Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/8090 K.2023/2298

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 11.04.2023 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ..... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili ile Elimsan Metalurji ve Makine San. ve Tic.

A.Ş. arasında imzalanan acente sözleşmesi gereği müvekkilinin sunmuş olduğu hizmete karşılık 197.614,60 USD bedelli ve 75.052,28 USD bedelli faturaların tanzim edilerek borçlu şirkete teslim edildiğini, davalı borçlu icra takibine ve davaya konu işbu iki faturayı teslim almasının akabinde ticari defterlerine işlediğini, müvekkili şirketin alacağına karşılık davalı borçlu tarafından 80.000,00 USD kısmi ödeme yapıldığını, geri kalan bakiye alacağın uzun bir süre ödenmemesi üzerine hem ihtiyati haciz hem de borçluya karşı genel haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin borçlu şirkete 05.03.2019 tarihinde tebliğ olduğunu,

borçlunun 11.03.2019 tarihinde haksız ve hukuka aykırı olarak itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek genel haciz yolu ile takibe karşı yapılan itirazın iptali ve borçlu aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, taraflar arasında mevcut 05.06.2017 tarihli sözleşmenin 18inci maddesi gereğince de “İşbu sözleşmeden doğacak ihtilafların halli için öncelikle hakeme başvururlar” hükmü yer almakla taraflar arasında doğmuş/doğabilecek uyuşmazlıklarda öncelikle hakeme başvurulması ihtilaf bu şekilde çözümlenemediği taktirde mahkemeye başvurulması gerektiğini ancak herhangi bir hakeme başvurulmaksızın dava açıldığını belirterek şartları oluşmayan, haksız ve hukuka aykırı davanın ve tüm taleplerinin reddine, davacı taraf aleyhine %20’den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince davalı vekilinin tahkim ilk itirazında bulunması karşısında, yapılan itirazın değerledirilerek taraflar arasında 05.06.2017 tarihli sözleşme bulunduğu, taraflar arasında ihtilafsız olan işbu sözleşmenin 18 inci maddesinde uyuşmazlıkların Londra'da tahkim için Birleşik Krallık Ticaret Odası'na iletileceği, tahkim kararının kesin ve taraflar üzerinde bağlayıcı olacağının düzenlendiği, tahkim şartına ilişkin işbu sözleşme hükmünün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 412 nci maddesi gereğince geçerli ve kanunun aradığı şekilde yapıldığı, dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle, davalının tahkim itirazı üzerine, geçerli bir tahkim şartı/anlaşması bulunup bulunmadığı hususu araştırılmadığı, tahkim şartının geçerli olduğunu kabul etmemekle beraber, tahkim şartının geçerli olması ihtimalinde dahi;

yerel Mahkemece tahkim sözleşmesi/şartının, itirazın iptali davasının mahkemede açılmasına engel olmadığı hususunun göz ardı edilmesi hukuka aykırı ve davalının tahkim itirazı süresinde olmayıp davalının tahkim itirazının geçersiz bulunduğunu, Mahkeme kararının gerekçesiz olduğu zira tahkim şartı ve tahkim itirazının ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekirken, taraflar arasında tahkim ilk itirazının geçerli olup olmadığı değerlendirilmeksizin sadece tahkim şartının geçerli olup olmadığına değinilmesi, haksız ve hukuka aykırı ayrıca geçerli bir tahkim itirazı olup olmadığı,

bu husustaki yazılı beyanları dikkate alınmayarak kararın bu hususta hiçbir açıklama içermediğini beyan ederek tehiri icra taleplerinin kabulü ile yerel Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, faturaya dayalı takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,