulmasını istemiştir.

2.Davalı/karşı davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; avans çekleri nedeniyle alacaklı olduklarını, davacının mal teslimini ispat edemediğini, teslim formlarının ispat için yeterli olmadığını, formlarda imzası bulunan kişi ile husumetli olduklarını, faturaların da sonradan düzenlendiğini, tanık dinlenmesine muvafakat etmediklerini ileri sürerek kararın bozulmasını, asıl davanın reddini karşı davanın kabulünü istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, asıl davada davacının davalıya mal teslimi yapıp yapmadığı ve davacı tarafça davalıya gönderilen 91.000,00 TL'nin hangi amaçla gönderildiği ve karşı davada karşı davacının davalıdan alacaklı olup olmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 556 ncı maddesi.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı/karşı davalı vekilinin asıl davada verilen hükme yönelik tüm temyiz itirazlarının yerinde görülmemiştir.

2. Davalı/karşı davacı vekilinin asıl ve birleşen davaya yönelik temyiz itirazlarına gelince; davacı tarafından mal teslimi yapıldığının ispatı olarak dosyaya 3 adet teslim formu sunulmuş olup, Bölge Adliye Mahkemesince teslim formları esas alınarak yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

Teslim formları mal teslimine dair karine teşkil etmemekle birlikte içeriğinde davalı elemanının malı teslim aldığına dair imzasının varlığı teslime ispat teşkil etmiş ise de, bilahare davacı tarafından davalı tarafa 05.11.2013 tarihinde e-posta ile gönderilen cari hesap ekstresinde davalının 563.013,00 TL alacaklı olduğunun gösterildiği ve davacı tarafından bu belgenin kendileri tarafından gönderildiği inkâr edilmemekle beraber acele gönderildiğinden hatalı olduğu açıklamasının sonuca etkisi bulunmadığı gözetilerek davacının kendi aleyhine oluşturduğu bu belge içeriğine istinaden bir değerlendirme yapılması gerektiğinden hatalı

değerlendirme ile sonuca varılması doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davacı/karşı davalı vekilin asıl davaya yönelik tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Takdir olunan 8.400,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacı-karşı davalıdan alınarak, davalı-karşı davacıya verilmesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalı-karşı davacıya iadesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden asıl dava yönünden-asıl davada davacıya yükletilmesine,